Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2022/315 E.,  2023/4100 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2022/315
Karar No : 2023/4100

TEMYİZ EDENLER: 1-(DAVACI) … Fındık ve Tarım Ürünleri Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …

2-(DAVALI) … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ: Av. …

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem:Davacı şirket adına, hakkında düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2016/Nisan-Ekim dönemleri için re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı şirket hakkında düzenlenen … tarih ve 2019-… sayılı vergi tekniği raporu ile … tarih ve 2019-A-… sayılı vergi inceleme raporunun birlikte değerlendirilmesinden; dava konusu cezalı tarhiyatın komisyon gelirine ilişkin kısmı yönünden; olayda, her ne kadar, davacı tarafından organizasyon kapsamındaki mükelleflere düzenlenen faturaların komisyon karşılığı düzenlenmediği, ancak organizasyon kapsamında incelenen mükellefler dışındaki bir kısım mükelleflere düzenlenen faturalar nedeniyle komisyon geliri elde edildiği, bu kapsamda davacının 2.578.009,56 kg olarak tespit edilen sahte iç fındık satışlarından 1.123.449,56 kg faturanın kime düzenlendiğinin tespit edilemediği, kime düzenlendiği somut olarak ispat edilemeyen sahte faturaların bu kısmı için komisyon geliri hesaplanmayacağı, ancak sahteliğine karar verilen ve … Tarım Ür. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. ve San. Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. Ltd. Şti., … Fındık San. ve Tic. Ltd. Şti. ve … Gıda Dış Ticaret Ltd. Şti.'ye düzenlenen 1.454.560,00 kg iç fındığa ait toplam katma değer vergisi dahil 40.142.968,82-TL tutarlı faturalar üzerinden %1 oranından 401.429,69-TL komisyon geliri elde edildiği, komisyon gelirinin katma değer vergisi oranı %18 olup, hesaplanan komisyon gelirinin aylık katma değer vergisi matrahlarına, oranlarına göre hesaplanan katma değer vergisi tutarlarının da aylık katma değer vergisi toplamına eklenmesi gerektiği belirtilmişse de; davacı hakkında 2016 yılına ilişkin olarak re'sen tarh edilen kurumlar vergisine ilişkin açılan davada, … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… K:… sayılı kararıyla komisyon geliri yönünden davanın kabulüne ve kurumlar vergisinin anılan kısmının kaldırılmasına karar verildiğinden, anılan komisyon geliri üzerinden hesaplanmak suretiyle re'sen tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin bu kısmında da aynı hukuksal gerekçelerle hukuka uygunluk bulunmadığı, cezalı tarhiyatın organizasyon kapsamında incelenen mükelleflerden alınan ve bu mükelleflere düzenlenen tüm faturalar ile organizasyon kapsamında incelenen mükellefler dışındaki bir kısım mükelleflere düzenlenen faturaların çıkarılması suretiyle salınan kısmı yönünden; organizasyon kapsamındaki firmaların davacı şirkete düzenlemiş olduğu ve davacının da organizasyon kapsamındaki firmalara düzenlemiş olduğu faturaların tamamı ile organizasyon kapsamında incelenen mükellefler dışındaki bir kısım mükellefe düzenlenen faturaların herhangi bir mal veya hizmet teslimine konu olmayan sahte faturalar olduğu, bu durumda, anılan tarhiyat sebeplerine ilişkin davacının beyanlarının yeniden düzenlenmesi neticesinde davacı adına tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka aykırılık bulunmadığı, dava konusu cezalı tarhiyatın … Tarım Ürünleri San. ve Tic. A.Ş. tarafından davacıya düzenlenen iade faturalarına ilişkin kısmı yönünden; … firması tarafından defterlerine kayıt edilmek suretiyle kabul edilmesinden sonra, fatura içeriği malların iadesine yönelik herhangi bir fiziki mal teslimi yapılmadığından, iade faturasının davacı tarafından yasal defterlerine kayıt edilmek suretiyle beyanlarına yansıtamayacağı, iade faturalarının yasal defterlere kayıt edilmesinden kaynaklanması ve vergi ziyaına 359 uncu maddede yazılı fiillerle sebebiyet verildiğinin davalı idarece ortaya konulamaması nedeniyle vergi ziyaı cezasının bir kat olarak uygulanması gerektiği, bu durumda, anılan tarhiyat sebebine ilişkin davacının beyanlarının yeniden düzenlenmesi neticesinde, davacı adına tarh edilen katma değer vergisi aslı ve anılan katma değer vergisi aslı üzerinden kesilen bir kat vergi ziyaı cezasında hukuka aykırılık bulunmadığı, vergi ziyaı cezalarının bir katı aşan kısmında ise hukuka uygunluk bulunmadığı, dava konusu cezalı tarhiyatın 6736 sayılı Kanun kapsamında fazladan beyan edilen stoklar nedeniyle yasal defterlerde indirim konusu yapılan 113.721,86-TL katma değer vergisi'nin indirimlerden çıkarılmasına ilişkin kısmı yönünden; 6736 sayılı Kanun'un 6/1-a maddesi kapsamında 163.457.890,50-TL tutarında stok beyanında