T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/539 Esas
KARAR NO : 2025/87

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/08/2023
KARAR TARİHİ : 04/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili sunduğu dava dilekçesinde; Müvekkili davacı şirketin, uzun yıllardır çelik konstrüksiyon, mekanik ve elektrik imalatı üzerine inşaat ve taahhüt işleri sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkili ile davalı şirket arasında, davalıya ait olmak üzere ... yapılacak ... inşaatı için sözleşme akdedildiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşme gereği söz konusu taşınmazın inşaatına başlamadan önce, davalı şirketin müvekkil şirkete projeye başlaması ve gerekli işlemleri en kısa sürede yürütebilmesi için bedelleri toplamı 1.000.000,00-TL olan 5 adet çeki müvekkili şirket lehine keşide ettiğini, buna karşılık müvekkili tarafından davalı şirket lehine tanzim tarihi 10/10/2018 olan ve ödeme tarihi 31/03/2020 olan 1.000.000-TL bedelli senet teslim edildiğini, işbu bono sözleşme ile inşaat edilmesi kararlaştırılan projenin davalı şirket tarafından sorunsuz ve hızlı şekilde tamamlanması için müvekkile verdiği çekler dolayısıyla davalı şirketin zarara uğramaması için, güven ilişkisine dayanarak keşide edildiğini, işbu senet her ne kadar iyi niyetle verilmiş olsa da müvekkili sözleşme gereğince üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirip taşınmazı teslim etmesine rağmen müvekkile iade edilmediğini, iade edilmemesinin yanı sıra taraflar arasında imzalanan inşaat sözleşmesinin revize edilmesiyle fazladan inşa edilen kısımların ücretinin tespit ve talep edilmesi adına ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dosyası ile davalı şirkete dava açılması ile müvekkil şirketi zarara soktuğunu ve ticari ilişkilerini baltalamak amacıyla ... 19. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında keşide edilen 1.000.000,00-TL bono müvekkil şirket aleyhine icra takibine konu edildiğini, takibe konu edilen senedin haksız ve mesnetsiz bir şekilde takibe konu edildiğini, tarafların arasındaki sözleşmede müvekkilinin tarafına düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, müvekkilinin takip dayanağı senet nedeni ile davalı tarafa borcu bulunmamadığını belirterek yargılama süresince, ... 6. asliye ticaret mah. ... esas sayılı dosyasınca verilen karar dikkati nazara alındığında davalının davacı müvekkile borçlu olduğu aşikar olduğundan, ... 19. icra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının yargılama süresince durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, mevcut hacizlerin kaldırılmasına, müvekkili davacının davalıya borcunun olmadığının tespitine, sözleşme ve iş karşılığında alınan çek bedellerinin karşılığında teminen verilen senedin iptaline, sadece müvekkil şirketi zarara uğratmak amacıyla hareket ederek haksız ve mesnetsiz olarak ... 19. icra müdürlüğünün... esas sayılı dosyası ile başlatılan takibin iptaline, müvekkili davacının uğradığı zararların giderilmesi, haksız, mesnetsiz ve kötü niyetli olarak hareket eden davalı tarafın aleyhine %20'den az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesinde; müvekkili şirket tarafından davacı şirkete sözleşme bedeli eksiksiz şekilde ödenmiş olup davacının herhangi bir hak ve alacağı bulunmadığını, müvekkili şirketle davacı taraf arasında akdedilen sözleşme kapsamında müvekkili şirkete yapılması gereken tüm ödemeleri davacı şirkete yaptığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 6. Maddesinde işin anahtar teslim ve götürü usulü yapılacağının düzenlendiğini belirterek fazlaya ilişkin sair talep, itiraz ve dava hakkımız saklı kalmak kaydı ile yukarıda açıklanan ve mahkemenizce resen dikkate alınacak nedenlerle davanın reddine karar verilesini talep etmiştir.
Dava, taraflar arasındaki servis binası inşaatı yapımı sözleşmesi kapsamında davacı yüklenicinin işin yapım teminatı olarak davalıya verdiği 1.000.000 TL bedelli senedin davalı tarafından takibe konulmuş olması nedeniyle senetten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
... 19. İcra Dairesinin ... E sayılı icra dosyası dosyamız arasına alınmış, yapılan incelemesinde; davalı/alacaklı tarafından davacı/borçlu aleyhine toplam 1.000.000,00 TL alacak üzerinden icra takibinde bulunulduğu anlaşılmıştır.
