PAMUK LİSANSLI DEPO TEBLİĞİAmaçMADDE 1 – (1) Bu Tebliğin amacı, standartları
belirlenen pamuğun emniyetli ve sağlıklı koşullarda depolanmasını ve ürün
senetleri vasıtasıyla ticaretinin kolaylaştırılmasını sağlamaktır.
KapsamMADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, pamuğun depolanacağı
lisanslı depolarda bulunması gereken asgari niteliklere ve depolama
hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin usul ve esaslar ile pamuk lisanslı
depoculuk faaliyetlerine dair diğer hususları kapsar.
DayanakMADDE 3 – (1) Bu Tebliğ, 10/2/2005 tarihli ve
5300 sayılı Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu ile 12/4/2013 tarihli ve
28616 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk
Yönetmeliğine dayanılarak hazırlanmıştır.
TanımlarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: (Mülga
ibare:RG-18/4/2025-32874) Ticaret Bakanlığını,
b) Balya: Linter pamuk ve lif döküntüsü pamuk hariç
olmak üzere brüt ağırlığı en az 190 kg olan preselenmiş pamuk ünitesini,
c) Borsa: Aralarındaki sözleşme çerçevesinde lisanslı
depo işletmesince düzenlenen ürün senetlerinin kota ettirildiği, alım satımının
yapıldığı ve hareketlerinin kontrol ve takip edildiği ürün ihtisas borsasını,
ç) Depolama hizmetleri: Lisanslı depoya kabul edilen
pamuğun; tartılması, boşaltılması, yüklenmesi, ambalajlarının onarılması,
depolamaya uygun hale getirilmesi, depolanması ve depodan çıkarılması gibi
hizmetleri,
d) Kanun: 10/2/2005 tarihli ve 5300 sayılı Tarım
Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanununu,
e) Lisans: Bakanlıkça verilen faaliyet iznini
gösterir belgeyi,
f) Lisanslı depo: Lisans kapsamında pamuğun sağlıklı
koşullarda muhafaza ve ticarî amaçla depolanması hizmetlerini sağlayan
tesisleri,
g) Lisanslı depo işletmesi/işleticisi: Pamuğun
depolanmasıyla iştigal eden ve Kanun kapsamında geçerli bir lisansa sahip
anonim şirketi,
ğ) Linter pamuk: Çırçırlama esnasında pamuktan
ayrılan çekirdeğin (çiğidin) üzerinde bulunan hav’ın lintergin tesislerinde
işlenmesi ile elde edilen pamuk,
h) Lif döküntüsü pamuk: İplik yapımı ve çırçırlama
sırasında meydana gelen pamuk lifi döküntüleri,
ı) Mudî: Depolama hizmetleri için pamuğu lisanslı
depoya teslim eden veya lisanslı depo işletmesince düzenlenen ürün senedini
mevzuata uygun olarak elinde bulunduran gerçek veya tüzel kişiyi,
i) Pamuk: Preselenmiş pamuk ürününü,
j) Ürün senedi: Lisanslı depo işletmesince
düzenlenen, pamuğun mülkiyetini temsil ve rehnini temin eden kıymetli evrakı,
k) Yetkili sınıflandırıcı: Tarım ürünlerini analiz eden,
ürünün nitelik ve özelliklerini belirleyen, standartlara uygun olarak
sınıflandıran ve bu durumu belgelendiren Bakanlıkça lisans verilmiş
laboratuarları işleten gerçek ve tüzel kişileri,
l) Yönetmelik: Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk
Yönetmeliğini,
ifade eder.
