8. Hukuk Dairesi 2012/6175 E.,  2012/12850 K.

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : Tapu iptali ve tescil

... dahili davacılar... ve müşterekleri ile Hazine aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair Çerkeş Sulh Hukuk Mahkemesinden verilen 06.03.2012 gün ve 190/49 ... hükmün Yargıtay’ca incelenmesi davacı tarafından süresinde istenilmiş olmakla, dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı, kadastro çalışmaları sırasında Hazine adına tespit edilen 134 ada 38 ... parselin muristen intikal ve kazanmayı sağlayan zilyetliğe dayalı olarak tapu kaydının iptali ile muris ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı Hazine vekili, 38 nolu parselin Hazine adına tapulu bir yer olduğunu, hali arazi niteliğinde bulunduğunu, zilyetlik koşullarının davacı yararına oluşmadığını açıklayarak davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece 134 ada 38 ... parselin muris ... mirasçıları adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; davalı Hazine temsilcisi tarafından yapılan temyiz itirazı üzerine Dairenin 06.05.2010 gün ve 2010/1344-2377 ... ilamı ile (…Uyuşmazlık konusu 134 ada 39 ... parsel, 07.07.2000 tarihinde yapılan kadastro çalışmaları sırasında ham toprak niteliğiyle ve 32588 m2 yüzölçümlü olarak Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduğu gerekçesiyle Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir. Taşınmaz hükmen 13.04.2005 tarihinde Hazine adına tapuya tescil edilmiştir. Davacı ıslah dilekçesiyle dava konusu parselin 134 ada 39 no.lu parsel olduğunu, 31.01.2007 günlü yargılama oturumunda da sözü edilen parselin batı tarafından 7 dekar yerin kendilerine ait olduğunu belirterek babası ... mirasçıları adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini istediği halde, mahkemece, dava dışı kalan aynı ada 38 ... parselin tamamı yönünden iptal ve tescile karar verilmesi doğru değildir.
Öte yandan, 134 ada 39 ... parsel ham toprak niteliğinde olup, tutanağın edinme sebebinde, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve özel mülkiyete konu olmayacak yerlerden olduğu görüşüyle 3402 ... Kadastro Kanununun 16/C maddesi gereğince davalı Hazine adına tespit edildiği anlaşılmaktadır. Bu durum karşısında dava konusu taşınmazın TMK. nun 715. maddesi paralelinde düzenlenen ve 3402 ... Kadastro Kanununun 16/C
bendi uyarınca özel mülkiyete konu olmayacak yerlerden olduğu belirlenmiştir. Ne var ki, kadastro tutanakları aksi sabit oluncaya kadar geçerli bulunan belgelerden sayılmaktadır. Davacı taraf tutanağın aksini kanıtladığı takdirde taşınmazın özel mülkiyete konu olması mümkündür. Taşınmazın gerçekten TMK. nun 715 ve 3402 ... Kanunun 16/C bendi kapsamında kalan yerlerden olup olmadığının mahkemece yöntemine uygun bir biçimde araştırılıp belirlenmesi gerekmektedir. Bu bakımdan taşınmaza komşu 5, 6, 8, 10 ve 12 ... parsellerin dosya arasında bulunan kadastro tutanaklarındaki bilgilere göre vergi kayıtlarının revizyonu sonucu hak sahiplerine verildiği görülmüştür. Bu bakımdan anılan parsellere ait kadastro sırasında uygulanan vergi kayıtlarının bulundukları yerlerden getirtilerek dosya arasına konulması, aynı şekilde tespitin yapıldığı 07.07.2000 tarihinden geriye doğru en az 20 yıl yani 1980 ve öncesine ait iki ayrı zamanda çekilmiş hava fotoğraflarının da bulundukları yerlerden getirtilip dosyaya eklenmesi, ondan sonra uzman, teknik ve yerel bilirkişiler aracılığıyla hava fotoğraflarıyla komşu parsellere ait vergi kayıtlarının yapılacak keşifte uygulanması, yerel bilirkişi ve tanıkların HUMK. nun 258 ve 259.maddeleri gereğince keşifte dinlenmelerinin sağlanması, komşu kayıtların dava konusu yeri ne şekilde gösterdikleri üzerinde durulması, teknik bilirkişiye kroki üzerinde işaret ettirilmesinin sağlanması, uzman bilirkişi tarafından uygulanacak hava fotoğraflarına göre taşınmazın hava fotoğraflarının çekildiği tarihte kültür arazisi olup olmadığı konusunun açıklığa kavuşturulması, hava fotoğraflarının stereoskopik aletle ve üç boyutlu olarak incelemeye tabi tutulması, belirtilen konularda uzman bilirkişi harita mühendisi ve teknik bilirkişiden gerekçeli, denetime açık rapor istenmesi gerekmektedir. Davacı taraf 134 ada 39 ... parselin batı tarafından sadece 7000 m2’lik yer istediklerini bildirdiğinden HUMK. nun 74.maddesi gereğince bu isteğin göz önünde bulundurulması, muris dışında tüm mirasçıları açısından 3402 ... Kanunun 14.maddesi gereğince miktar araştırmasının yapılması, bu nedenle belgesizden taşınmaz edinip edinmediklerinin Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüğü ile zilyetliğe dayalı başkaca tescil davası açıp açmadıklarının o yer Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden sorulması, belgesizden edinilen taşınmazlara ait kadastro tutanakları ve tapu kayıtları ile zilyetliğe dayalı tescil davalarına konu olan davalar var ise bunlara ait dosyaların bulundukları yerlerden getirtilerek dosya arasına konulması, 3402 ... Kanunun 14.maddesinde belirtilen sınırlamalar açısından göz önünde tutulması, ondan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme sonucu hüküm kurulmuş bulunması usul ve yasaya aykırıdır…) şeklinde bozma sevk edilmiştir.
