YERÜSTÜ SU KALİTESİ
YÖNETMELİĞİ1BİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam, Dayanak
ve TanımlarAmaçMADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin
amacı, (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü sular ile
kıyı ve geçiş sularının biyolojik, kimyasal, fiziko-kimyasal ve hidromorfolojik
kalitelerinin belirlenmesi, sınıflandırılması, su kalitesinin ve miktarının
izlenmesi, bu suların kullanım maksatlarının sürdürülebilir kalkınma
hedefleriyle uyumlu bir şekilde koruma kullanma dengesi de gözetilerek ortaya
konulması, korunması ve iyi su durumuna ulaşılması için alınacak tedbirlere
yönelik usul ve esasların belirlenmesidir.
KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik,
açık deniz haricindeki bütün (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü
sular ile kıyı ve geçiş sularını kapsar.
DayanakMADDE 3 –(Değişik:RG-1/2/2023-32091)
(1) Bu Yönetmelik, 1
sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 410
uncu, 421 inci ve 508 inci maddelerine ve 9/8/1983 tarihli ve 2872
sayılı Çevre Kanununun 3 üncü ve 9 uncu maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve
kısaltmalarMADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte
geçen;
a) Arka plan
konsantrasyonu: Bir maddenin, insan faaliyetleri sonucu bozulmamış veya ihmal
edilebilir ölçüde bozulmuş su kütlesindeki konsantrasyonunu,
b) Artık: Bir
maddenin kullanıldıktan sonra geriye kalan ve kullanılmayan kısmını,
c) Atık: Her türlü
üretim ve tüketim faaliyetleri sonunda, fiziksel, kimyasal ve bakteriyolojik
özellikleriyle karıştıkları alıcı ortamların tabii bileşim ve özelliklerinin
değişmesine sebep olarak dolaylı veya doğrudan zararlara yol açabilen ve
ortamın kullanım potansiyelini etkileyen katı, sıvı veya gaz halindeki
maddelerle atık enerjiyi,
ç) Ayrıntılı
değerlendirme raporu: Su kütleleri ile alakalı olarak, içerisinde tedbirler
programının da yer aldığı, risk değerlendirmelerini içeren ayrıntılı raporu,
d) Bakanlık: (Değişik ibare:RG-1/2/2023-32091) Tarım ve
Orman Bakanlığını,
e) Belirli kirletici:
Su kütlesine, kalitesini olumsuz yönde etkileyebilecek miktarda deşarj edilen
ve (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü su kütlesinin
iyi ekolojik duruma ulaşması için çevresel kalite standardı belirlenmiş olan
madde veya madde gruplarını,
f) Biyota: Bir
bölgede yaşayan canlıların bütününü,
g) Büyük ölçüde
değiştirilmiş su kütlesi (BÖDSK): İnsan faaliyetlerinin yol açtığı fiziksel
değişikliklerin bir sonucu olarak özellik bakımından önemli ölçüde değişmiş (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü su kütlesini,
ğ) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Çevresel hedef: Bir su kütlesindeki sucul canlıların en yüksek mertebede
korunması için kimyasal ve ekolojik açıdan su kütlesinin ulaşabileceği en iyi
su durumunu,
h) Çevresel kalite
standardı: Belli bir kirleticinin ya da kirletici gruplarının suda, dip
çökeltisinde veya biyotada insan sağlığı ve çevreyi korumak için aşmaması
gereken konsantrasyonları,
ı) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Destekleyici kalite unsuru: Bir su kütlesinin kalite sınıfına karar verilmesi
maksadıyla izlenmesi gereken genel kimyasal, fizikokimyasal, hidromorfolojik
kalite unsurlarını ve belirli kirleticileri,
i) Doğal su kütlesi:
Değişikliğe uğramamış veya tabii durumundan çok az değişikliğe uğramış su
kütlesini,
j) Doğal zenginleşme:
Bir su kütlesinin, insan müdahalesi olmaksızın, toprak, taş, kaya ve kayaçların
yapısında tabii olarak bulunan maddeleri almasını,
k) Ekolojik durum: (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü sular ile ilişkilendirilen su
ekosistemlerinin yapı ve işleyişini,
l) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Ekolojik kalite oranı (EKO): Yerüstü su kütlelerinde gözlemlenen biyolojik
değerin referans şartlar altında beklenen değere oranını,
m) Geçiş suları:
Nehir ağızları civarındaki, kıyı sularına yakın olmaları ancak aynı zamanda
tatlı su akıntılarından önemli ölçüde etkilenmeleri neticesinde kısmen tuzlu
olma özelliğine sahip (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü
su kütlelerini,
n) Güvenlik faktörü:
Su ortamındaki türler arası ve tür içi hassasiyet farklılıklarını göz önünde
bulundurmaya yarayan sayı ya da faktörü,
o) Hassas bölge:
Ötrofik olduğu belirlenen veya gerekli tedbirler alınmazsa yakın gelecekte
ötrofik hale gelebilecek tabii tatlı su göllerini, diğer tatlı su kaynaklarını,
haliçler ve kıyı sularını etkileyen bölgeleri,
ö) Hassas su alanı:
Ötrofik olduğu belirlenen veya gerekli tedbirler alınmazsa yakın gelecekte ötrofik
hale gelebilecek su kaynakları, kıyı ve geçiş suları ile tedbir alınmaması
halinde yüksek nitrat konsantrasyonları ihtiva edebilecek içme suyu temini
maksatlı sular ve diğer sebeplerle daha ileri arıtma gerektiren suları,
p) (Mülga:RG-10/8/2016-29797)
r) (Değişik:RG-16/6/2021-31513)
İyi ekolojik durum: Bir su kütlesinde izlenen biyolojik, genel
kimyasal ve fiziko-kimyasal ve hidromorfolojik kalite
bileşenlerinin referans şartlara sahip olma veya referans şartlardan az oranda
sapma göstermesi ve belirli kirleticiler açısından çevresel kalite
standartlarının sağlanması durumunu,
s) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
İyi ekolojik potansiyel (İEP): Büyük ölçüde değiştirilmiş veya yapay su
kütleleri için biyolojik, fizikokimyasal, genel kimyasal, belirli kirleticiler
ve hidromorfolojik kalite unsurları açısından ulaşılabilecek iyi durumu,
ş) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
İyi yerüstü su durumu: Yerüstü su kaynağının ekolojik durumunun ve kimyasal
durumunun birlikte değerlendirilmesi sonucunda iyi kalite sınıfında olması
halini,
t) Karışım bölgesi: (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü alıcı su ortamına yapılan
deşarjlarda, deşarj noktasından başlayarak Ek-8’de tanımlanan bölgeyi,
u) Kıyı suları:
Türkiye kıyılarının en dış uç noktalarından çizilen düz esas hattan itibaren
deniz tarafına doğru bir deniz mili (1852 m) mesafeye kadar uzanan suları ve
bunların deniz tabanı ve altını,
ü) Koruma bölgeleri:
Ek-3’te sıralanan alanları,
v) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Maksimum ekolojik potansiyel (MEP): Büyük ölçüde değiştirilmiş ve yapay su
kütlelerinin, en yakın karşılaştırılabilir doğal su kütlesi tipi esas alınarak,
ekolojik açıdan sahip olabilecekleri en iyi potansiyeli,
y) Natura 2000
alanları: Habitatın ve türlerin korunması maksadıyla Avrupa Birliğinin Kuş
(79/409/EEC) ve Habitat Direktifleri (92/43/EEC) altında belirlenmiş korunan
alanlarını,
z) (Mülga:RG-10/8/2016-29797)
aa) Ötrofik: Suların,
besi maddelerince özellikle azot ve/veya fosfor bileşiklerince, alg ve daha
yüksek yapılı bitkilerin üremesini hızlandıracak, böylece sudaki canlıların
dengesini bozacak ve su kalitesinde istenmeyen bozulmalara yol açacak şekilde
zenginleşmesini,
bb) Özümleme
kapasitesi: Su kütlesinin kirlenmemiş durumuna dönmek için bütün kirleticileri,
su ortamındaki canlılara veya suyu tüketen insanlara zarar vermeden alma
kapasitesini,
cc) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Referans şart: Her bir su kütlesi tipi için tahrip edilmemiş durumu ve ekolojik
kalite oranı ölçeğinde çok iyi veya tabii durumdan çok az sapma gösteren su
durumunu,
çç) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Referans su kütlesi: Yerüstü sularında, baskıların olmadığı veya etkilerinin