Mahkememiz dosyası arasına alınan ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E - ... K sayılı dosyasında, davacı Bestart İnşaat Müh. Şirketi tarafından davalıya karşı alacak davası açıldığı, taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında işin davalıya teslim edildiği ve davacı tarafından sözleşmede kararlaştırılandan daha fazla miktarda ek işin yapıldığı, davalının sözleşme bedelinin tamamını ödediği, fakat ek imalat bedellerine ilişkin ödeme yapmadığının anlaşıldığı, sözleşmenin 6. Maddesi kapsamında iş artışlarının birim fiyatlar baz alınarak hesaplanacağı kararlaştırıldığından birim fiyatlar kapsamında hesaplama yapılarak hak ve nefaset kesintisi sonrasında ek imalat bedelinin KDV dahil olmak üzere 693.023,51 TL olarak tespit edildiği belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememiz dosyası mali müşavir ..., inşaat mühendisi bilirkişi ...ve nitelikli hesap uzmanı bilirkişi ...'e verilerek, dosya ve taraf defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapıp, taraflar arasındaki servis binası inşaatı yapımı sözleşmesi kapsamında davacı yüklenicinin işin yapım teminatı olarak davalıya verdiği 1.000.000 TL bedelli senedin davalı tarafından takibe konulmuş olması nedeniyle taraflar arasındaki sözleşme kapsamında senedin teminat olarak verilip verilmediği, sözleşme kapsamı işten dolayı bir alacağın olup olmadığı, sözleşme kapsamındaki yükümlülükler nedeniyle teminat senedinin takibe konulması şartlarının oluşup oluşmadığı, bu senetten dolayı davacının borcunun olup olmadığına dair rapor düzenlenmelerinin istenildiği, bilirkişi heyetinin mahkememize sunduğu 09/07/2024 tarihli raporunda: Davalı tarafından ... 19. İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosya ile davacının aleyhine başlatılan icra takibine dayanak yapılan 1.000.000TL bedelli bono yönünden davacının borçlu olmadığının tespitinin; senedin ve takibin iptalinin talep edildiği, ... 19. İcra Müdürlüğü'nün...E. sayılı dosyasında 1.000.000TL. bedelli, 31.03.2020 ödeme tarihli, 10.10.2018 tanzim tarihli senet ile 217.780,82TL lik faiz olmak üzere toplamda 1.217.780,82TL.nin ödenmesinin talep edildiği; “borcun sebebinin ise “1.000.000TL. bedelli, 31.03.2020 ödeme tarihli, 10.10.2018 tanzim tarihli senet” olarak gösterildiği, ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E.,...K., 30.05.2023T. kararında davacı ...Şti. tarafından davalı ...Tic. Ltd. Şti.'ye karşı açılan alacak davasında taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında işin davalıya teslim edildiği ve davacı tarafından sözleşmede kararlaştırılandan daha fazla miktarda ek işin yapıldığı; davalının sözleşme bedelinin tamamını ödediği; fakat ek imalat bedellerine ilişkin ödeme yapmadığının anlaşıldığı; sözleşmenin 6. maddesi kapsamında iş artışlarının birim fiyatlar baz alınarak hesaplanacağı kararlaştırıldığından birim fiyatlar kapsamında hesaplama yapılarak hak ve nefaset kes sonrasında ek imalat bedelinin KDV dahil olmak üzere 693.023,51TL olarak tespit edildiği belirtilerek davanın kabulü yönünde karar verildiği; işbu kararın kesinleştiğini gösteren evraka rastlanmadığı, Teknik İncelemede; sözleşme de ... Tic. Ltd. Şti., Taşeron : ...Şti., İşin Konusunun işverene ait ... Servis binasına ait inşaatın yapılmasıdır. 1535 M2 alana sahip binanın çelik konstrüksiyonun, sandviç panel çatısının yapılması, satış ofisinin ve satış ofisine ait asma katın kaba ve ince inşaatının yapılması, atölye kısmına ait kaba ve ince imalatların yapılması, tüm binanın mekanik ve elektrik imalatlarının yapılmasıdır. Bina ebadı 21,60 metre, 74,50 metre olup, 375 m2 olan kısmın asma katlı satış ofisi olarak, geriye kalan kısım atölye olarak yapılacaktır. İmalatlarda onaylanmış projeler esas alınacaktır. İşin Bedelinin 3.500.000,-TL+KDV(%18 KDV dahil 4.130.000,-TL)+100.000,-TL Proje bedeli, + 4470.000,-TL Mekanik İşler + 42.568.125,-TL İmalat(inşaat) + 26.302,-TL Elektrik İşler + 64.426.