Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2021/3758 E.,  2024/5237 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3758
Karar No : 2024/5237

TEMYİZ EDEN (DAVALI) :... Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kayseri/Yahyalı ilçesi sınırları dahilinde bulunan 70343 sayılı IV.grup krom madeni işletme ruhsatı sahibi olan davacının, 3213 Sayılı Maden Kanununun 24/12.maddesi uyarınca 77.632,00 TL idari para cezası ile tecziyesine ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve E... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında; davacının fiilin işlenmesinden sonra yürürlüğe giren ve lehe olan düzenlemelerden yararlandırılmasının hakkaniyete ve ceza hukukunun genel ilkelerine uygun olduğu anlaşıldığından, tespite ilişkin sonradan yürürlüğe giren ve lehe olan yasa hükmünün uygulanmasında hukuka aykırılık görülmediği, ilgili yasa hükümlerinde öngörülen beş yıllık tespit döneminin hangi yılları kapsayabileceğinin tespiti uyuşmazlığın çözümü açısından önem arz ettiği, Maden Yönetmeliğinin 37. maddesinin 1. fıkrasında; işletme izinli ruhsat sahalarında tespit tarihinden önceki son beş yıllık sürenin herhangi üç yılındaki toplam üretim miktarının projede beyan edilen bir yıllık üretim miktarının %10’undan daha az olması halinde ruhsat sahiplerine Kanunun 24/12. maddesi gereğince idari para cezası uygulanacağı düzenlemesine yer verilerek, yasada öngörülen beş yıllık döneme açıklık getirilmiş ve dikkate alınacak dönemin tespit tarihinden itibaren geriye doğru beş yıllık dönem olabileceğinin düzenlendiği, bu durumda, uyuşmazlıkta davalı idarenin tespit yılı olan 2019 yılından önceki 2018,2017,2016,2015 ve 2014 yıllarını kapsayan beş yıllık dönemden herhangi üç yıllık bir periyottaki toplam üretimin beyan edilen yıllık üretimin % 10’undan az olması halinde idari para cezası uygulanabileceği açık olup, 2019 yılında yapılan tespitten geriye doğru beş yıllık dönemi aşan 2013, 2012 ve 2011 yıllarında beyan edilen üretim miktarları dikkate alınarak üretim azlığından bahisle uygulanan dava konusu idari para cezası işleminde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu idari para cezasının dayanağı yasa maddesinde yapılan değişiklikler dikkate alınarak ruhsat iptali ve teminatın irat kaydedilmesi yerine davacı lehine olan idari para cezası hükmünün uygulandığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, idari yaptırımı konu alan yıllarda henüz yürürlükte olmayan bir yasa hükmüne göre ceza uygulanmasının usûl, yasa ve Anayasaya aykırı olduğu, kanunların geriye yürüyemeyeceği ilkesiyle çeliştiği, ceza uygulanırken geçmişe dönük son beş yılın dikkate alınabileceği, ancak işlemde 2011,2012,2013 ve 2014 yıllarının dikkate alındığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 10/10/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.