ekosistemin işleyişini etkilemediği, bozulmanın olmadığı ve doğala yakın
özellikteki su kütlelerini,
dd) Su kütlesi: Bir
akarsu, nehir veya kanal, göl veya rezervuar, geçiş suyu veya kıyı suyunun bir
kısmı veya tamamı olan ve benzer özellikler gösteren (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü suyun yönetilebilir bir birimini,
ee) Tehlikeli
maddeler: Su ve çevresi için önemli risk teşkil eden ve zehirlilik, kalıcılık
ve biyolojik birikme özelliğinde olan madde veya madde gruplarını,
ff) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Tip sınıflandırması: Bir su kütlesinin; coğrafi konumunun, hidromorfolojik
durumunun, jeolojik yapısının, bulunduğu yerin ikliminin, suyun fiziksel
özelliklerinin ve diğer unsurların dikkate alınarak sınıflandırılmasını,
gg) Trofik seviye:
Bir su kütlesinin besin maddesi konsantrasyonu, klorofil-a, fitoplankton
biyokütlesi ve ışık geçirgenliği göz önünde bulundurularak belirlenen durumunu,
ğğ) Yapay su kütlesi
(YSK): Daha önce doğal olarak mevcut olmayan ve insan faaliyeti sonucu ortaya
çıkan (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü su
kütlesini,
hh) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü sular: Yeraltı suları haricindeki
bütün iç sular, geçiş suları ve kıyı sularını,
ıı) (Ek:RG-16/6/2021-31513) İyi
kimyasal durum: Bir su kütlesinde öncelikli maddeler açısından çevresel kalite
standartlarının sağlanması durumunu,
ii) (Ek:RG-16/6/2021-31513)
Nihai durum: Bir yerüstü su kütlesinin; 13 üncü maddenin beşinci fıkrası
uyarınca belirlenen genel durumunu,
jj) (Ek:RG-16/6/2021-31513)
Öncelikli madde: Yerüstü su kütlelerinde kimyasal durumun değerlendirilmesi
için sucul çevre açısından önemli risk teşkil eden ve bu Yönetmeliğin Ek-5
Tablo 5’inde listelenen madde ve madde gruplarını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜMGenel Hükümlerİlke ve esaslarMADDE 5 – (1) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü su kalitesinin korunmasına
dair ilke ve esaslar şunlardır.
a) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü suların kalitesini ve
ekolojik özelliklerini korumak, iyileştirmek, mevcut kalitesinden geriye
gidişini önlemek ve çevresel hedeflere ulaşmak esastır.
b) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü suların biyolojik,
fiziko-kimyasal ve kimyasal açıdan kalitelerinin korunması maksadıyla her türlü
atık ve artık, mevcut su kalite durumunu ve ekolojisini bozacak şekilde alıcı
su ortamına bırakılamaz.
c) Ekosistemin
bütüncül korunması bakımından, (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü
sular ile birlikte bu sularla etkileşim içerisinde olan karasal alanlarda
faaliyet gösteren sanayi tesislerinde, bütünleşik kirlilik önleme ve kontrol,
temiz üretim, mevcut en iyi teknikler ve en iyi çevresel uygulamalara öncelik
verilmesi esastır.
ç) Atıksuların alıcı
ortama deşarj standartlarının, alıcı ortamdaki çevresel kalite standartları
dikkate alınarak belirlenmesi esastır.
d) Hassas su
alanlarına yapılacak deşarjlarda, bu alanlara özel olarak belirlenmiş çevresel
hedeflere uyulması esastır.
e) Yayılı kirletici
girişinin azaltılması için iyi tarım uygulamaları kodlarında yer alan önlem ve
tedbirlerin alınması esastır.
Alıcı su ortamlarının
korunmasıMADDE 6 – (1) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Kentsel ve endüstriyel faaliyetler için alıcı ortama deşarj kriterleri, yerüstü
su kaynağının özümleme kapasitesi ve Ek-5 Tablo 4 ve Tablo 5’te yer alan
çevresel kalite standartları göz önüne alınarak, ilgili kurum ve kuruluşlarca
belirlenir.
(2) Alıcı ortama
tarımsal faaliyetlerden gelen kirlilikle ilgili gerekli tedbirler çevresel
kalite standardı esas alınarak Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığınca alınır.