-TL İskonto(%4,49) = Toplam:3.500.000,-TL + KDV dahil olduğunu, işin süresi Yer tesliminden itibaren 74 gün. Ödeme Şekli: 600.000,-TL nakit avans, 500.000,-TL 2 aya kadar vadeli parçalı çekler, 750.000,-TL 3 aya kadar vadeli parçalı çekler, 750.000,-TL 4 aya kadar vadeli parçalı çekler, 750.000,-TL 5 aya kadar vadeli parçalı çekler, Kalan miktar iş tesliminde hesaplanıp 3 aylık parçalı çekle ödenecektir. “davacı yüklenicinin sözleşme gereğince üstlendiği borcu gereği gibi-şsamanında yerine getirip getirmediği; sözleşme kapsamı işten dolayı bir alacağın olup olmadığı, sözleşme kapsamındaki yükümlülükler nedeniyle teminat senedinin takibe konulması şartlarının oluşup oluşmadığı, bu senetten dolayı davacının borcunun olup olmadığı” hususunda: ... 6. Asliye 'nin ...E., ...K., 30.05.2023T. kararında; davacı (... Şti.) tarafından davalı (...Ltd. Şti.'ye) karşı açılan alacak davasında taraflar arasındaki eser sözleşmesi kapsamında işin davalıya teslim edildiği, yani davacının ifayı tamamladığı yönünde karar verilmiş olduğu, Mal İnceleme Neticesinde; Davacı tarafça sözleşmede belirlenen iş bedeline uygun olarak 4.130.000 TL tutarında 7 adet faturanın tanzim edildiği işbu faturaların tarafların ticari defterlerinde de kayıtlı olduğu dolayısıyla sözleşmede belirlenen işin %100'nün davacı tarafça davalıya fatura edildiği, “sözleşme kapsamında senedin teminat olarak verilip verilmediği” hususunda dava konusu davalı şirket lehine tanzim tarihi 10.10.2018 olan ve ödeme tarihi 31.03.2020 olan 1.000.000 TL bedelli senet hem davacı hem de davalının kayıtlarında olmadığı, dolayısıyla taraflar arasında akdedilen sözleşme konusu iş için fazladan yapılan bir ödemenin iadesi veya başka bir sebeple davacı tarafça davalıya verilmediği, kayıtlarda olmayan senet olduğu; teminat olduğuna ilişkin bir ibarenin de bono üzerinde bulunmadığı, Borçlar Mevzuatı Yönünden İnceleme Neticesinde: Taraflar arasında adi yazılı şekilde “İş Sözleşmesidir” başlıklı sözleşmenin imzalandığı; sözleşmede yer alan irade acıklamaları incelendiğinde taraflar aracında TBK M.470 hükmünce "eser sözleşmesi" kurulduğu; buna göre davacının “yüklenici”, davalının ise sıfatını haiz olduğu; sözleşmenin 7. maddesinin “İşin 9618 KDV dahil toplam bedeli olan 4.130.000TL.nin ödeme şekli aşağıdaki tabloya göre yapılacaktır ...” şeklinde olduğu, buna göre işbu sözleşmede taraflarca TBK m. 480 hükmüne göre götürü bedelin kararlaştırıldığını, teminat senedinin olup olmadığı hususunda: Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin E. ...., K...., T. 7.11.2022 kararının “Takip dayanağı senedin teminat senedi olduğu iddiasının hangi ilişkinin teminatı olduğunun senet üzerine yazılmak suretiyle ya da yazılı bir belge ile ispatlanması gerektiği, bir. senedin teminat senedi vasfını taşıyabilmesi için, ya senet metninde açık olarak teminatın hangi hususta verildiğinin belirtilmesi gerektiği ya da ayrı bir sözleşmeyle söz konusu teminat senedine atıf yapılarak senedin teminat senedi olduğunun belirlenebilir olması gerektiği, senet üzerine yazılacak olan “teminattır” ibaresi tek başına senede teminat senedi olma hüviyetini kazandırmayacağı, teminat senedidir, devredilemez, ciro edilemez ibarelerinin tek başına geçersiz, hiç yazılmamış kabul edildiği, teminat senedinde olması gereken hususların “.. 1)-Senedin vade kısmına “Teminat Senedidir" ibaresi yazılmalıdır. 2)- Senetin ön yüzüne “Şu sözleşmeye konu olarak hazırlanmıştır" denilmelidir. 3)-Senedin arka yüzünü (ciro edilen bölüme) hangi konu için teminat senedinin hazırlandığı özetlenmelidir. 4)-Özet kısmında “.... anlaşması üzerine bu teminat sözleşmesi hazırlanmıştır, sözleşme konusu tamamlandığında teminat senedinin hükümleri geçersizdir, ciro edilemez" notu yazılmalıdır. 