Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2022/4760 E.,  2023/206 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2022/4760
Karar No:2023/206

TEMYİZ EDENLER : I- (DAVALI) … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
…
VEKİLİ : Av. …
II- MÜDAHİLLER (DAVALI İDARE YANINDA)
1- … İnşaat Taahhüt Sanayi ve Tic. A.Ş.
2- … Yapı Proje İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. Dr. …

KARŞI TARAF (DAVACI) : … İnşaat Asfalt Nakliyat Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …

İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Bursa Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 21. maddesinin (b) bendi uyarınca pazarlık usûlü ile … tarihinde gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı "Kent Meydanı-Terminal Tramvay Hattı (T2 Hattı) Elektromekanik Tamamlama İşleri" ihalesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen davanın ehliyet yönünden reddine ilişkin kararının bozulmasına ilişkin Dairemizin 03/04/2021 tarih ve E:2021/307, K:2021/425 sayılı kararına uyularak işin esasına yönelik olarak verilen kararında;
"Kent Meydanı-Terminal (T2 Hattı) Tramvay İnşaatı Yapım İşi" için ilk olarak 10/06/2015 tarihinde açık ihale usûlü ile … ihale kayıt numaralı ihaleye çıkıldığı ve ihale üzerinde kalan dava dışı … Teknoloji Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile 06/11/2015 tarihinde sözleşme imzalandığı, işin yapımı devam ederken 18/01/2019 tarih ve 30659 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7161 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 22. maddesi ile 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'na Geçici 4. maddenin eklendiği ve ilgili şirket tarafından anılan madde uyarınca başvuru yapılması üzerine 06/11/2019 tarihli Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın uygun görüşü doğrultusunda işin tasfiye edildiği,
Tasfiyenin ardından, Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı'nın 18/02/2021 tarihli Olur'uyla, ortada kamu yararı, can güvenliği, maddi zararlara neden olacak durumlar olması ve global anlamda etkili olan pandemi koşulları göz önüne alındığında hattın bir an önce işletmeye açılması için ihalenin ivedilikle yapılması gerektiğinden bahisle "Kent Meydanı-Terminal Tramvay Hattı (T2 Hattı) Elektromekanik Tamamlama İşleri" ihalesinin 4734 sayılı Kanun'un 21/b maddesi uyarınca pazarlık usûlü ile yapılmasına karar verildiği,
İhalenin 245.863.000,00-TL bedelle ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren müdahil şirketler iş ortaklığı üzerinde bırakıldığı, anılan iş ortaklığı ile 15/03/2021 tarihinde imzalanan sözleşmede işin süresinin 540 gün olarak belirlendiği,
Buna göre, davalı idare tarafından ilk olarak yapılan ihaleye ait işin 06/11/2019 tarihinde tasfiye edildiği ve bu tarihten yaklaşık 1 yıl 3 ay geçtikten sonra 18/02/2021 tarihinde davaya konu ihalenin pazarlık usûlü ile yapılmasına karar verildiği göz önüne alındığında, işin tasfiye edildiği tarihten sonra davalı idarece yeniden ihaleye çıkılması için yaklaşık 1 yıl 3 ay gibi uzun bir süre beklenilmiş olmasının, işin niteliğinden kaynaklı olarak bir an önce sonuçlandırılması gerekliliği ile uyuşmadığı,
Diğer yandan, dava konusu ihalenin pazarlık usûlü ile yapılmasına gerekçe olarak, global anlamda etkili olan pandemi koşullarından söz edildiği görülmekte ise de, resmi verilere göre Covid-19 salgın hastalığının Mart 2020 tarihi itibariyle ülkemizde görülmeye başlandığı, dava konusu ihalenin ise 18/02/2021 tarihinde pazarlık usûlü ile yapılmasına karar verildiği dikkate alındığında, bu durumun ihalenin ivedi olarak yapılmasına gerekçe oluşturamayacağı,
Kaldı ki, dava konusu işin bitirilme süresinin 540 gün (18 ay) olarak belirlenmesinin işin veya ihale sürecinin ivediliği ile bağdaşmadığı, niteliği gereği kısa sürede tamamlanması gerektiği belirtilen yapım işinin yaklaşık 18 ay gibi uzun bir sürece yayıldığı, 4734 sayılı Kanun'un 21/b maddesindeki şartların gerçekleştiğinin bu anlamda idarece ortaya konulamadığı,
Bu durumda, davalı idarenin pazarlık usûlü ile ihale yapma gerekçelerinin, işin bitirme süresinin 540 gün (18 ay) olarak belirlendiği hususu da göz önüne alındığında, istisnai bir yöntem olan pazarlık usûlü ile ihaleye çıkılması için yeterli olmadığı, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanabilmesi için açıklık ve rekabetin sağlanmasının kamu yararı açısından gerekli olduğu, 4734 sayılı Kanun'un 21/b maddesinde belirtilen şartların oluştuğuna dair hukuken geçerli bir neden bulunmadığı anlaşıldığından dava konusu ihalede hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, usûle ilişkin olarak, davacının mali yeterliliği bulunmadığından dava ehliyetinin olmadığı, esasa ilişkin olarak ise, işin yapım tekniği açısından özellik arz eden bir iş olduğu, dolayısıyla pazarlık usûlüyle ihale edildiği, işin ihaleyi alan şirket tarafından tamamlandığı ve ilgili tramvay hattının 02/07/2022 tarihinde hizmete açıldığı ileri sürülmektedir.
Davalı idare yanında müdahiller tarafından, ihale konusu işin tamamlandığı, işin can güvenliği açısından tehlike arz edip etmediği hususunda değerlendirme yapılmaksızın karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, işin yapım tekniği açısından özellik arz ettiği, işin bitim süresi olarak belirlenen sürenin önemli bir kısmının ilgili ürünlerin yurtdışı imâlâtı için gerekli süre olduğu, ihale sürecinde kıyasıya bir rekabet yaşandığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E: …, K: … sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 18/01/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.