Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2022/528 E.,  2025/4630 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2022/528
Karar No : 2025/4630

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1- ... 2-...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı / ...
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...

İSTEMİN_KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

DAVANIN_KONUSU: Davacılar tarafından, çocukları ...'ün 17/06/1996 tarihinde ikamet ettikleri Mardin ili, Savur ilçesi, ... köyü arazisinde bulunan ve bölücü terör örgütü mensuplarınca kullanıldığı iddia edilen el bombasının patlaması sonucu ölümünde davalı idarenin sorumluluğunun bulunduğundan bahisle uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık ayrı ayrı 2.500,00 TL maddi tazminat ile anne ... için 300.000,00 TL, baba ... için ise 200.000,00 TL manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:...İdare Mahkemesinin...tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla, dava konusu olayın meydana gelmesini müteakiben başlatılan adli soruşturmanın, "devlet egemenliği altında bulunan topraklardan bir kısmını devlet idaresinden ayırmaya çalışmak" suç isnadıyla zamanaşımı süresinin dolması üzerine verilen kararla sonuçlandırıldığı, kararın davacılardan müşteki ...'e usulüne uygun olarak 09/05/2017 tarihinde tebliği edildiği, davacıların en geç bu tarihte olayın idareye atfedilebilir bir durumu olup-olmadığını anlaması ve haliyle 09/05/2017 tarihinden itibaren en geç 1 yıl içinde ilgili idareye başvuruda bulunması gerektiği, ancak davacılar tarafından 29/05/2018 tarihli dilekçeyle, anılan süre geçtikten sonra başvuruda bulunulduğu anlaşıldığından, hem olay tarihi itibarıyla geçen 5 yıllık genel başvuru süresinden sonra, hem de nihai öğrenme tarihi olarak kabul edilecek günden 1 yıllık süre geçtikten sonra ön karar için idareye başvuruda bulunulduğundan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle davanın süre aşımı yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince, davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davacılar tarafından, davalı idarece çocuklarının can güvenliğinin sağlanamadığı, olayın faillerinin tespiti için gerekli ve etkili soruşturmanın yapılmadığı, kovuşturmaya yer olmadığı yönündeki kararın davacılardan...'e tebliğ edilmediği, davanın süresi içinde açıldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ:...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Bununla birlikte; davacılar yakını ...'ün 17/06/1996 tarihinde vefat ettiği, ölüm olayının gerçekleştiği tarihte davacıların hem eylemi hem de zararı öğrendiğinin kabulü gerektiği, kovuşturmaya yer olmadığına dair karar ile yeni bir durumun öğrenildiğinden bahsedilemeyeceği dolayısıyla kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın eylemin idariliği hususunda herhangi bir etkisinin bulunmadığı anlaşıldığından eylemin ve zararın öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren beş yıllık süre içerisinde tazminat istemiyle davalı idareye başvurularak verilecek cevaba göre dava açma süresi içinde dava açılması gerekirken, eylemin ve zararın öğrenildiği tarih olan 17/06/1996 tarihinden yaklaşık 22 yıl sonra 01/02/2018 tarihinde yapılan başvurunun zımnen reddi üzerine açılan davanın bu gerekçeyle süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla; davanın süre aşımı yönünden reddi yolunda verilen karara karşı davacılar tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin REDDİNE,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı temyize konu kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Adli yardım istemi kabul edildiğinden ödenmemiş olan temyiz aşamasına ilişkin yargılama giderlerinin davacılardan tahsili için Mahkemesince ilgili vergi dairesi müdürlüğüne müzekkere yazılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 20/10/2025 tarihinde esasta oy birliğiyle, gerekçede oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) - KARŞI OY :
Bakılan davada, davacıların çocuğunun 17/06/1996 tarihinde vefat ettiği, olay ile ilgili olarak başlatılan ceza soruşturmasının, soruşturma konusu suç açısından zamanaşımı süresinin dolması nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar ile sonuçlandığı, davacıların bu kararın tebliğ tarihi olan 09/05/2017 tarihi itibarıyla eylemin idariliğini öğrendiğinin kabulünün gerektiği, bu tarihten itibaren 1 yıl içinde ilgili idareye başvuruda bulunulması gerekirken bu süre geçirildikten sonra yapılan başvurunun dava açma süresini ihya etmeyeceği gerekçesiyle, davanın süre aşımı yönünden reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararı hukuka uygun olduğundan, kararın onanması gerektiği oyuyla, Daire kararına gerekçe yönünden katılmıyorum.