Hassas su
alanları/bölgelerMADDE 7 – (1) Su kirliliği
açısından hassas su alanları ile nitrata hassas su alanları Bakanlıkça
belirlenir. Nitrata hassas bölgeler ise Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ve
Bakanlıkça müştereken belirlenir.
(2) (Mülga:RG-10/8/2016-29797)ÜÇÜNCÜ BÖLÜM(Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü Su Kütlelerinde Baskı ve
Etkilerin DeğerlendirilmesiMADDE 8 – (1) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü su kütlelerinde baskı ve
etkilerin değerlendirilmesi, Ek-1’de yer alan kriterler dikkate alınarak ilgili
kurum ve kuruluşlarla birlikte koordineli olarak Bakanlık tarafından
belirlenir. Buna göre;
a) Su kütlesine etki
eden noktasal ve yayılı kaynaklı baskılar ile biyolojik ve hidromorfolojik
baskılar ve etkiler dikkate alınarak su kalite değerlendirmesi yapılır.
b) Baskı ve etkiler
değerlendirilirken fiziksel, kimyasal ve biyolojik veriler ile suyun kullanım
durumuna ilişkin veriler toplanır. Çevresel hedeflere ulaşmada darboğaz
oluşturan önemli baskılar tespit edilir. Baskı ve etkilere ilişkin
değerlendirmeler ve risk analizleri Bakanlıkça yapılır.
c) Su kalite
değerlendirmelerine göre risk altında, potansiyel risk altında ve risk altında
olmayan (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü su
kütleleri belirlenir.
ç) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Suların kullanım maksatları Ek-5’te yer alan Tablo 2’ye göre belirlenir.
(2) Risk altında olan
(Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü su kütleleri için
ayrıntılı değerlendirme yapılır. Ayrıntılı değerlendirme raporu;
a) Su kalitesinin
iyileştirilmesi için tedbirler programını,
b) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
İzleme sonuçlarını,
c) Kirlilik
potansiyeline göre hazırlanan risk analizlerini,
ihtiva eder.
(3) Belirlenen (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü su kütleleri ile ilgili bilgilerin
envanteri Bakanlıkça tutulur, veri tabanına aktarılır ve haritalanır.
Oluşturulan veri tabanı, ilgili kurum ve kuruluşlar ile paylaşılır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜMSu Kalitesi Yönetimi
İçin Tedbirler ProgramıÇevresel hedeflerMADDE 9 – (1) Yüzeysel su
kütlelerinde çevresel hedefler, havza bazında Ek-2’ye uygun olarak yapılan
sınıflandırma neticesine göre, Bakanlık tarafından belirlenir. Bakanlık;
a) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü suların kalitesinin
bozulmasının önlenmesi,
b) Doğal su
kütlelerinde, iyi kimyasal su durumu ve iyi ekolojik duruma ulaşılması,
c) Yapay ve büyük
ölçüde değiştirilmiş su kütlelerinde, iyi kimyasal su durumu ve iyi ekolojik
potansiyele ulaşılması maksadıyla su kütlelerinin iyileştirilmesi,
geliştirilmesi, korunması ve ıslah edilmesi,
için gerekli
tedbirleri belirler ve uygulamalarının takibini yapar.
(2) Hassas alanlar
dışındaki alanlarda bulunan (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü
su kütlelerinde çevresel hedeflere ulaşılması esastır. Ek-3’te verilen
alanlarda, alana özgü tanımlanan çevresel hedeflere uyulur. Bakanlık, bu
alanlara ilişkin olarak belirlenen çevresel hedeflere ulaşılamaması durumunda
ilave tedbirler belirleyebilir. Özel hedeflerin olmaması durumunda ise iyi
durum hedefi göz önünde bulundurulur.
(3) Hassas alanlar ve
koruma bölgeleri için özel olarak belirlenmiş hedeflere ve ilgili mevzuata
uyulur.
(4) Belirli bir su
kütlesi ile birden fazla hedefin alâkalı olması durumunda en kısıtlayıcı olan
uygulanır.
(5) Belirlenen
çevresel hedeflere ulaşılamama ihtimalinin bulunduğu durumlarda, modelleme
teknikleri kullanılarak, ilgili kurum ve kuruluşlarla yapılacak ortak çalışma
neticesinde, daha düşük hedefler belirlenebilir.