Lisanslı depolarda bulunması gereken asgari
niteliklerMADDE 5 – (1) Pamuğun depolanacağı lisanslı
depoların;
a) Taban, iç ve dış duvar yüzeyleri ile çatısının
pamuğa yabancı madde karışmasını ve kirlenmesini önleyecek ve rutubeti
geçirmeyecek, pamuğu her türlü koku ve hava etkisi ile iç ve dış zararlardan
koruyacak şekil ve nitelikte olması,
b) Kapalı olması, pamuğun depolara aktarılması ya da
depolardan tahliyesi amacıyla ihtiyaç duyulan nakil ve diğer araç ve gereçlerin
rahatça çalışabileceği genişlikte boş alanların ve geçiş yerlerinin bulunması,
c) Tabanının pamuğun zarar görmesini engelleyecek
yükseklikte beton veya aralıksız taş döşeli olması ve açık alanlarının çamur
veya su birikintisini önleyecek şekilde olması,
ç) Farklı yıl ürünü pamuk ile çeşitli grup, tip,
sınıf ve derecedeki pamukların karışmasını, niteliklerinin bozulmasını, fazla
basınç altında bulunmasını önleyecek önlemlerin alınmasına elverişli büyüklükte
ve nitelikte olması ve ihtiyaç duyulması halinde pamuğun geçici olarak bekletilebileceği
yeterli açık alan veya sundurmanın bulunması,
d) Yeterli havalandırma sistemi, belgelendirilmesi
suretiyle yeterli yangın söndürme sistemi, kaçak akıma ve neme karşı korumalı
özel muhafazalı elektrik sistemi ile pamuğun depolara nakledilmesi için gerekli
altyapı ve nakil sistemine sahip olması,
e) Depolama hizmetleri ve depolamayla ilgili ihtiyaç
duyulan diğer yan hizmetleri yerine getirebilecek teknik donanıma sahip
bulunması,
gerekir.
(2) Bakanlık, depolanacak pamuğun sağlıklı koşullarda
muhafazasına yönelik gerekli gördüğü diğer depo niteliklerini arayabilir,
uygulamaya koyabilir.
(3) Lisanslı depo işletmesinin lisansa tabi kapalı
depo kapasitesi (Değişik ibare:RG-18/4/2025-32874)
5.000 tondan, her bir şubesinin kapalı depo kapasitesi ise 1.000 tondan
az olamaz.
(4) Pamuğun depolanacağı yerler, belirli bir
sistematiğe göre numaralandırılır. Depoların numaralandırılması giriş
kapılarının üzerine yapılır, depo içindeki ünitelerin numaralandırılması ise
pamuğun karışmasına mahal vermeyecek şekilde kolayca görülebilecek biçimde
yapılır. Bakanlık, numaralandırmanın nasıl yapılacağı konusunda standart bir
düzenleme yapıp zorunlu uygulamaya koyabilir.
SermayeMADDE 6 – (1) Lisanslı depo işletmesinin,
a) (Değişik:RG-18/4/2025-32874)
5.000 ila 10.000 ton için; 1 milyon TL,
b) (Değişik:RG-18/4/2025-32874)
10.001 ila 20.000 ton için; 1,5 milyon TL,
c) 20.001 ila 40.000 ton için; 2,00 milyon TL,
ç) 40.001 ila 70.000 ton için; 2,50 milyon TL,
d) 70.000 tonu aşan her 20 bin ton için de ilave 250
bin TL,
asgari ödenmiş sermayeye sahip olması gerekir.
Tartım makbuzu ve ürün senediMADDE 7 – (1) Yönetmelikte belirtilen
bilgilere ek olarak:
a) Tartım makbuzunda, pamuğun hasat dönemi ve menşei
ile çırçır prese fabrikası sicil ve parti nosuna,
b) Ürün senedinde ise;
1) Pamuğun çırçırlama şekli, grubu, sınıfı, tipi veya
standardına,
2) Pamuğun yıl olarak hasat dönemi ve menşeine,
3) Diğer pamuklarla karıştırılmadan ayrı depolanan
pamuklarda çırçır işletmesinin sicil nosu ve ambalaj koduna,
4) Linter veya lif döküntüsü pamuklarda, açık ve
görünür bir şekilde "linter pamuk" veya "lif döküntüsü
pamuk" ibaresine,
ilişkin bilgiler yer alır.
Pamuğun depolanması ve blok ürün senediMADDE 8 – (1) Çırçırlanarak elyafları tohumdan
ayrılan, bitki artıkları ile diğer yabancı maddelerden temizlenen ve balyalar
halinde preselenen pamuklar depolanır. Nem içeriği, %8,5’in üzerinde ve brüt
ağırlığı 190 kg’ın altında olan preselenmiş pamuklar depolanmaz.
(2) Depolama şartları uygun olmayan, sağlığı olumsuz
etkileyecek düzeyde bulunan, standart dışı olan ve mevzuatta öngörülen diğer
hususlara uygun olmayan pamuklar, lisanslı depolara alınmaz.
(3) Mevzuatına uygun olarak tartım işlemi ile analiz
ve sınıflandırması yapılmış pamuklar lisanslı depoya kabul edilir. Pamuklar,
tartım ve analizi yapılana kadar, depolanmış pamuklardan ayrı olarak bunlar
için ayrılmış farklı bölümlere konulabilir.