Mahkemece, yukarıda belirtilen bozma gerekleri yeterince tamamlanmadan yazılı şekilde davanın taşınmazdaki zilyetliğin terk edildiğinden bahisle davanın reddine karar verilmiştir.
Bozma ilamına uyulduktan sonra taraf yararına usulü kazanılmış hak doğar. Bu bakımdan uyulan bozma ilâmı çerçevesinde hüküm kurulması zorunlu hale gelir.
Dosya kapsamına göre davacının babasının 1985 yılında vefat ettiği, bu tarihe kadar taşınmazın babasının kullanımında kaldığı, babanın ölümünden sonra 1-2 sene icara (kiraya) verilmesiyle bu tarihten (yani 1987’den) tespit tarihi olan 07.07.2000 tarihine kadar 13 yıl boyunca taşınmazda zilyetliğin terk edildiği anlaşılmıştır.
Zilyetlikle bir yerin edinilmesi için aralıksız, çekişmesiz malik sıfatıyla 20 yıllık kazanmayı sağlayan zilyetlik süresi yanında taşınmazın aynı zamanda nitelik itibariyle kazanmaya elverişli yerlerden olması, 6831 ... Orman Kanunu hükümleri uyarınca orman niteliğinde ve TMK. nun 715, 3402 ... Kadastro Kanununun 16/C maddesi kapsamında kalan yerlerden bulunmaması gerekir.
TMK. nun 976. maddesine göre, fiili hâkimiyetin geçici nitelikli sebeplerle kullanılmaması veya kullanma olanağının ortadan kalkması zilyetliği sona erdirmez. Buna göre, uyuşmazlık konusu taşınmazın 13 yıl süre ile kullanılmamasının, taşınmazı bilerek ve isteyerek (terk kastı ile) terk ettikleri anlamına gelmez. Kaldı ki, 13 yıllık süre de iradi terk için oldukça kısa bir süre olup, buna dayanılarak davanın reddi yerinde görülmemiştir.
Ayrıca, 3402 ... Kadastro Kanununun 14. maddesi hükmüne göre; zilyetliğin bu kanunda yazılı belgelerden birisi ile ispatı yoluna gidilmeyen hallerde, zilyedin aynı çalışma alanı içinde kazanabileceği miktar sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönümü geçmeyecektir. Anılan hüküm göz önünde tutularak miras bırakan dışında davaya karşı olurları alınan diğer mirasçılar adına kadastro yolu ile veya açılan dava sonunda tescil edilmiş taşınmaz veya taşınmazlar var ise bunların miktarlarının, çalışma alanlarının, tescil tarihlerinin Tapu Sicil Müdürlüğü ile Kadastro Müdürlüğü'nden, açılmış dava olup olmadığının o yer Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğü'nden sorulup belirlenerek miktar sınırlamaları yönünden göz önünde bulundurulması, ondan sonra bozma ilamı kapsamı ve tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, mahkemece eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm verilmiş olması isabetli görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün 6100 ... HMK. nun Geçici 3. maddesi yollamasıyla halen yürürlükte bulunan 1086 ... HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, HUMK. nun 440/III-1, 2, 3 ve 4. bentleri gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna ve 21,15 TL peşin harcın istek halinde temyiz eden davacıya verilmesine, 21.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.