Çevresel kalite
standardıMADDE 10 –(Değişik:RG-10/8/2016-29797)
(1) (Değişik
cümle:RG-16/6/2021-31513) Ek-5’te verilen belirli kirleticiler için
çevresel kalite standartları ulusal düzeyde Bakanlıkça belirlenir. Havza
düzeyinde çevresel kalite standartlarına bağlı değerlendirmeler arkaplan
konsantrasyonu dikkate alınarak yapılır.
(2) Ek-5 Tablo 4 ve
Tablo 5’teki belirli kirleticiler ve öncelikli maddelere ilişkin çevresel
kalite standartları göz önüne alınarak, bu maddeler için alıcı ortamlara atıksu
deşarjları ile ilgili gerekli düzenlemeler, ilgili kurum/kuruluşlarca yapılır.
(3) (Değişik:RG-16/6/2021-31513)
Yerüstü su kaynaklarında iyi su durumuna ulaşılabilmesi için, Ek-5 Tablo 4 ve Tablo
5’teki belirli kirleticiler ve öncelikli maddeler için verilen çevresel kalite
standartları sağlanır.
(4) Karışım
bölgesinin bittiği noktada çevresel kalite standardının aşılmaması kaydıyla,
özellikleri Ek-7’de tanımlanan karışım bölgesinde çevresel kalite standardı
aşılabilir.
(5) Su ürünleri
istihsal alanları ile ilgili alıcı ortam standartları Bakanlık ve Gıda, Tarım
ve Hayvancılık Bakanlığınca müştereken belirlenir.
ReferansMADDE 11 – (1) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Ulusal izleme programından elde edilen neticelerin referans durumdan ne kadar
sapma gösterdiğinin karşılaştırılabilmesini sağlamak ve izleme neticelerinin
ekolojik duruma göre sınıflandırmasını yapmak maksadıyla tipe özgü referans
şartlar veya referans su kütleleri belirlenir.
(2) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Seçilen referans su kütlesinin, aynı tipe sahip olan su kütlesi ile benzer
özelliklere sahip ve tabii duruma en yakın veya tabii durumdan çok az sapma
göstermiş olması gerekir.
(3) Referans su
kütlesinin olmadığı durumlarda referans şartlar Bakanlıkça belirlenir.
(Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327)Yerüstü suların sınıflandırılmasıMADDE 12 – (1) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Yerüstü suları için kalite sınıflandırması, ekolojik ve kimyasal durumun ortak
değerlendirmesiyle Ek-2’de verilen değerlendirme şemaları göz önüne alınarak
Bakanlıkça yapılır. Kimyasal durum, öncelikli maddelerin izlenmesi neticesinde
belirlenir. Ekolojik durum, su kütlesinin biyolojik, hidromorfolojik, genel
kimyasal ve fiziko-kimyasal kalite unsurları ile birlikte belirli
kirleticilerin izlenmesi ve beraberce değerlendirilmesi ile belirlenir.
İzleme verilerinin
değerlendirilmesiMADDE 13 –(Değişik:RG-10/8/2016-29797)
(1) Ek-5 Tablo 2 ve
Tablo 3’te yer alan parametrelere ilişkin su kalitesi izleme sonuçlarının
değerlendirilmesinde, %5 ihtimalle aşılmayacak değerin altında kalan ve % 95
ihtimalle aşılmayacak değerin üstünde kalan veriler veri seti dışında
bırakılır. Kalan verilerin aritmetik ortalaması sınıflandırmaya esas teşkil
eder. Veri sayısı 10’dan az olduğunda yüzde değer hesabı yapılmaz, verilerin
aritmetik ortalaması alınarak sınıflandırma yapılır.
(2) Ek-5 Tablo 4 ve
Tablo 5’te yer alan belirli kirleticiler ve öncelikli maddelere ilişkin su
kalitesi izleme sonuçlarının değerlendirilmesinde, kendi su kütlesi
kategorisine (nehirler/göller, kıyı ve geçiş suları) göre 1 yıllık izleme
sonuçlarının aritmetik ortalaması yıllık ortalama çevresel kalite standardı
(YO-ÇKS) ile karşılaştırılır. (Değişik cümle:RG-16/6/2021-31513)
Herhangi bir belirli kirletici ve/veya öncelikli maddeye ait tekil izleme
verisi ise maksimum izin verilebilir çevresel kalite standardı (MAK-ÇKS) ile
karşılaştırılır. Yapılan değerlendirme neticesinde, izleme verilerinin hem
MAK-ÇKS hem de YO-ÇKS değerlerinden düşük olması halinde alıcı ortam çevresel
kalite standardı değerleri sağlanmış olur.
