Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2023/8166 E.,  2023/7119 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2023/8166
Karar No : 2023/7119

TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- ... Belediye Başkanlığı (E-Tebligat)
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Kaymakamlığı (E-Tebligat)
VEKİLİ : Av. ....
KARŞI TARAF : ... Eğlence Gıda Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kırklareli ili, Lüleburgaz ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde bulunan işyerine ilişkin "bar" faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi talebiyle yapılan başvurunun, kolluk görüşünün olumsuz olduğundan bahisle reddedilmesine ilişkin Lüleburgaz Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin ve bu işlemin dayanağı olan olumsuz kolluk görüşü verilmesine ilişkin Lüleburgaz Kaymakamlığının ... tarih ve...sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirketin açmak istediği "bar" faaliyet konulu işyerinin içkili yer bölgesi olarak tespit edilmiş alan içerisinde bulunduğu, yönetmelikle belirlenen yer ve mesafe koşullarına aykırı olduğu yönünde herhangi bir tespit olmadığı, davacı şirket müdürü ve kardeşi hakkında çok sayıda suç kaydı bulunduğu belirtilmekte ise de, mevzuat hükümleri uyarınca kişilerin suç kaydının işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmemesini gerektirecek sebepler arasında bulunmadığı, kişilerin herhangi bir suça karışması durumunda haklarında adli işlemlerin yapılabileceği, faaliyet sırasında mevzuata aykırı hususların tespiti halinde gerekli yaptırımların uygulanabileceği, işyerinin bulunduğu yerde emniyet ve asayiş açısından sakıncalı olmasının sebeplerinin somut olarak belirtilmediği, anılan bölgede benzer nitelikli işyerlerinin bulunduğu, aynı adrese daha önce de bar ruhsatı verildiği, bu doğrultuda idarece davacı şirkete işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi için mevzuatta aranılan diğer şartları taşıyıp taşımadığı hususlarının değerlendirmeye alınması gerekirken davacının talebinin reddedilmesinin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalılar tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı Lüleburgaz Belediye Başkanlığı tarafından; Mahkemenin yerindelik denetimi yaptığı, Mahkeme kararının kamu idarelerinin görevlerini yerine getirmesini engelleyemeyeceği, dava konusu işleme esas kararı veren merciin kaymakamlık olduğu, kolluk görüşü olumsuz olduğundan işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunun reddedildiği, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu, temyize konu istinaf kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı Lüleburgaz Kaymakamlığı tarafından; genel güvenlik bakımından zafiyet oluşacağı hususunun defaten belirtildiği, buna rağmen ilk derece Mahkemesince verilen yürütmenin durdurulması kararı üzerine işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek işyerinin faaliyete başlatıldığı, faaliyete başladıktan sonra 10/01/2020 tarihinde işyerinde meydana gelen olayda bir polis memurunun ve bir vatandaşın ateşli silahla yaralandığı, olay sonrası işyerinin faaliyetine devam etmesinin bölge halkı nezdinde büyük tepkilere yol açtığı, bu olayla işyerinin genel güvenliğe ilişkin şartı sağlamadığının ortaya konulduğu, işletme sahibinin önceki işyerlerinde de genel güvenliği bozucu olayların meydana geldiği, bu nedenle buna benzer olayların meydana gelebileceğinin somut nedenlere dayandığı, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu, temyize konu istinaf kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 20/12/2023 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY :

Dava; davacı tarafından Kırklareli ili, Lüleburgaz ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde bulunan işyerine ilişkin "bar" faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi talebiyle yaptığı başvurusunun, kolluk görüşünün olumsuz olduğundan bahisle reddedilmesine ilişkin Lüleburgaz Belediye Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin ve bu işlemin dayanağı olan olumsuz kolluk görüşü verilmesine ilişkin Lüleburgaz Kaymakamlığının ... tarih ve .... sayılı işleminin iptali istemine ilişkindir.

