12. Ceza Dairesi 2022/3262 E.,  2024/3280 K.

MAHKEMESİ:Ceza Dairesi
SAYISI : 2020/3601 E., 2021/641 K.
DAVA : 466 sayılı Kanun gereğince tazminat
DAVATARİHİ: 13.12.2019
HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Temyiz istemlerinin esastan reddi ile hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ
İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutuklama ile makul sürede yargılanma hakkının ihlali nedeniyle 50.000 TL maddi ve 50.000 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine talebine ilişkin, davanın CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde açılmadığından bahisle reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinafı üzerine, davanın 466 sayılı Kanuna tabi olduğu, süresi içinde açılmakla birlikte düşme kararı verilmesi 466 sayılı Kanunda tazminat istenebilecek haller içinde düzenlenmediği, davanın reddi kararının sonucu itibariyle etkili olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz istemlerinin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davacı vekilinin temyiz sebepleri; CMK'nın 144/1-c maddesi uyarınca zamanaşımı nedeniyle verilen düşme kararına istinaden tazminat verilmesi gerektiği, müvekkilinin aynı zamanda makul sürede yargılanma hakkının da ihlal edildiği, her iki durumdan ötürü tazminata hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle temyiz isteminde bulunmuştur.

III. DAVANIN KONUSU
İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Üsküdar 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2004/393 Esas sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının anayasal düzeni zorla değiştirmeye çalışmak suçundan 14.09.1980 - 21.08.1982 tarihleri arasında 706 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda zamanaşımı nedeniyle düşme kararı verildiği, bu kararın 16.06.2011 tarihinde kesinleştiği, davanın karar ve kesinleşme tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'ya tabi olduğu ve CMK'nın 142. maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre sonunda 13.12.2019 tarihinde açıldığından davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince reddedilen davada, Bölge Adliye Mahkemesince; davanın 466 sayılı Kanuna tabi olduğu, bu Kanun kapsamında süresinde açılmakla birlikte anılan Kanunda düşme kararı dolayısıyla tazminat hakkı düzenlenmediğinden davanın reddine karar verilmesi sonucu itibariyle yerinde görülmekle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR
Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, davacının 14.09.1980 - 21.08.1982 tarihleri arasında tutuklu kaldığı, yargılamanın 5271 sayılı Kanun'un yürürlük tarihinden sonra da devam etmesi nedeniyle yargılamanın makul sürede bitirilmediğine yönelik talebin 5271 sayılı Kanun çerçevesinde değerlendirilerek, kararın kesinleşmesinden itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre içinde dava açılmadığı anlaşılmakla, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesinin kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,

Dava dosyasının, CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca İstanbul Anadolu 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 19. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

24.06.2024 tarihinde karar verildi.