CEZA MUHAKEMESİNDE SERİ MUHAKEME YÖNETMELİĞİ No. 34146 — Kurum ve Kuruluş Yönetmelikleri
34146 5. Tertip
R.G. 31.12.2019
/ 30995 (4.Mükerrer)
Resmî kaynak
CEZA MUHAKEMESİNDE
SERİ MUHAKEMEYÖNETMELİĞİBİRİNCİ BÖLÜMAmaç, Kapsam,
Dayanak ve TanımlarAmaçMADDE 1 – (1) Bu
Yönetmeliğin amacı, ceza muhakemesinde seri muhakeme usulünün uygulanmasına
dair usul ve esasları belirlemektir.
KapsamMADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik
hükümleri, seri muhakeme usulünün uygulama alanını, usule ilişkin
düzenlemeleri, usulün teklifini, yaptırımları belirleme usulünü, Cumhuriyet
savcısı tarafından düzenlenen talepnamede yer alacak hususları, mahkemece
talepnamenin değerlendirilmesini, talep üzerine verilecek kararlar ile bu
kararlara ilişkin itiraz usulünü ve uygulamaya dair diğer hususları kapsar.
DayanakMADDE 3 – (1) Bu
Yönetmelik, 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 250 nci
maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
TanımlarMADDE 4 – (1) Bu
Yönetmelikte yer alan;
a) Kanun: 4/12/2004 tarihli ve
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununu,
b) Mahkeme: Yetkili asliye ceza
mahkemesini,
c) Seri Muhakeme Usulü: 5271
sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 250 nci maddesinde düzenlenen muhakeme
usulünü,
ç) Talepname: Seri muhakeme
usulünde Cumhuriyet savcısı tarafından mahkemeye sunulan talep yazısını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜMSeri Muhakeme
Usulüne İlişkin Genel HükümlerTemel ilkelerMADDE 5 – (1) Önödeme
ve uzlaştırma kapsamındaki suçlar seri muhakeme usulüne tabi değildir.
(2) Kanunun 250 nci maddesinin
birinci fıkrasında sayılan suçlarda kamu davası açılması için yeterli şüphe
oluşturacak delil elde edilmesi üzerine kamu davasının açılmasının
ertelenmesine karar verilmediği takdirde, seri muhakeme usulünün uygulanması
zorunludur.
(3) Seri muhakeme usulü,
şüphelinin müdafi huzurunda özgür iradesi ile bu usulün uygulanmasını kabul
etmesi hâlinde gerçekleştirilir.
(4) Şüpheli mahkeme tarafından
hüküm kuruluncaya kadar seri muhakeme usulünün uygulanmasına yönelik
iradesinden vazgeçebilir.
(5) Şüpheli meramını
anlatabilecek ölçüde Türkçe bilmiyorsa veya engelli ise Kanunun 202 nci maddesi
hükmü uygulanır.
(6) Resmî mercilere beyan edilmiş
olup da soruşturma dosyasında yer alan adreste bulunmama veya yurt dışında olma
ya da başka bir nedenle şüpheliye ulaşılamaması hâlinde, seri muhakeme usulü
uygulanmaz.
(7) Seri muhakeme usulünün
uygulanmasını teklif etmek amacıyla şüpheli hakkında zorla getirme kararı
verilemez ve yakalama emri düzenlenemez.
(8) Seri muhakeme usulünün
herhangi bir sebeple tamamlanamaması veya mahkemece soruşturmanın genel
hükümlere göre sonuçlandırılması amacıyla dosyanın Cumhuriyet başsavcılığına
gönderilmesi hâllerinde, şüphelinin seri muhakeme usulünü kabul ettiğine
ilişkin beyanları ile bu usulün uygulanmasına dair diğer belgeler, takip eden
soruşturma ve kovuşturma işlemlerinde delil olarak kullanılamaz.
(9) Seri muhakeme usulü sonucunda
yaptırım uygulanması, güvenlik tedbirlerine ilişkin hükümlerin uygulanmasına
engel teşkil etmez.
(10) Seri muhakeme usulüne tâbi
olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan suçlarda bu usul uygulanmaksızın
düzenlenen iddianame Cumhuriyet başsavcılığına iade edilir.