(3) Yerüstü sularının
sınıflandırılmasına yönelik değerlendirme, Ek-5’teki parametreler ve kriterler
kullanılarak, 11/2/2014 tarihli ve 28910 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Yüzeysel Sular ve Yeraltı Sularının İzlenmesine Dair Yönetmelik kapsamında
yapılan izleme neticelerinden elde edilen veriler doğrultusunda, Ek-2’deki
Yerüstü Su Kütlelerinin Sınıflandırma Şemasına göre yapılır.
(4) Kimyasal ve
ekolojik durum değerlendirilmesinde, su kütleleri için belirlenen izleme
noktalarındaki izleme neticeleri dikkate alınır.
(5) (Değişik:RG-16/6/2021-31513)
Su kütlesinin nihaî durumu, ekolojik ve kimyasal durumlarının
birlikte değerlendirilmesi neticesinde tespit edilir. Durum tespitinde
belirleyici olan ekolojik durumdur. Kimyasal kalite parametreleri
izleme neticelerinin, çevresel kalite standartlarını aşması halinde tespit
edilen kimyasal durum, nihai durumu asgari orta seviyeye düşürür.
(6) Biyolojik ve
hidromorfolojik kalite unsurları dışındaki su kalitesi parametreleri açısından
su kütlelerinin kalite değerlendirmeleri Ek-5’te verilen kalite kriterlerine
göre yapılır.
(7) (Değişik:RG-16/6/2021-31513)
Yerüstü su kütlelerinin nihai durumu ile ekolojik ve kimyasal
durumlarını gösteren haritalar Bakanlıkça hazırlanır.
Trofik seviye
belirlenmesiMADDE 14 – (1) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
Kıyı ve geçiş sularının trofik seviyeleri, Ek-6’da yer alan Tablo 7
ve Tablo 8’e göre belirlenir.
(2)
(Değişik:RG-16/6/2021-31513) Göl, gölet ve baraj
göllerinin trofik seviyeleri Ek-6’da yer alan Tablo 9’da verilen
sınıflandırmaya göre belirlenir. Sınıflandırmada Secchi diski,
klorofil-a, toplam azot ve toplam fosfor parametrelerinin analiz sonuçları esas
alınır. Trofik seviye indeks değeri tablo altında yer alan
denklemlere göre hesaplanır. Nihai trofik seviye değeri denklemlerde
yer alan dört parametre için hesaplanan indeks değerlerinin ortalaması alınarak
belirlenir.
(3) İçme ve kullanma
suyu temin edilen rezervuarlarda balık yetiştiriciliği tesisleri kurulamaz.
Ancak Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce ekonomik bölge oluşturulan
rezervuarlarda, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ile müştereken belirlenen
uygulama esasları çerçevesinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve Bakanlıktan
olumlu görüş almak kaydıyla su ürünleri avcılığına ve maksimum su seviyesindeki
göl alanı 75.000 ha’dan büyük baraj göllerinde minimum su kotundaki rezervuar
alanının %0,1’ine kadar alanda su ürünleri yetiştiriciliğine izin verilebilir.
İçme suyu alma yapısına en az 1000 metreden daha yakın olan alanlarda ve bu
yapıların bulunduğu koylarda su ürünleri yetiştiriciliği yapılamaz.
(4) (Değişik:RG-1/2/2023-32091) Baraj göllerinde
minimum su kotundaki rezervuar alanının en fazla %3’üne kadar alanda Bakanlığın
uygun görüşü ile balık yetiştiriciliği tesislerinin kurulmasına izin verilir.
(5) (Değişik:RG-1/2/2023-32091) Mevcut veya
planlanan balık yetiştiriciliği tesisleri, faaliyetlerini, su sirkülasyonunun
kolay sağlanabildiği gölet veya baraj göllerinde Bakanlıkça
belirlenen trofik seviye, özümleme kapasitesi
ve ekolojik duruma uygun şekilde yürütür. Trofik seviye
parametrelerinin analizi faaliyet sahiplerince yaptırılır ve Bakanlığa
gönderilir. Analiz sonuçları, Ek-6’da yer alan trofik seviye indeksi
esas alınarak Ek-6’da yer alan Tablo 9’a göre Bakanlıkça değerlendirilir.