(4) Depolanan her bir balya için ayrı bir ürün senedi
düzenlenir. Mudinin talebi ve lisanslı depo işletmesinin kabulü halinde, birden
çok balyayı içeren parti halindeki pamuklar için blok halinde tek ürün senedi
düzenlenebilir. Bu durumda, blok ürün senedi üzerine parti pamuğun kaç balyadan
oluştuğu ve toplam ağırlığı yazılır.
Pamuğun bekletilmesi ve lisanslı depoya geçici
olarak kabulüMADDE 9 – (1) Pamuk, nitelik ve kalitesinin
bozulmaması için gerekli tedbir ve önlemlerin alınması kaydıyla, zorunlu
hallerde depolama öncesinde açık alanda on gün, sundurma altında ise yirmi gün
bekletilebilir.
(2) Pamuk, depolama amacından ziyade nakletme veya
bir işletmede kullanılmak üzere kısa süreli muhafaza etme gibi amaçlarla
lisanslı depoya en fazla 90 günü geçmeyecek şekilde geçici olarak kabul
edilebilir. Bu durumda lisanslı depo işletmesi, pamuk sahibiyle kendisi
arasında yaptığı özel sözleşme çerçevesinde pamuğu depolar ve depo ücret
tarifesinden farklı olarak ücret talep edebilir. Ancak, bu şekilde kabul
edilecek pamuk miktarı, pamuğun depolama döneminin başlangıcını takip eden ilk
üç ay içinde merkez veya şubede pamuk için tahsis edilen depolama kapasitesinin
yüzde onunu geçemez. Bu fıkrada belirtilen geçici depolama süresi, gerekli
görülmesi halinde genel olarak veya lisanslı depo işletmesi bazında Bakanlıkça
en fazla yarısı oranında arttırılıp azaltılabilir.
(3) İkinci fıkraya göre geçici olarak kabul edilen
pamuğa ilişkin ürün senedi düzenlenmez. Ancak, bu pamukların lisanslı depoda
geçici olarak bulundurma amacı ortadan kalkarsa veya geçici depolama süresi
aşılırsa ürün senedi düzenlenir.
(4) Geçici olarak depoya kabul edilen pamuk, ürün
senedi düzenlenen pamuklardan ayrı olarak depolanır. Pamuğun geçici olarak
depolandığı, hem depo hem de kayıtlarda gösterilir. Kayıtlarda, pamuğun
ağırlığı ile varsa yetkili sınıflandırıcılarca yapılan analiz sonucuna ilişkin
bilgiler de yer alır.
(5) Bekletilen ve geçici olarak depoya kabul edilen
pamuklara ilişkin pamuk sahibi ve lisanslı depo işletmesi arasında çıkan
ihtilaflar, aralarındaki sözleşme ve genel hükümlere göre çözülür.
Pamuğun depolara yerleştirilmesi ayrı depolanması
ve teslimiMADDE 10 – (1) Aynı yıl ürünü pamuk; grup,
tip, sınıf ve derecesine göre tahsis ve tasnif edilmiş, numaralanmış lisanslı
depo ünitelerinde grup, tip, sınıf ve derecesi aynı olan pamuk ile
karıştırılarak depolanır.
(2) Pamuk, mudinin talebi ve lisanslı depo
işletmesinin kabulü halinde, diğer pamuklar ile karıştırılmadan orijinal hali
korunarak ayrı olarak depolanabilir. Bu durumda pamuk, ayrı ünitelere konulur
ve diğer pamuklarla karıştırılmadan açıkça ve fark edilebilir şekilde
işaretlenir. Ayrı depolanan pamukların depodaki yeri kayıtlarda açık şekilde
gösterilir.
(3) Diğer pamuklarla karıştırılmadan aynen depolanan
pamuklar, aynı orijinal haliyle; aynı grup, tip, sınıf ve derecedeki diğer
pamuklarla karıştırılarak depolanan pamuklar ise ilk giren ilk çıkar metoduyla
mudilere teslim edilir.
(4) (Ek:RG-4/7/2015-29406) Karıştırılarak
depolanan pamuklarda, depodan geri alınan pamuk miktarının ürün senedinin
temsil ettiği miktarın altında olması halinde lisanslı depo işletmesi
tarafından mudiye, üzerinde olması halinde ise mudi tarafından lisanslı depo
işletmesine aradaki ağırlık farkından doğan bedel pamuğun depodan geri alındığı
tarihte o pamuğa ilişkin borsada oluşan ortalama fiyat baz alınarak ödenir.