(11) Şüpheli, iddianamenin
düzenlenmesine kadar Cumhuriyet savcısına başvurarak hakkında seri muhakeme
usulünün uygulanmasını talep edebilir. Bu durumda Cumhuriyet savcısı tarafından
seri muhakeme usulü uygulanır.
Seri muhakeme usulü
kapsamındaki suçlarMADDE 6 – (1) Soruşturma
evresi sonunda aşağıdaki suçlarla ilgili olarak kamu davasının açılmasının
ertelenmesine karar verilmediği takdirde seri muhakeme usulü uygulanır:
a) Türk Ceza Kanununda yer alan;
1) Hakkı olmayan yere tecavüz
(madde 154, ikinci ve üçüncü fıkra),
2) Genel güvenliğin kasten
tehlikeye sokulması (madde 170),
3) Trafik güvenliğini tehlikeye
sokma (madde 179, ikinci ve üçüncü fıkra),
4) Gürültüye neden olma (madde
183),
5) Parada sahtecilik (madde 197,
ikinci ve üçüncü fıkra),
6) Mühür bozma (madde 203),
7) Resmi belgenin düzenlenmesinde
yalan beyan (madde 206),
8) Kumar oynanması için yer ve
imkan sağlama (madde 228, birinci fıkra),
9) Başkasına ait kimlik veya
kimlik bilgilerinin kullanılması (madde 268),
suçları.
b) 10/7/1953 tarihli ve 6136
sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunun 13 üncü
maddesinin birinci, üçüncü ve beşinci fıkraları ile 15 inci maddesinin birinci,
ikinci ve üçüncü fıkralarında belirtilen suçlar.
c) 31/8/1956 tarihli ve 6831
sayılı Orman Kanununun 93 üncü maddesinin birinci fıkrasında belirtilen suç.
ç) 13/12/1968 tarihli ve 1072
sayılı Rulet, Tilt, Langırt ve Benzeri Oyun Alet ve Makinaları Hakkında Kanunun
2 nci maddesinde belirtilen suç.
d) 24/4/1969 tarihli ve 1163
sayılı Kooperatifler Kanununun ek 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (1)
numaralı bendinde belirtilen suç.
Seri muhakeme usulünün
uygulanmayacağı hâllerMADDE 7 – (1) Suç,
seri muhakeme usulü kapsamında olsa bile Türk Ceza Kanununda yer alan; yaş
küçüklüğü (madde 31), akıl hastalığı (madde 32) veya sağır ve dilsizlik (madde
33) hâllerinde bu usul uygulanmaz.
(2) Seri muhakeme usulü
kapsamındaki suçun, iştirak hâlinde işlenmesi durumunda şüphelilerden birinin
bu usulün uygulanmasını kabul etmemesi veya birinci fıkra kapsamındaki
kişilerle birlikte işlenmesi hâlinde seri muhakeme usulü uygulanmaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜMSeri Muhakeme
Usulünün UygulanmasıDelillerin toplanmasıMADDE 8 – (1)
Cumhuriyet savcısı seri muhakeme usulüne tâbi bir suçun işlendiği izlenimini veren
bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek
üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlar. Soruşturma konusu suçun seri
muhakeme usulüne tâbi olması Cumhuriyet savcısının maddi gerçeği araştırma
yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
(2) Cumhuriyet savcısı veya
kolluk görevlileri, şüpheliyi seri muhakeme usulü hakkında bilgilendirir.
(3) Yapılan soruşturma
neticesinde kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde
edilememesi veya kovuşturma imkanının bulunmaması hâllerinde Cumhuriyet savcısı
kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verir.
(4) Kamu davası açılması için
yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilmesi üzerine kamu davasının
açılmasının ertelenmesine karar verilmediği takdirde, seri muhakeme usulü
uygulanır.
Seri muhakeme usulüne davetMADDE 9 – (1)
Cumhuriyet savcısı şüpheliyi seri muhakeme usulünün uygulanmasını teklif etmek
amacıyla en kısa sürede davet eder. Davet; telefon, telgraf, faks, elektronik
posta gibi iletişim araçlarından yararlanmak suretiyle de yapılabilir.
