Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2025/1145 E.,  2025/7444 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2025/1145
Karar No : 2025/7444

TEMYİZ EDEN (DAVALILAR): 1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

2- ... Belediye Başkanlığı/...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1-... 2- ...
VEKİLLERİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU:... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:...,K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ordu ili, Altınordu ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel taşınmazı kapsayan alanda yapılan Altınordu Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilerek Ordu Büyükşehir Belediye Meclisinin... tarih ve... sayılı kararı ile tadilen onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının ve Ordu Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilen 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planının ve söz konusu planlara 02/05/2023 tarihinde yapılan itirazın reddine İmar ve Şehircilik Müdürlüğünün ...tarih ve E:...sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; planlamanın geneline karşı açılan dava neticesinde 1/5000 ve 1/1000 ölçekli imar plan değişikliklerinin, bir bütün olarak yargı kararıyla iptaline karar verilmesi karşısında, söz konusu planlama alanında kalan uyuşmazlık konusu taşınmazın bulunduğu alanda yapılan dava konusu 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı ve dayanağı 1/5000 ölçekli nazım imar planı kararlarında parsel bazında da hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti:İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun açıklamalı reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Ordu ili, Altınordu ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alana yönelik olarak 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ... tarih ve... sayılı Ordu Büyükşehir Belediye Meclisi kararı ile onaylanarak 10/06/2021-09/07/2021 tarihleri arasında, 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı Altınordu Belediye Meclisinin ... tarih ve...sayılı kararıyla kabul edilerek Ordu Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve... sayılı kararı ile tadilen onaylanarak 30/03/2022-28/04/2022 tarihleri arasında askıya çıkarılmıştır.
Davacılar tarafından, uyuşmazlık konusu taşınmaza ilişkin parselasyon işlemi yapılmadan önce murislerine ait olduğu ve yapılan parselasyon işlemi ile yeşil alan/çocuk parkı ve spor alanı olarak kamuya ayrıldığını, anılan taşınmazın satılması amacıyla yapılan ihale üzerine taşınmazın fonksiyonunun konut ve ticaret alanına çevrildiğinin 02/05/2023 tarihinde öğrenilmesi üzerine aynı tarihte davalı idareye başvurulduğu, 29/05/2023 tarihli işlemle başvurunun reddi üzerine uyuşmazlık konusu taşınmazın davacıların taşınmazının komşuluğunda spor alanı iken yapılaşmaya açıldığı belirtilerek 02/07/2023 tarihinde bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun “Planların hazırlanması ve yürürlüğe konulması” başlıklı 8. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinin işlem tarihinde yürürlükte olan şeklinde, "İmar Planları; Nazım İmar Planı ve Uygulama İmar Planından meydana gelir. Mevcut ise bölge planı ve çevre düzeni plan kararlarına uygunluğu sağlanarak, belediye sınırları içinde kalan yerlerin nazım ve uygulama imar planları ilgili belediyelerce yapılır veya yaptırılır. Belediye meclisince onaylanarak yürürlüğe girer. Bu planlar onay tarihinden itibaren belediye başkanlığınca tespit edilen ilan yerlerinde ve ilgili idarelerin internet sayfalarında bir ay süreyle eş zamanlı olarak ilan edilir. Bir aylık ilan süresi içinde planlara itiraz edilebilir. Belediye başkanlığınca belediye meclisine gönderilen itirazlar ve planları belediye meclisi onbeş gün içinde inceleyerek kesin karara bağlar.” hükmüne yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Dava açma süresi" başlıklı 7. maddesinde dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve İdare Mahkemelerinde altmış gün olduğu; ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı; yine aynı Kanunun "Üst makamlara başvurma" başlıklı 11. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan şeklinde, ilgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılmasının üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebileceği, bu başvurunun işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durduracağı, otuz gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı hususu kurala bağlanmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 31. maddesinde, bu kanunda hüküm bulunmayan haller arasında sayılan davanın ihbarı konusunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş; anılan maddeye 3622 sayılı Kanunun 11. maddesi ile eklenen ve 4001 sayılı Kanunun 14. maddesi ile değiştirilen cümle ile davanın ihbarının Danıştay, mahkeme veya hakim tarafından re'sen yapılacağı hususu düzenlenmiş; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 61. maddesinde, "Taraflardan biri davayı kaybettiği takdirde, üçüncü kişiye veya üçüncü kişinin kendisine rücu edeceğini düşünüyorsa, tahkikat sonuçlanıncaya kadar davayı üçüncü kişiye ihbar edebilir. Dava kendisine ihbar edilen kişinin de aynı şartlarda bir başkasına ihbarda bulunması mümkündür ve bu şekilde ihbar tevali ettirilebilir." hükmüne; 63. maddesinde ise, ''Dava kendisine ihbar edilen kişi, davayı kazanmasında hukuki yararı olan taraf yanında davaya katılabilir.'' hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesi ile UYAP üzerinden Tapu Kadastro Bilgi Sistemindeki (TAKBİS) mal varlığı sorgulaması neticesinde;Ordu ili, Altınordu ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel taşınmazın mülkiyetinin dava dışı ... Tarım Ürünleri ve İnşaat Malzemeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait olduğu, dava konusu işlemin niteliği itibarıyla mülkiyet hakkının kullanımını değiştirmeye yönelik olduğu ve dava konusu edilen işlemin iptali istemi ile açılan davada verilecek kararın sonucundan etkilenebilecek olan dava konusu taşınmaz malikine ihbar yapılmadan karar verildiği anlaşıldığından, taşınmaz malikine ihbar yapıldıktan sonra yeniden hüküm kurulması gerekmektedir.
Yargısal içtihatlarda, imar planları, ilanı gereken genel düzenleyici işlem olarak kabul edilmektedir. İmar planlarına dayalı olarak tesis edilen; parselasyon, yapı ruhsatı verilmesi, yapı ruhsatı iptali ve yıkım gibi işlemlerin ise uygulama imar planlarının uygulanmasına yönelik işlemler olduğunda duraksama bulunmamaktadır.
Bu çerçevede, uygulama imar planları doğrultusunda tesis edilen, parselasyon, yapı ruhsatı verilmesi gibi uygulama işlemleri üzerine, altmış günlük dava açma süresi içerisinde uygulama işlemine karşı veya uygulama işlemiyle birlikte ya da ayrıca dayanak imar planına karşı dava açılması da mümkündür.
Yapılacak inceleme sonucunda dava konusu plana askıda yapılan itirazın olup olmadığı, uyuşmazlık konusu taşınmazlara yönelik uygulama işlemi bulunup bulunmadığı hususu araştırılarak davanın süresinde açılıp açılmadığının da incelenmesi gerekir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin açıklamalı reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalıların temyiz isteminin kabulüne,
2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun açıklamalı reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 25/12/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.