(6) Balık
yetiştiriciliği tesisleri faaliyete başladıktan sonra, faaliyet sahibi
tarafından (Değişik ibare:RG-16/6/2021-31513) trofik seviye
parametreleri ile alakalı olarak yaptırılan analiz sonuçları Bakanlığa sunulur.
Kirliliğin önlenmesiMADDE 15 – (1) Bakanlıkça
yapılacak izleme neticesinde su kalitesinin ve/veya çevresel kalite
standartlarının olumsuz yönde etkilendiğinin tespit edildiği durumlarda yetkili
idare/idarelerce duruma ilişkin bildirim yapılır, yetkili idare/idarelerce gerekli
önlemler alınır, uygulamaların takibi Bakanlıkça yapılır.
Su kalitesi yönetimi
için tedbirler programıMADDE 16 – (1) Bakanlık, (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü su kirliliğinin önlenmesi
için izleme programı neticesinde elde edilen verileri ve bu veriler
kullanılarak ihtiyaç duyulması halinde yapılacak modellemenin neticelerini
dikkate alarak, ilgili kurum ve kuruluşlarla birlikte bir tedbirler programı
hazırlar. Hazırlanan tedbirler programında öncelikle zayıf ve kötü durumdaki su
kütleleri için belirlenmiş olan tedbirler uygulanır. Tedbirlerin
uygulamalarının takibi Bakanlıkça yapılır.
(2) (Değişik:RG-10/8/2016-29797)
İzleme Programı çerçevesinde yapılan izlemelere göre iyileşme eğiliminin
görülmediği ve/veya kötüye gidişin tespit edildiği noktalarda, iyileşmenin
gerçekleşmeme sebepleri ayrıntılı olarak analiz edilir, gerektiğinde kalitenin
kötüleşmesine yol açan parametreler açısından izleme sıklığı artırılır ve
detaylı bilimsel çalışmalar Bakanlıkça yapılır ve/veya yaptırılır.
(3) Başta kıyı ve
geçiş suları olmak üzere bütün (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü
sularda iyileştirme maksadıyla yapılacak olan tarama işlemleri sonucunda ortaya
çıkan atık ve/veya artık rüsubatın tekrar su ortamında bertarafını sağlayacak
olan boşaltma işleminden önce, atık ve/veya artıkların muhteviyatı belirlenir.
Boşaltılacağı alanı kimyasal ve ekolojik açıdan olumsuz olarak etkilemeyeceğini
belirten bilimsel raporun ilgili kurum ve kuruluşlara sunulmasını müteakip,
rapor doğrultusunda gerçekleştirilecek uygulamaların takibinin yapılabilmesi
için ilgili kurum ve kuruluşlarca Bakanlığa bilgi aktarımında bulunulur.
(4) Tedbirler
programı içerisinde belirtilen tüm koruma tedbirlerinin ekolojik etkinliği ve
fayda analizi Bakanlıkça yapılır.
(5) Bakanlık, bu
Yönetmelik kapsamında alınan temel tedbirler dışında (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü sularda koruma veya
iyileştirme sağlamak maksadıyla gerekli çalışmaları yapar, ilgili kurum ve
kuruluşlarla birlikte ilave tedbirleri belirler ve uygulamaların takibini
yapar.
(6) Bu Yönetmeliğin
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıl içerisinde Bakanlık tarafından,
ilgili kurum ve kuruluşlarla birlikte, altı yıllık dönemler için Tedbirler
Programı hazırlanır ve uygulamaların takibi yapılır. Bu dönemlerin ikinci
yarısından itibaren Tedbirler Programı gözden geçirilir ve güncellenir.
Güncelleştirilmiş program uyarınca oluşturulan yeni veya gözden geçirilmiş
tedbirlere, oluşturulmalarından itibaren üç yıl içerisinde işlerlik
kazandırılır.
Koruma bölgeleriMADDE 17 – (1) Ek-3’te verilen
koruma bölgeleri için belirlenen özel koruma şartları dışında uygulanması
gereken tedbirlerin bulunması durumunda, bunlar Tedbirler Programında
belirtilir.
