Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2023/5492 E.,  2024/1840 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/5492
Karar No : 2024/1840

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi...İdari Dava Dairesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Şükrü Balcı Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünde (POMEM) 18. dönem öğrencisi olan davacı tarafından, Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin 8/g-1 maddesinde aranan şartı taşımadığı gerekçesiyle Polis Meslek Eğitim Merkezleri Eğitim - Öğretim Yönetmeliği'nin 14. maddesi uyarınca POMEM ile ilişiğinin kesilmesine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığının 12/05/2017 günlü "Olur" işleminin iptali istemiyle açılan davada; dava konusu işlemin iptali yönünde ... İdare Mahkemesince verilen... günlü, E:..., K:...sayılı karara karşı yapılan istinaf başvurusu sonucunda ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince verilen istinaf başvurusunun kabulü, başvuruya konu kararın kaldırılması ve davanın reddi yönündeki ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın; Danıştay Sekizinci Dairesinin 13/11/2019 günlü, E:2019/3375, K:2019/10050 sayılı kararı ile onanarak kesinleşmesinin ardından yargılamanın yenilenmesi suretiyle Bölge İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesi işleminin iptali istemiyle dava açılmıştır.
Bölge İdare Mahkemesi Kararının Özeti : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin temyize konu kararıyla; dava konusu işleme dayanak alınan, davacı hakkında verilmiş Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) kararının hukuki niteliği gereği, 2577 sayılı Kanun'da bahsedilen "bir ilam hükmü" olmadığının açık olduğu, bu durumda, 2577 sayılı Kanun'un 53. maddesinde yargılamanın yenilenmesini gerektiren hususlar tahdidi olarak sayıldığı, davacının işbu dava kapsamında yargılamanın yenilenmesi istemini gerektiren sebepler olarak ileri sürdüğü hususların, belirtilen mevzuat kapsamında yargılamanın yenilenmesi sebebi olarak kabulünün mümkün bulunmadığı ve bu itibarla davacı tarafından, bakılmakta olan davada talep edilen yargılamanın yenilenmesi isteminin yasal dayanağının bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle yargılamanın yenilenmesi isteminin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; Bölge İdare Mahkemesinin 2019 tarihli ilk kararında HAGB’yi hüküm olarak saydığı, ancak yargılamanın yenilenmesi istemiyle açılan bu davada ise HAGB’nin ilam niteliğinde olmadığını belirtmesinin çelişki olduğu, adli yargıda yapılan yargılama neticesinde beraat kararı verildiği ve anılan kararın kesinleştiği, ilişiğinin kesilmesi nedeni olarak gösterilen HAGB kararının ortadan kalktığı, Anayasa Mahkemesinin 20/07/2022 günlü, E:2021/121, K:2022/88 sayılı kararı ile HAGB'ye ilişkin yasa hükmünün Anayasa'ya aykırı bulunduğu, anılan karardan da anlaşılacağı üzere HAGB’nin ilam niteliğinde olduğu, anılan kararla POMEM Giriş Yönetmeliği’ndeki HAGB’ye ilişkin kısmın hukuka aykırı hale geldiği, HAGB hüküm olarak dikkate alınmayacaksa, ilk yargılamada verilen kararın neden HAGB’ye dayandırıldığının ortaya konulamadığı, hukuka aykırı olan Bölge İdare Mahkemesinin kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Başkanlık Kurulunun 19/07/2023 günlü, K:2023/33 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 2. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden, davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin ve 2577 sayılı Kanun'un 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, temyiz aşamasında duruşma yapılması yolundaki davacı istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Şükrü Balcı Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğünde 18. dönem öğrencisi olan davacıya ilişkin yapılan incelemede, davacı hakkında "silahla tehdit" suçu nedeniyle yapılan yargılama sonucunda ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararı ile 1 yıl 6 ay 21 gün hapis cezasıyla cezalandırılmasına, CMK'nın 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, 5 yıl denetime tabi tutulmasına karar verildiğinin tespit edilmesi üzerine, davacının Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin 8/g-1 maddesinde aranan şartı taşımadığının anlaşıldığı ve bu nedenle Polis Meslek Eğitim Merkezleri Eğitim - Öğretim Yönetmeliği'nin 14. maddesi uyarınca Polis Akademisi Başkanlığının 12/05/2017 günlü "Olur" işlemi ile POMEM'den ilişiğinin kesildiği anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun “Yargılamanın yenilenmesi” başlıklı 53. maddesinin 1. fıkrasında; "Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinden verilen kararlar hakkında, aşağıda yazılı sebepler dolayısıyla yargılamanın yenilenmesi istenebilir.
