Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2025/777 E.,  2025/4628 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2025/777
Karar No : 2025/4628

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... San. ve Tic. A.Ş
(Eski Ünvan: ... Sigara ve Tüt. San. ve Tic. A.Ş)
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Defterdarlığı-...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:...,K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirkete ait vergi borçlarının tahsili amacıyla şirkete ait makine ve teçhizatlar üzerine ... tarihli ve ... sayılı haciz tutanağı ile uygulanan menkul haczi işleminin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K: ...sayılı kararıyla; dava konusu haciz işleminin dayandığı... tarih ve... sayılı ödeme emrine karşı dava açılmadığı, ... tarih ve ...sayılı ödeme emrine karşı Mahkemelerinin E:... sayılı dosyasında,...tarih ve... sayılı ödeme emrine karşı ... Vergi Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında,... tarih ve... sayılı ödeme emrine karşı ... Vergi Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında ve...tarih ve ... sayılı ödeme emrine karşı ... Vergi Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında davalar açıldığı,... tarih ve... sayılı, ...tarih ve ... sayılı ve de... tarih ve... sayılı ödeme emirlerine karşı açılan davalarda, Mahkemelerinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı, ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı ve de ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararları ile "davanın reddine", ... tarih ve... sayılı ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davada ise ... Vergi Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında "yürütmenin durdurulması istemenin reddine" yönelik kararlar verildiği, bu halde haczin dayanağı söz konusu ödeme emirlerine karşı açılan davalarda "davanın reddine" yönelik kararlar verilmiş olması, biri hakkında herhangi bir davanın açılmaması biri hakkında da yürütmenin durdurulması isteminin reddine karar verilmiş olması karşısında, davacı şirketin söz konusu ödeme emirleri içeriği amme alacakları yönünden 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 3. maddesi kapsamında amme borçlusu olarak kabul edilmesi gerektiğinin açık olduğu ve dolayısıyla davacı şirketin söz konusu amme alacaklarını ödemek zorunda olduğu anlaşılmış olup, bu itibarla anılan amme alacaklarının tahsiline yönelik olarak mülkiyeti davacı şirkete ait olan menkul mallar (makine ve teçhizatlar) hakkında ... tarihli ve ...-... sayılı haciz tutanağı ile tesis edilen haciz işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Kesinleşmiş bir amme alacağı bulunmadığından uygulanan haciz işleminin hukuka aykırı olduğu, söz konusu işlemle mülkiyet hakkının özünün zedelendiği, hakkın kullanılamaz hale getirildiği, ölçülülük ve kanunilik ilkesinin ihlal edildiği, diğer yandan haczedilen menkullerin değerinin gerçek değerinden çok uzak tespit edildiği, davalı idarece usul ve yasaya riayet edilmeden işlemler yapıldığı iddiasıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kısmen kabul edilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Dosya tekemmül ettiğinden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmesine gerek görülmeyerek işin esasına geçildi.

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacı şirkete ait bir kısım vergi borçlarının tahsili amacıyla şirkete ait makine ve teçhizatlar üzerine ...tarihli ve ... sayılı haciz tutanağı ile uygulanan menkul haczi işleminin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT:
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 54. maddesinde; ödeme müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının, tahsil dairesince cebren tahsil olunacağı, 55. Maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, 58. maddesinde ise, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde vergi mahkemesi nezdinde dava açabileceği, 62. maddesinde; borçlunun mal bildiriminde gösterilen ve tahsil dairesince tespit edilen borçlu ve üçüncü şahıslar elindeki menkul malları ile gayrimenkullerinden, alacak ve haklarından amme alacağına yetecek miktarının tahsil dairesince haczolunacağı, belirtilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu haciz işleminin dayanağı ... tarih ve... ile ... tarih ve ...sayılı ödeme emirlerine ilişkin kısmı haricindeki kısmı usul ve hukuka uygun olup, davacı tarafından ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bölge idare Mahkemesi kararının dava konusu haciz işleminin dayanağı ... tarih ve... ile ... tarih ve ... sayılı ödeme emirlerine ilişkin kısmına yönelik davacı temyiz istemine gelince:
Dosyanın incelenmesinden; davacı şirketin bir kısım vergi borçlarının tahsili amacıyla şirkete ait makine ve teçhizatlar üzerine... tarihli ve ...sayılı haciz tutanağı ile haciz işleminin uygulandığı, söz konusu haczin dayanağı ödeme emirlerinden... tarih ve ... sayılı ödeme emrine karşı açılan davada ... Vergi Mahkemesince verilen... tarih ve E:... K:... sayılı davanın reddi yolundaki karara karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunu kısmen reddeden kısmen kabul ederek Vergi Mahkemesi kararını kısmen kaldırıp davayı kısmen kabul eden ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E:... K:... sayılı kararına karşı taraflarca yapılan temyiz başvurularının Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 03/11/2025 tarih ve E:2024/7300 K:2025/4625 sayılı kararıyla reddedildiği; ... tarih ve... sayılı ödeme emirlerine karşı açılan davada ... Vergi Mahkemesince verilen... tarih ve E:... K:... sayılı davanın reddi yolundaki karara karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunu kısmen reddeden kısmen kabul ederek Vergi Mahkemesi kararını kısmen kaldırıp davayı kısmen kabul eden ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin...tarih ve E:... K:... sayılı kararına karşı taraflarca yapılan temyiz başvurularının Danıştay Dokuzuncu Dairesinin 03/11/2025 tarih ve E:2024/7302 K:2025/4626 sayılı kararıyla reddedildiği; bu durumda dava konusu haciz işleminin dayanağı... tarih ve... sayılı ödeme emri ile ... tarih ve ...sayılı ödeme emirlerine karşı açılan davalarda Vergi Mahkemesi kararlarına karşı başvurulan kanun yolları neticesinde yeni bir hukuki durum ortaya çıkmış olduğundan Bölge İdare Mahkemesince bu husus gözetilerek yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının dava konusu haciz işleminin dayanağı... tarih ve... ile ... tarih ve ... sayılı ödeme emirlerine ilişkin kısmının BOZULMASINA, diğer kısmının ONANMASINA,
3.Temyiz isteminde bulunandan...-TL maktu harç alınmasına,
4.Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 03/11/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.