Kalite kaybı ile prim ve indirim tarifesiMADDE 11 – (Başlığı ile birlikte
değişik:RG-4/7/2015-29406)
(1) Karıştırılarak depolanan pamuğun, lisanslı depo
işletmesince Bakanlığın onayı alınıp ilan edilen cetveldeki kabul edilebilir
kalite kaybı değerleri içerisinde geri verilmesi esastır. Ortaya çıkabilecek
kabul edilemez kalite farklılıkları ise prim ve indirim tarifesine göre tazmin
edilir.
(2) Pamuğun mudiye tesliminde kabul edilemez kalite
farklılıkları çıkmış ve bunlar prim ve indirim tarifesindeki oranları aşmamış
ise, prim ve indirim tarifesindeki kabul edilebilir sınırlar içindeki değerlere
göre;
a) Mudinin lisanslı depodan teslim aldığı pamuk,
teslim ettiğinden kaliteli çıkar ise, mudi tarafından pamuğun niteliğine göre
teslim tarihinde borsada oluşan ortalama fiyat baz alınarak, lisanslı depo
işletmesine kalite farklılığından doğan fiyat farkı indirim tarifesi olarak
ödenir.
b) Mudinin lisanslı depoya teslim ettiği pamuk,
teslim aldığından kaliteli çıkar ise, lisanslı depo işletmesi tarafından
pamuğun niteliğine göre teslim tarihinde borsada oluşan ortalama fiyat baz
alınarak, mudiye kalite farklılığından doğan fiyat farkı prim olarak ödenir.
Balyaların numaralandırılmasıMADDE 12 – (1) Pamuk balyaları, pamuğun
karışmasına mahal vermeyecek, kolayca görülebilecek ve silinmeyecek bir şekilde
belirli bir sistematiğe göre numaralandırılır. Bakanlık, numaralandırmanın
nasıl yapılacağı konusunda standart bir düzenleme yapıp zorunlu uygulamaya
koyabilir.
Pamuğun korunmasıMADDE 13 – (1) Lisanslı depo işletmesi,
lisansı askıya alınmış olsa bile her zaman, sorumluluğu altında bulunan pamuğun
muhafazasında gerekli dikkati ve özeni gösterir.
(2) Depo her zaman temiz olmalı ve pamuk yangın
tehlikesini artıran ve sağlıklı muhafazasını engelleyen saman, çöp ve madde
birikimleri ile yüksek sıcaklık ve aşırı nemden korunmalıdır.
(3) Pamuğa zarar verecek hale gelmiş depolar, gerekli
tadilatlar yapılıncaya ve pamuğun bozulmadan sıhhatli şekilde depolanmasına
elverişli hale getirilinceye kadar kullanılmaz.
Pamuğun azami depolama süresiMADDE 14 – (1) (Değişik:RG-4/7/2015-29406)
Pamuk, hasat döneminden itibaren azami 24 ay süreyle lisanslı depolarda
depolanabilir.
(2) Pamuğun hasat dönemi, balya üzerindeki etiket
bilgilerinden tespit edilir.
(3) Pamuğun depolama döneminin başlangıç ve bitiş
tarihleri, uygulama göz önünde bulundurularak Bakanlıkça belirlenir.
YürürlükMADDE 15 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
YürütmeMADDE 16 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini (Mülga ibare:RG-18/4/2025-32874) Ticaret Bakanı
yürütür.
Tebliğin Yayımlandığı Resmî Gazete’ninTarihiSayısı
12/4/2013
28616
Tebliğde Değişiklik Yapan Tebliğlerin Yayımlandığı
Resmî GazetelerinTarihiSayısı
1.
18/4/2025
32874
Bu kararı dosyanızda kullanın
Hukuk Asistan ile Tebliğler, Danıştay ve emsal kararlarında gelişmiş arama yapın; kararları dosyalarınıza ekleyin, UYAP ve UETS entegrasyonuyla işlerinizi tek yerden yönetin.
İnternet sitemizde gizliliğinizi koruyabilmek ve size daha iyi bir deneyim sunmak için sınırlı sayıda çerezler yer alır. Kullandığımız çerezler hakkında daha fazla bilgi edinmek için Çerez Politikamıza bakın.