10/08/2005 tarih ve 25902 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "işyerlerinde aranacak genel şartlar" başlıklı 5. maddesinde, "(1) İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri belirtilen şartları taşımak zorundadır: [...] d) Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinde genel asayiş ve güvenlik yönünden yetkili kolluk kuvvetinin görüşünün alınmış olması [...],
(2) Yetkili idareler, işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapacakları denetimlerde bu hususların yerine getirilip getirilmediğini kontrol eder." düzenlenmesine; "umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinin açılması" başlıklı 32. maddesinde, "(1) Umuma açık istirahat ve eğlence yeri açmak ve işletmek isteyen gerçek ve tüzel kişiler […] beyan formu ile yetkili idareye başvurur.
(2) Umuma açık istirahat ve eğlence yerinin açılması ve faaliyette bulunmasına belediye sınırları ve mücavir alan sınırları içinde belediye, bu alanlar dışında il özel idaresi tarafından izin verilir.
(3) İl özel idaresi ve belediyeler, umuma açık istirahat ve eğlence yeri ruhsatını vermeden önce kolluk kuvvetinin görüşünü alır.
(4) Yetkili kolluk kuvveti, açılacak yerin genel güvenlik ve asayişin korunması açısından kolaylıkla kontrol edilebilecek bir yerde ve konumda olup olmadığını dikkate alarak, işyeri hakkındaki görüşünü mülki idare amiri vasıtasıyla yedi gün içinde bildirir.
(5) Umuma açık istirahat ve eğlence yeri açılması hususundaki başvurular yetkili idareler tarafından bir ay içinde sonuçlandırılır.” düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca; umuma açık istirahat ve eğlence yeri olarak faaliyet gösterecek bir işyerinin açılmasında; genel güvenlik ve asayiş açısından kolluk kuvvetinin olumlu görüşünün alınması gerekmekte olup, olumlu görüş alınmayan, objektif bir şekilde somut sebeplere dayanılarak genel güvenlik ve asayiş açısından sakıncalı olduğu belirtilen yerlere işyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmeyeceği açıktır.
Uyuşmazlıkta; Lüleburgaz Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğü'nce verilen ... tarih ve ... sayılı görüş yazısı ile; işyerinin karşı tarafında Değişim Kişisel Kursu, Eğitim ve Yayıncılık Hizmetleri olduğu, bu eğitim kurslarında eğitim gören öğrencilerin olduğu, işyerinin açık olduğu zamanlarda yüksek sesle müzik yayını nedeniyle vatandaşların rahatsız olduğu, alkollü şahısların olması nedeniyle ailelerin işyerinin önünden geçemediği, polis ihbar hattını vatandaşların sık sık arayarak şikayetlerini bildirdiği, işyerinin genel kolluğun kontrol ve denetimini zorlaştıracak yerde ve konumda olduğu, genel ahlak, genel güvenlik ve asayişin korunması açısından uygun yerde ve konumda olmadığı, sakıncalı olduğu yönünde görüş bildirilmesi üzerine, kolluk görüşü olumsuz olduğundan işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunun reddedilmesine ilişkin Lüleburgaz Belediye Başkanlığı işleminin tesis edildiği anlaşılmaktadır.
Lüleburgaz Kaymakamlığı İlçe Emniyet Müdürlüğü'nce 15/10/2019 tarihinde mahkeme kayıtlarına sunulan ... tarih ve ... sayılı yazısında; yapılan tahkikatta, işyerinin yetkilisinin ... olduğu, bu kişinin ... isimli kişinin kardeşi olduğu, ...'nin önceden ... Disko Bar, ... Bar isimli işletmelerin işletmeciliğini yaptığı, halen Miray Müzikal (... Bar) isimli işletmenin işletmecisi olduğu, bu işyerinin mesul müdürlüğünü de ...'ın yaptığı, ...'nin işletmeciliğini yaptığı işyerlerinde meydana gelen 43 adet suç kaydının bulunduğu, işletmelerini yasal sınırlar içerisinde işletmediği, ...'ın 5 adet suç kaydının bulunduğu, açılacak olan işletmede de asayişi bozucu olayların meydana gelebileceğinin değerlendirildiği, zaman zaman sokağa sıçrayan silahlı çatışmaların yaşanabileceği şeklinde işyerinin genel güvenlik ve asayiş açısından sakıncalı olduğu, genel güvenlik ve asayişin korunması açısından uygun yerde ve konumda olmadığı kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Bu durumda; işyerinin genel kolluğun kontrol ve denetimini zorlaştıracak yerde ve konumda olduğu, genel güvenlik ve asayişin korunması açısından uygun yerde ve konumda olmadığı şeklindeki açık ve net gerekçelerle uyuşmazlığa konu işyerinin bar olarak işletilmesinde asayiş ve güvenlik yönünden sakıncalar olduğunu gösteren somut delil ve tespitlerin davalı idarece ortaya konulduğu, nitekim Mahkemece yürütmenin durdurulmasına karar verilmesi üzerine işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek faaliyetine başlayan işyerinde 11/01/2020 tarihinde meydana gelen olayda, ateşli silahla bir polis memurunun ve bir vatandaşın yaralandığı, söz konusu olayın Roman uyruklu bir yabancının darp edilmesinden kaynaklandığı, dolayısıyla etnik kargaşaya sebebiyet verebileceğinin ve bölge halkında büyük tepkilere yol açtığı hususları dikkate alındığında genel güvenlik ve asayişin korunması açısından sakıncalı olduğunun ve genel güvenlik ve asayişin korunması açısından uygun yerde ve konumda olmadığının söz konusu olayla da somutlaşması nedeniyle yukarıda yer verilen düzenlemelere uygun olarak somut gerekçeler gösterilmek suretiyle, olumsuz kolluk kuvveti görüşü doğrultusunda tesis edilen ruhsat başvurusunun reddi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığından Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla, çoğunluk kararına katılmıyorum.