(2) Şüphelinin mazeretsiz olarak
davete icabet etmemesi, resmî mercilere beyan edilmiş olup da soruşturma
dosyasında yer alan adreste bulunmaması veya yurt dışında olması ya da başka
bir nedenle şüpheliye ulaşılamaması hâlinde Cumhuriyet savcısı tarafından bu
durum tutanağa bağlanır ve soruşturmaya genel hükümlere göre devam edilir.
Seri muhakeme usulünün teklifiMADDE 10 – (1)
Cumhuriyet savcısı seri muhakeme usulünün uygulanmasını teklif etmeden önce
şüpheliyi bu usul hakkında bilgilendirir. Bilgilendirme;
a) İsnat edilen eylem, eylemin
oluşturduğu suç ile bu suçun seri muhakeme usulü kapsamına girdiği,
b) Kamu davasının açılması için
yeterli şüphenin bulunduğu,
c) Özgür iradesiyle ve müdafi
huzurunda kabul ettiği takdirde bu usulün uygulanacağı ve belirlenecek temel
cezanın yarı oranında indirileceği,
ç) Cumhuriyet savcısı tarafından
teklif edilen yaptırım hakkında talep doğrultusunda mahkemenin hüküm kuracağı,
bu hükme karşı itiraz kanun yoluna başvurabileceği,
d) Teklifin kabulünün ancak
müdafi huzurunda gerçekleştirilebileceği, seçtiği bir müdafi yoksa istemi
aranmaksızın kendisine bir müdafi görevlendirileceği,
e) Mahkeme tarafından hüküm
kuruluncaya kadar her aşamada seri muhakeme usulünden vazgeçebileceği,
f) Mahkemece verilen hükmün adli
siciline kaydedileceği,
g) Bu usulün uygulanmasını kabul
etmediği takdirde genel hükümlere göre hakkında iddianame düzenlenerek kamu
davası açılacağı,
ğ) Genel hükümlerin uygulanmasına
geçilmesi halinde, seri muhakeme usulünü kabul ettiğine ilişkin beyanları ile
bu usulün uygulanmasına dair diğer belgelerin, soruşturma ve kovuşturma
işlemlerinde delil olarak kullanılamayacağı,
hususlarını kapsar.
(2) Seri muhakeme usulünün
uygulanması Cumhuriyet savcısı tarafından şüpheliye teklif edilir; şüpheliye
uygulanacak yaptırımların neler olduğu açıklanır.
(3) Şüphelinin, teklifi müdafi
huzurunda kabul etmesi hâlinde seri muhakeme usulü uygulanır. Talebi hâlinde
teklifi değerlendirmesi için şüpheliye bir ayı aşmamak üzere makul bir süre
verilir. Şüphelinin seçtiği bir müdafi bulunmaması halinde baro tarafından
müdafi görevlendirilmesi istenilir.
(4) Şüphelinin mazereti
olmaksızın belirlenen süre içinde gelmemesi veya bu usulün uygulanmasını kabul
etmediğini bildirmesi durumunda soruşturmaya genel hükümlere göre devam edilir.
(5) Cumhuriyet savcısı, Türk Ceza
Kanununun 61 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen hususları göz önünde
bulundurarak, suçun kanuni tanımında öngörülen cezanın alt ve üst sınırı
arasında tespit edeceği temel cezadan yarı oranında indirim uygulamak suretiyle
cezayı ve/veya güvenlik tedbirini belirler.
(6) Belirlenen yaptırımlar
hakkında, Cumhuriyet savcısı tarafından, koşulları bulunması hâlinde Kanunun
231 inci maddesine göre hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilebilir.
(7) Beşinci fıkra uyarınca sonuç
olarak belirlenen hapis cezası Cumhuriyet savcısı tarafından, koşulları
bulunması hâlinde Türk Ceza Kanununun 50 nci maddesine göre seçenek
yaptırımlara çevrilebilir veya 51 inci maddesine göre ertelenebilir.