a) Zorlayıcı sebepler dolayısıyla veya lehine karar verilen tarafın eyleminden doğan bir sebeple elde edilemeyen bir belgenin kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması,
b) Karara esas olarak alınan belgenin, sahteliğine hükmedilmiş veya sahte olduğu mahkeme veya resmi bir makam huzurunda ikrar olunmuş veya sahtelik hakkındaki hüküm karardan evvel verilmiş olup da, yargılamanın yenilenmesini isteyen kimsenin karar zamanında bundan haberi bulunmamış olması,
c) Karara esas olarak alınan bir ilam hükmünün, kesinleşen bir mahkeme kararıyla bozularak ortadan kalkması,
d) Bilirkişinin kasıtla gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun mahkeme kararıyla belirlenmesi,
e) Lehine karar verilen tarafın, karara etkisi olan bir hile kullanmış olması,
f) Vekil veya kanuni temsilci olmayan kimseler ile davanın görülüp karara bağlanmış bulunması,
g) Çekinmeye mecbur olan başkan, üye veya hakimin katılmasıyla karar verilmiş olması,
h) (Değişik: 10/6/1994-4001/23 md.) Tarafları,konusu ve sebebi aynı olan bir dava hakkında verilen karara aykırı yeni bir kararın verilmesine neden olabilecek kanuni bir dayanak yokken, aynı mahkeme yahut başka bir mahkeme tarafından önceki ilamın hükmüne aykırı bir karar verilmiş bulunması.
ı) (Ek: 15/7/2003-4928/6 md.) Hükmün, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlâli suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması (Ek ibare : 25/7/2018 – 7145/4 md.) veya hüküm aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi." hükmü yer almıştır.
06/06/2015 günlü, 29378 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin işlem tarihinde yürürlükte olan 8. maddesinin 1. fıkrasında; "POMEM’lere başvuru yapacak adaylarda aşağıdaki şartlar aranır... g) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile, adayın kendisinin ve evli ise eşinin;
1) Kasten işlenen bir suçtan dolayı hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiş olsa dahi bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına mahkûm olmamak..." kuralı bulunmaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Uyuşmazlık konusu olayda; davalı idare tarafından, davacı hakkında ...Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararı ile 1 yıl 6 ay 21 gün hapis cezasıyla cezalandırılmasına, CMK'nın 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, 5 yıl denetime tabi tutulmasına karar verildiğinin tespit edilmesi üzerine Eğitim Merkezinden ilişik kesme işleminin tesis edildiği, bu işleme karşı açılan davada, ... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararı ile dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:..., K:... sayılı kararı ile; davacı hakkında POMEM öğrenciliği öncesinde silahla tehdit suçundan ... Asliye Ceza Mahkemesince verilen 1 yıl 6 ay 21 gün hapis cezası kararı ve bu karara ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı bulunduğu, anılan karar gereği kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıldan fazla süreyle hapis cezasıyla cezalandırılan ve bu cezaya ilişkin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen davacının, Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin 8. maddesinin 1. fıkrasının g-1 bendinde belirtilen koşulu taşımadığının anlaşıldığı gerekçesiyle Mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verildiği, anılan karara karşı davacı tarafından yapılan temyiz başvurusunun incelenmesi sonucunda, Danıştay Sekizinci Dairesinin 13/11/2019 günlü, E:2019/3375, K:2019/10050 sayılı kararı ile temyiz isteminin reddine, söz konusu Bölge İdare Mahkemesinin kararının onanmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda özetle, davacının ilişiğinin kesilmesine ilişkin işleme karşı açılan davada verilen ret kararı, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararına dayanmaktadır.
Öte yandan, davacının 16/04/2014 - 16/04/2019 tarihleri arasında 5 yıl denetim altına alındığı, bu denetimi ihlal ederek 21/02/2016 tarihinde işlediği "Tehdit" suçundan...Asliye Ceza Mahkemesinin 23/12/2019 tarihinde kesinleşen kararı ile mahkum edildiği, bunun üzerine ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:...sayılı kararı ile davacı hakkında daha önce ...Asliye Ceza Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararı ile verilen hükmün ''Silahla Tehdit" suçu yönünden CMK'nın 231/11. maddesine göre aynen açıklanmasına karar verildiği, anılan karara karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin... günlü, E:..., K:...sayılı kararı ile davacının atılı suçtan beraatine karar verildiği ve bu kararın temyiz edilmeksizin 10/06/2022 tarihinde kesinleşmesi üzerine, 20/07/2022 günlü dilekçe ile yargılamanın yenilenmesi istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda davacının Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesi işleminin ve bu işlemin iptali istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararının dayandığı... Asliye Ceza Mahkemesinin ...günlü, E:..., K:...sayılı kararının, ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... günlü, E:..., K:...sayılı kesinleşen kararıyla ortadan kaldırıldığı görüldüğünden, davacının yeniden yargılama yapılması talebiyle açmış olduğu işbu davanın 2577 sayılı Kanunun 53. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmış olup, aksi yönde verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince verilen... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 21/03/2024 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.