bulunulduğu, davalı idarece davacının stok beyanının tamamı kusurlandırılmayıp bir kısmı yönünden eleştiri getirildiği, ancak davacının stok beyanına ilişkin olarak yaptığı başvurunun geçerli kabul edildiği ve iptal edilmediği, her ne kadar stok beyanının anılan kısmı stoklarda olmadığı halde davacı tarafından beyan edilmiş ve bu stok beyanı gerçeği yansıtmamakta ise de, anılan kısma ilişkin olarak davacı tarafından 113.721,86-TL katma değer vergisini fiilen ödendiği ve ödenen tutarın yasal defterlerde indirim olarak alındığı dikkate alındığında, davacı tarafından fiilen ödenen ve hazineye intikal eden anılan tutar beyanlardan çıkarılmak suretiyle yapılacak olan tarhiyatta mükerrerliğe sebebiyet verileceği anlaşıldığından, davacı adına tarh edilen üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin anılan kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti:Davalı idare istinaf başvurusunun reddine, davacı istinaf başvurusunun; davacı şirket tarafından … Tarım Ür. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. ve San. Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. Ltd. Şti., … Fındık San. ve Tic. Ltd. Şti. ve … Gıda Dış Ticaret Ltd. Şti.'ye düzenlenen faturaların beyanlarından çıkarılması suretiyle salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatına yönelik davanın reddine ilişkin kısmı yönünden; … tarih ve 2019-… sayılı vergi inceleme raporunda yer verilen katma değer vergisinin matrah hesabında, davacı şirketin organizasyon kapsamı dışındaki 5 firma adına (… Tarım Ür. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. ve San. Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. Ltd. Şti., … Fındık San. ve Tic. Ltd. Şti. ve … Gıda Dış Ticaret Ltd. Şti.) düzenlediği %1 katma değer vergisi dahil toplam 40.142.968,82TL faturalar üzerinden hesaplanan 401.429,69-TL komisyon gelirinin de yer aldığı, söz konusu komisyon gelirine ilişkin olarak bu beş firma nezdinde yeterli inceleme yapılmadığı, firmaların defter, kayıt ve belgeleri incelenmek ve yetkililerinin ifadelerine başvurularak haklarında yeterli vergi incelemesi yapılmak suretiyle söz konusu faturaların sahte olduğu ve komisyon karşılığı düzenlenip düzenlenmediğinin tespiti gerektiği yönündeki mahkeme kararı Dairelerince de yerinde görülerek, anılan hususlara uyulmaksızın eksik incelemeye dayalı olarak salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı dolayısıyla dava konusu üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin; … Tarım Ür. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. ve San. Tic. Ltd. Şti., … Tarım Ür. Tic. Ltd. Şti., … Fındık San. ve Tic. Ltd. Şti. ve … Gıda Dış Ticaret Ltd. Şti. firmaları adına komisyon geliri karşılığı sahte olarak düzenlendiği iddia edilen faturalardan kaynaklanan kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle kabulüne, Vergi Mahkemesi kararının anılan hüküm fıkrasının kaldırılmasına, davanın kabulüne, diğer kısım yönünden reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI:
DAVALININ İDDİALARI: Davacı şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunun ilgili bölümlerinde mükellef kurumun mal/hizmet sattığı kişiler/kurumlar nezdinde yapılan karşıt tespitlere yer verildiği, hem vergi müfettişi tarafından yapılan tespitler hem de …'nın ifadesi birlikte değerlendirildiğinde dava konusu tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI: Davalı idarece davacı şirketin giderlerinin ve karlılık oranının usule uygun tespit edilmediği, dava ve savunmaya cevap dilekçelerinde kararın esasına etkisi olan vergi incelemesi sırasında yapılan usule aykırı işlemlere ilişkin iddia ve itirazlarının karşılanmadığı, öncelikle vergi incelemesinin usulüne uygun olarak başlatılıp başlatılmadığının tespit edilmesi, incelemenin usulüne uygun olarak başlatılması ve devam ettirilmiş olması durumunda usule ilişkin iddialarında haksız olduğunun ifade edilmesinin gerektiği iddialarıyla temyize konu kararın hukuka aykırı olduğu iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Davacı tarafından savunma verilmemiştir. Davalının savunması yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Nitekim, temyize konu kararda atıf yapılan karar Dairemizin 26/10/2023 tarih ve E:2022/358, K:2023/4099 sayılı kararıyla onanmıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Tarafların temyiz istemlerinin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3.Temyiz isteminde bulunan davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı (3) sayılı tarife uyarınca aleyhe onanan kısım üzerinden hesaplanacak nispi harcın alınmasına,
4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 26/10/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.