(2) Bakanlık, bu
Yönetmeliğin ilgili maddelerinde sayılan alanlarda, gerekli görüldüğü hallerde
Tedbirler Programında belirtilen hususlardan daha kısıtlayıcı tedbirleri ilgili
kurum ve kuruluşlarla koordineli olarak belirler ve uygulamaların takibini
yapar.
BEŞİNCİ BÖLÜMÇeşitli ve Son
HükümlerİzlemeMADDE 18 – (1) Bakanlıkça
oluşturulacak izleme programı çerçevesinde ve bu Yönetmelik kapsamında, (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü suların kalite ve miktarının
izlenmesi sağlanır. Elde edilen veriler Ulusal Su Veri Tabanına aktarılarak su
kalitesinin değerlendirilmesi ve sınıflandırılması Bakanlıkça yapılır.
(2) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü sulardan numune alınması
ilgili mevzuat hükümlerine göre yapılır.
Denetim ve yaptırımMADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik
kapsamında değerlendirilen (Değişik ibare:RG-15/4/2015-29327) yerüstü
su kütlelerinin mevcut durumunun bozulmasına yol açan faaliyetler, ilgili
mevzuat çerçevesinde ilgili kurum ve kuruluşlarca denetlenir ve gerektiğinde
yaptırım uygulanır.
İstisnaî hallerMADDE 20 – (1) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü su kütlelerinin kalitesinin
iyileştirilmesi maksadıyla belirlenen hedeflere ulaşılmasının herhangi bir
sebeple mümkün olamaması ve bu durumun bilimsel olarak ortaya konulması halinde
hedefin uygulanması istenmez ve yeni çevresel hedefler Bakanlıkça belirlenir.
(2) (Değişik
ibare:RG-15/4/2015-29327) Yerüstü su kaynaklarının korunması,
kirlenmesinin önlenmesi ve kirlenmiş olan su kaynaklarının su kalitesinin
iyileştirilmesi maksatlarıyla bölgenin hidrolojik, ekolojik ve çevresel
özellikleri ile birlikte, alanın jeolojik formasyonu ve/veya arka plan
konsantrasyonları dikkate alınır.
(3) Kaza ve doğal
afetler dolayısıyla su kalitesinin bozulduğunun ve su kütlesinin doğal
zenginleşmeye uğradığının tespit edilmesi halinde, belirlenen çevresel hedefler
Bakanlıkça gözden geçirilir ve yeni çevresel hedefler belirlenir.
(4) Birinci, ikinci
ve üçüncü fıkralarda sayılan istisnalar, hiçbir halde su kalitesinin korunması
için zorunlu şartları yok sayamaz.
Yürürlükten
kaldırılan hükümlerMADDE 21 – (1) 31/12/2004 tarihli
ve 25687 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinin
7 nci, 8 inci, 9 uncu, 10 uncu, 11 inci, 14 üncü ve 15 inci maddeleri
yürürlükten kaldırılmıştır.
YürürlükMADDE 22 – (1) Bu Yönetmelik
yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
YürütmeMADDE 23 – (1) Bu Yönetmelik
hükümlerini Orman ve Su İşleri Bakanı yürütür.
_____________
115/4/2015 tarihli ve
29327 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yüzeysel Su Kalitesi Yönetimi
Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile bu Yönetmeliğin adı
metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Yönetmeliğin eklerini görmek
için tıklayınızYönetmeliğin
Yayımlandığı Resmî Gazete’ninTarihiSayısı
30/11/2012
28483
Yönetmelikte
Değişiklik Yapan Yönetmeliklerin Yayımlandığı Resmî GazetelerinTarihiSayısı
1.
15/4/2015
29327
2.
10/8/2016
29797
3.
16/6/2021
31513
4.
1/2/2023
32091
Bu kararı dosyanızda kullanın
Hukuk Asistan ile Kurum ve Kuruluş Yönetmelikleri, Danıştay ve emsal kararlarında gelişmiş arama yapın; kararları dosyalarınıza ekleyin, UYAP ve UETS entegrasyonuyla işlerinizi tek yerden yönetin.
İnternet sitemizde gizliliğinizi koruyabilmek ve size daha iyi bir deneyim sunmak için sınırlı sayıda çerezler yer alır. Kullandığımız çerezler hakkında daha fazla bilgi edinmek için Çerez Politikamıza bakın.