5)- Rakamı yazılmayan, boş senede atılan imzalar borç doğursa da yasal değildir. ... onanmasına..” şeklinde olduğu; Davacı ... Şti. tarafından davalı ... Tic. Ltd. Şti.'ye karşı açılan alacak davasında verilen ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E., ...K., 30.05.2023. kararında davacı tarafından hem sözleşmede kararlaştırılan işin hem de ek işin yapıldığı; davalının sözleşme bedelinin tamamını ödediği; fakat ek imalat bedellerine ilişkin ödeme yapmadığının anlaşıldığı; ek imalat bedelinin KDV dahil olmak üzere 693.023,51TL. olarak tespit edildiği belirtilmiş olduğundan (dosya kapsamında işbu kararın kesinleştiğini gösteren bir evraka rastlanmamakla birlikte), eğer davacı yüklenicinin sözleşmeden doğan borcunu gereği gibi ifa ettiği kabul edilir ise bu halde anılan kararda, sözleşmede kararlaştırılan işin/eserin teslim edilmesi karşısında davalı iş sahibinin de sözleşmede kararlaştırılan iş için ödeme yaptığı ifade edildiği için artık ... 19. İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyasına konu edilen bono bakımından davacı yüklenicinin borcunun bulunmadığı kanaatine varıldığı yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirilmekle;
Davanın, ...19. İcra Müdürlüğünün...Esas yalı takip dosyasında, takibe konu 1.000.000 TL bedelli, 10/10/2018 düzenleme, 31/03/2020 vade tarihli, borçlusu ...Tic. Ltd. Şti. Olan senetten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Dosya üzerinde yapılan incelemede, ... Tic. Ltd. Şti.'nin işveren, ... Ltd. Şti.'nin taşeron olduğu, işverene ait ...Servis binasına ait inşaatın yapılmasının kararlaştırıldığı, işin bedelinin toplam 3.500.000 TL + KDV olduğu, 74 gün süre içerisinde yer tesliminin yapılacağının kararlaştırıldığı, davacı tarafından sözleşme gereği iş bedeline uygun olarak 4.130.000 TL tutarında 7 adet faturanın tanzim edildiği, faturaların ticari defterlerinde de kayıtlı olduğu, davaya konu edilen dava konusu davalı şirket lehine tanzim tarihi 10.10.2018 olan ve ödeme tarihi 31.03.2020 olan 1.000.000 TL bedelli senedin hem davacı hem de davalının kayıtlarında yer olmadığı, aldırılan bilirkişi raporunda, taraflar arasındaki sözleşme konusu işin davacı tarafından bitirilmiş ve sözleşme miktarı kadar fatura edilip ödemelerin taraf kayıtlarında yer aldığının rapor edilmiş olması, davacının dava konusu senedin alınan 450.000 TL ve 550.000 TL bedelli çeklere karşılık teminat olarak verildiğinin beyan edilmiş olması, bu beyanın taraf kayıtları ile uyumlu olması, davacı tarafından davalıya karşı açılan ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında alınan kararında davacı tarafından hem sözleşmede kararlaştırılan işin, ayrıca ek işin yapıldığı, sözleşmede kararlaştırılan işin teslim edildiği, ödemenin de yapılmış olduğu dikkate alındığından ... 19. İcra Müdürlüğünün ...E sayılı dosyasına konu edilen bono bakımından davacı yüklenicinin borcunun bulunmadığı dosyada aldırılan bilimsel ve denetime açık hükme esas alınacağından davanın davanın kabulüne, davacının ... 19. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı takip dosyasında takibe konu 1.000.000 TL bedelli, 10/10/2018 düzenleme, 31/03/2020 vade tarihli, borçlusu ... Ltd. Şti. olan senet ve bu senede dayalı olarak yapılan takip toplam alacağından dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine, kötü niyet tazminatı isteminin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE, davacının ... 19. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı takip dosyasında takibe konu 1.000.000 TL bedelli, 10/10/2018 düzenleme, 31/03/2020 vade tarihli, borçlusu ... Ltd. Şti. Olan senet ve bu senede dayalı olarak yapılan takip toplam alacağından dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine,
Kötü niyet tazminatı isteminin reddine,
2-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 68.310,00 TL karar harcından peşin ve tamamlama yolu ile alınan toplam 20.797,50 TL harcın mahsubu ile bakiye 47.512,50 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazine'ye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 17.077,50 TL peşin harç ile 3.720,00 TL tamamlama harcının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davacı vekiline takdir olunan 152.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen toplam 15.107,50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede İSTİNAF YOLU açık olmak üzere karar verildi. 04/02/2025

Katip
e-imzalıdır

Hakim
e-imzalıdır