(8) Şüphelinin teklifi kabul
etmesi hâlinde buna ilişkin Ek-1’de yer alan örneğe uygun seri muhakeme usulü
kabul tutanağı düzenlenir. Tutanakta; şüpheliye isnat edilen eylem, şüphelinin
kabul beyanı, belirlenen sonuç ceza ve/veya güvenlik tedbiri ile uygulandığı
takdirde hükmün açıklanmasının geri bırakılması, seçenek yaptırım veya hapis
cezasının ertelenmesine ilişkin hususlar yer alır. Kabul tutanağı Cumhuriyet
savcısı ve şüpheli ile müdafi tarafından imzalanır.
(9) Şüphelinin teklifi müdafi
huzurunda kabul etmesi halinde şüpheli, aynı gün mahkemeye yönlendirilir.
(10) Şüphelinin teklifi
reddetmesi hâlinde Cumhuriyet savcısı tarafından buna ilişkin tutanak
düzenlenerek soruşturma dosyasına eklenir.
(11) Soruşturmayı yürüten
Cumhuriyet savcısı seri muhakeme usulüne ilişkin bilgilendirme ve teklifi
SEGBİS veya istinabe yoluyla da yapabilir.
(12) Soruşturmayı yürüten
Cumhuriyet savcısı seri muhakeme usulüne ilişkin işlemleri SEGBİS yöntemiyle
yapması hâlinde Kanunun 38/A maddesine göre gerekli işlemleri yapar.
(13) Soruşturmayı yürüten
Cumhuriyet savcısı istinabe evrakına hazırlamış olduğu seri muhakeme usulü
kabul tutanağını da ekler. İstinabe evrakının gönderildiği yer Cumhuriyet
başsavcılığı bu Yönetmelikte belirtilen usule uygun olarak derhal davet işlemlerini
yapar ve davete icabet eden şüpheliyi bu usul hakkında bilgilendirir.
Şüphelinin müdafi huzurunda teklifi kabul etmesi halinde istinabe evrakı ekinde
yer alan seri muhakeme usulü kabul tutanağı Cumhuriyet savcısı, şüpheli ve
müdafii tarafından imzalanır ve istinabe evrakı soruşturmayı yürüten Cumhuriyet
başsavcılığına gönderilir.
Müdafiin görevlendirilmesiMADDE 11 – (1) Seri
muhakeme usulünün uygulanmasına ilişkin teklifin kabulü esnasında şüphelinin
müdafii de hazır bulunur.
(2) Şüpheliden kendisine bir
müdafi seçmesi istenir. Müdafii bulunmayan şüpheli için istemi aranmaksızın
müdafi görevlendirilir.
(3) Seri muhakeme usulünün
uygulanmasına ilişkin teklifin SEGBİS veya istinabe yoluyla yapıldığı hâllerde,
şüphelinin seçtiği bir müdafii yoksa teklifin kabulünde hazır bulunması için
müdafi görevlendirilmesi, istinabe evrakı gönderilen ya da SEGBİS ile dinleme
talep edilen yer Cumhuriyet başsavcılığı tarafından yapılır. Bu durumda
soruşturmayı yürüten Cumhuriyet başsavcılığı tarafından ayrıca bir müdafi görevlendirmesi
yapılmaz.
(4) Soruşturma evresinde görev
yapan müdafi, mahkemede de öncelikle görevlendirilir.
TalepnameMADDE 12 – (1)
Cumhuriyet savcısı, şüpheli hakkında seri muhakeme usulünün uygulanmasını
mahkemeden talep eder.
(2) Mahkemeye hitaben Ek-2’de yer
alan örneğe uygun olarak düzenlenen talepnamede;
a) Şüphelinin kimliği ve müdafii,
b) Mağdur veya suçtan zarar
görenlerin kimliği ile varsa vekili veya kanuni temsilcisi,
c) İsnat olunan suç ve ilgili
kanun maddeleri,
ç) İsnat olunan suçun işlendiği
yer, tarih ve zaman dilimi,
d) Şüphelinin tutuklu olup
olmadığı; tutuklanmış ise, gözaltına alma ve tutuklama tarihleri ile bunların
süreleri,
e) İsnat olunan suçu oluşturan
olayların özeti,
f) Cumhuriyet savcısı tarafından
bu usulün uygulanmasının şüpheliye teklif edildiği ve şüphelinin müdafii
huzurunda teklifi kabul ettiği,
g) Belirlenen ceza ve/veya
güvenlik tedbirleri ile uygulanmış ise hükmün açıklanmasının geri bırakılması,
hapis cezasına seçenek yaptırımlar veya hapis cezasının ertelenmesine ilişkin
hususlar,
yer alır.
