Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2021/45 E.,  2023/4894 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/45
Karar No : 2023/4894

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı adına
… Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli … tarih ve …, … sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyanın kıymetinin Polonya Gümrük İdaresinden temin edilen ihracat beyannamesinde yer alan kıymete göre noksan beyan edildiğinin tespit edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi ile bu vergi üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendine göre hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, davacı tarafından beyannameler ekinde sunulan fatura ile ihracat beyannamesi ve Tır Karnesi (Volet2) ekinde gönderilen faturada yazılı tutarlar karşılaştırılmak suretiyle, yüksek tutarlı olanın gerçek kıymeti ihtiva ettiği, gümrük idaresine ibraz edilen ve düşük tutarlı olan faturanın ise gerçeğe aykırı olduğunun tespit edildiğinden bahisle ek tahakkuk ve para cezası kararları alınmış ise de; gerek ibraz edilen her türlü bilgi ve belgeyi inceleyerek değerlendirme ve re'sen inceleme yetkisine sahip olan, gerekse ibraz edilen faturaların, ithale konu eşyaların gerçek değerini içermediğinin ispat yükü kendisine ait olan gümrük idaresince, ithale konu eşyaların kıymetinin noksan beyan edildiğinin hiç bir tereddüte mahal bırakmayacak şekilde, alım-satım sözleşmesi, banka ödemeleri, emsal ithalatçı firma incelemeleri gibi somut tespit ve verilere dayalı olarak ortaya konulması gerekirken, ihracat beyannamesinde beyan edilen kıymet ile Tır Karnesi (Volet2) ekinde yer alan fatura esas alınarak, eşyanın kıymetinin eksik beyan edildiğinden bahisle tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI:Tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından, temyize konu vergi dava dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı adına tescilli … tarih ve …, … sayılı serbest dolaşıma giriş beyannameleri muhteviyatı eşyanın kıymetinin Polonya Gümrük İdaresinden temin edilen ihracat beyannamesinde yer alan kıymete göre noksan beyan edildiğinin tespit edildiğinden bahisle ek olarak tahakkuk ettirilen katma değer vergisi ile bu vergi üzerinden 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 234. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendine göre hesaplanarak karara bağlanan para cezasına vaki itirazın reddine dair işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
4458 sayılı Gümrük Kanununun 23. maddesinde, eşyanın gümrük kıymetinin, gümrük tarifesinin ve eşya ticaretine ilişkin belirli konularda getirilen tarife dışı düzenlemelerin uygulanması amacıyla bu bölümde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymet olduğu belirtilmiş; 24. maddesinin 1. fıkrasında, ithal eşyasının gümrük kıymetinin, eşyanın satış bedeli; satış bedelinin ise, Türkiye'ye ihraç amacıyla yapılan satışta 27. ve 28. maddelere göre gerekli düzeltmelerin de yapıldığı fiilen ödenen veya ödenecek fiyat olduğu öngörülerek, eşyanın satış bedelinin gümrük kıymetine esas alınabilmesi için gerekli koşullara yer verilmiş; 3. fıkrasının (a) bendinde ise, fiillen ödenen veya ödenecek fiyat, ithal eşyası için alıcının, satıcı veya satıcı yararına yaptığı veya yapması gereken ödemelerin toplamı olarak tanımlanmış; ödemelerin, para transferi şeklinde olabileceği gibi, akreditif veya ciro edilebilir bir kıymetli evrak kullanılarak ya da doğrudan veya dolaylı da yapılabileceği kurala bağlanmıştır. Aynı Kanun'un 234. maddesinin 1. fıkrasının 6455 sayılı Kanun'la değişik (b) bendinde, kıymeti üzerinden ithalat vergilerine tabi eşyanın beyan edilen kıymetinin, muayene ve denetleme sonucunda, bu Kanun'un 23 ilâ 31. maddelerinde yer alan hükümler çerçevesinde belirlenen kıymete göre noksan bulunması halinde noksanlığa ait ithalat vergilerinden başka, bu vergi farkının üç katı para cezası kararı alınacağı belirtilmiştir.
Öte yandan, sözü edilen Kanunun 26. maddesinde ise, 24. ve 25. madde hükümlerine göre belirlenemeyen gümrük kıymetinin, Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının VII. Maddesinin Uygulanmasına Dair Anlaşmanın, Gümrük Tarifeleri ve Ticaret Genel Anlaşmasının (GATT) VII. maddesinin ve bu bölüm hükümlerinin prensip ve genel hükümlerine uygun yöntemlerle ve Türkiye'de mevcut veriler esas alınarak belirleneceği öngörülmüş; GATT'ın VII. maddesinin Uygulanmasına İlişkin Anlaşmanın 17. maddesinde de, bu Anlaşmada yer alan hiçbir hükmün, gümrük idaresinin, gümrük kıymetinin belirlenmesi ile ilgili olarak ibraz edilen tutanak, belge veya beyannanemenin gerçeklik veya doğruluğunu araştırma hakkını sınırlamayacağı ve bu hakkı tartışma konusu haline getirecek şekilde yorumlanamayacağı hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen düzenlemelerden, gümrük idaresinin, beyanın doğruluğunu tespit amacıyla, her zaman, her türlü, bilgi ve belgeyi inceleyerek değerlendirme hak ve yetkisine sahip bulunduğu sonucuna varılmaktadır.
Olayda, davacı şirket tarafından … tarih ve … sayılı beyanname muhteviyatı eşyanın kıymetinin 333.202,00-EURO, … tarih ve … sayılı beyanname muhteviyatı eşyanın kıymetinin ise 289.594,00-EURO olarak beyan edildiği, ithalat işlemlerinin bu tutarlar üzerinden sonuçlandırıldığı, ancak eşyanın kıymeti konusunda tereddüt hasıl olması üzerine yapılan yurt dışı araştırması kapsamında Polonya Gümrük İdaresinden alınan cevabi yazıda, bahse konu beyannameler eki faturalar ile Tır Karnesi (Volet 1 ve Volet 2 ) eki faturalara ilişkin yapılan kontroller neticesinde, kendilerine sunulan ihracat beyannameleri ile Tır Karnesi (Volet 2) eki proforma faturalarda bildirilen kıymetlerinin sırasıyla 402.679 EURO ile 402.579 EURO ve 343.221,3 EURO ile 343.121,4 EURO olduğunun belirtildiği ve her ne kadar proforma faturalarda yer alan tutarların tek başına eşyanın fatura kıymeti olarak kabulü yerinde değil ise de, ihracat beyannamesinde ve Tır Karnesi (Volet 2) nüshasında beyan edilen tutarların birbiriyle uyumlu olduğu, yurt dışında mukim ihracatçı firma tarafından beyan edilerek ilgili ülke gümrük idaresince tasdik edilmek suretiyle ihracat işlemlerinin tamamlandığının anlaşıldığı, davacı tarafından, söz konusu beyannamenin uyuşmazlık konusu ithalat işlemine ait olmadığı yönünde bir iddiada bulunulmadığı gibi ödendiği iddia edilen tutarın transferine ilişkin cari hesap tablosu, transfer belgesi gibi bir kanıt sunulmadığı, tespit olunan kıymet farkına ilişkin bir izahat da getirilemediği, bu durumda, Türkiye'ye ihraç amaçlı satışa ilişkin beyannamede yazılı kıymet esas alınarak tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından davanın reddi gerekirken, işlemin iptali yolunda verilen mahkeme kararına yönelik istinaf istemini reddeden vergi dava dairesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 19/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.