Talepnamenin incelenmesiMADDE 13 – (1)
Mahkeme, talepnamenin verildiği gün incelemesini derhal yapar, şüpheliyi müdafi
huzurunda seri muhakeme usulü ile ilgili olarak dinler ve usulü sonuçlandırır.
Şüphelinin seri muhakeme usulü hakkında dinlenmesi SEGBİS veya istinabe yoluyla
da yapılabilir.
(2) Mahkeme tarafından eksik veya
hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;
a) 12 nci maddeye aykırı olarak
düzenlenen,
b) Belirlenen yaptırımda maddi
hata yapılan,
c) Yaptırım hakkında Kanunun 231
inci veya Türk Ceza Kanununun 50 ve 51 inci maddelerinin uygulanmasında
objektif koşulların gerçekleşmediği anlaşılan,
ç) Teklif edilen cezanın
mahiyetine uygun bir güvenlik tedbiri belirtilmeyen,
Talepnamenin eksikliklerin
tamamlanması amacıyla Cumhuriyet başsavcılığına gönderilmesine karar verilir.
(3) Cumhuriyet savcısı tarafından
eksiklikler tamamlandıktan ve hatalı noktalar düzeltildikten sonra talepname
yeniden düzenlenerek mahkemeye gönderilir.
(4) Mahkemece, isnat olunan suçun
seri muhakeme usulü kapsamında olmadığı veya Kanunun 250 nci maddesinin üçüncü
fıkrasında belirtilen şartların gerçekleşmediği kanaatine varılması hâllerinde
talep reddedilir. Bu durumda, dosya Cumhuriyet başsavcılığına gönderilir ve
soruşturma genel hükümlere göre sonuçlandırılır.
(5) Mazeretsiz olarak mahkemeye
gelmemesi halinde, şüpheli bu usulün uygulanmasından vazgeçmiş sayılır.
Mahkemenin hüküm kurmasıMADDE 14 – (1)
Mahkeme, eylemin seri muhakeme usulü kapsamında olduğu, bu usulün şüpheliye
Kanunda öngörülen koşullar çerçevesinde teklif edildiği ve şüphelinin bu
teklifi müdafii huzurunda özgür iradesiyle kabul ettiği kanaatine varırsa
talepte belirlenen yaptırım doğrultusunda hüküm kurar.
(2) Hüküm; varsa mağdur, suçtan
zarar gören veya genel hükümlere göre katılma hakkını hâiz olan kişilere tebliğ
edilir.
İtirazMADDE 15 – (1)
Mahkemece Yönetmeliğin 14 üncü maddesinin birinci fıkrası kapsamında Cumhuriyet
savcısının talebi doğrultusunda kurulan hükme genel hükümler çerçevesinde
itiraz edilebilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜMÇeşitli ve Son
HükümlerGeçiş hükmüGEÇİCİ MADDE 1 – (1)
Kanunun geçici 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) ve (d) bentleri
uyarınca seri muhakeme usulü 1/1/2020 tarihinden itibaren uygulanır.
Bu tarih itibarıyla kovuşturma evresine geçilmiş, hükme bağlanmış veya
kesinleşmiş dosyalarda seri muhakeme usulü uygulanmaz.
YürürlükMADDE 16 – (1) Bu
Yönetmelik 1/1/2020 tarihinde yürürlüğe girer.
YürütmeMADDE 17 – (1) Bu
Yönetmelik hükümlerini Adalet Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız
Bu kararı dosyanızda kullanın
Hukuk Asistan ile Kurum ve Kuruluş Yönetmelikleri, Danıştay ve emsal kararlarında gelişmiş arama yapın; kararları dosyalarınıza ekleyin, UYAP ve UETS entegrasyonuyla işlerinizi tek yerden yönetin.
İnternet sitemizde gizliliğinizi koruyabilmek ve size daha iyi bir deneyim sunmak için sınırlı sayıda çerezler yer alır. Kullandığımız çerezler hakkında daha fazla bilgi edinmek için Çerez Politikamıza bakın.