Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2023/3824 E.,  2025/498 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/3824
Karar No : 2025/498

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı-...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına, ... Züccaciye Elektrik Elektronik İnş. Tur. Akar. Day. Tük. Mal. Gıd. Teks. Oto. San. Tic. Ltd. Şti.'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emirlerinin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dosyanın incelenmesinden, davacının kanuni temsilcisi olduğu asıl borçlu ... Züccaciye Elektrik Elektronik İnş. Tur. Akar. Day. Tük. Mal. Gıd. Teks. Oto. San. Tic. Ltd. Şti.'nin ödenmeyen amme alacaklarının şirketten tahsili amacıyla yapılan takibat neticesinde amme alacaklarının şirketin malvarlığından tahsil edilemeyeceğinin anlaşıldığından bahisle davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ..., ... sayılı ödeme emirlerinin iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığının anlaşıldığı olayda, dava konusu ödeme emirleri içeriği amme alacaklarının asıl borçlu şirketten tahsili amacıyla şirket adına... tarih ve... sayılı ödeme emrinin düzenlendiği ve söz konusu ödeme emrinin 25/01/2022 tarihinde e- tebligat yoluyla tebliğ edildiği, davacı adına düzenlenen ödeme emrinin ise asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen ödeme emri kesinleşmeden, 15 günlük ödeme veya yasal dava açma süresi beklenilmeksizin, 28/01/2022 tarihinde düzenlenerek tebliğ edildiğinin görüldüğü bu durumda, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emri kesinleştirilip ardından asıl borçlu şirket nezdinde yapılacak mal varlığı araştırması neticesinde ilgili amme alacaklarının tahsil edilemeyeceği ortaya konulduktan sonra kanuni temsilci sıfatıyla davacının sorumluluğuna gidilmesi gerekirken, bu hususlara riayet edilmeksizin asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emrinin tebliğ tarihinden üç gün sonra davacı hakkında takibata geçilmesinde ve kanuni temsilci sıfatıyla ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu ödeme emirlerinin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dosyanın incelenmesinden, davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin 19/02/2022 tarihinde, diğer bir deyişle asıl amme borçlusu adına düzenlenen ödeme emrinin tebliğinden itibaren 15 günlük ödeme ya da yasal dava açma süresi geçtikten sonra tebliğ edildiği anlaşıldığından, Mahkeme kararının gerekçesinin yerinde görülmediği öte yandan, asıl borçlu ... Züccaciye Elektrik Elektronik İnş. Tur. Akar. Dayanıklı Ltd. Şti.'nin mükellefiyetinin 31/07/2019 tarihinde re'sen terkin edildiğinin belirtildiği, dava konusu ödeme emirleri içeriği vergi borçlarının asıl borçlu şirketten tahsili amacıyla şirket adına düzenlenen ... tarih ve... sayılı ödeme emrinin ise bu tarihten sonra 25/01/2022 tarihinde e- tebligat yoluyla tebliğ edildiğinin görüldüğü, mükellefiyet kaydının re'sen kapatılması nedeniyle kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayan ve elektronik ortamda tebliğ yapılması zorunluluğu ortadan kalkan şirkete 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'na uygun diğer mali tebligat hükümleri uygulanmak suretiyle tebliğ yapılması gerekirken, elektronik tebliğ yöntemiyle tebliğ edilen ödeme emirleri içeriği borçlar için şirket hakkındaki takibin sonuçlandırıldığından söz edilemeyeceği dolayısıyla dava konusu ödeme emirlerini iptal eden Mahkeme kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin 19/02/2022 tarihinde tebliğ edildiği dolayısıyla asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emrinin tebliğinin üzerinden 15 günlük sürenin geçirilmiş olduğu, asıl borçlu şirketin borçlarını karşılayacak malvarlığının bulunmadığının tespit edildiği, davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ödeme emirlerinin hukuka uygun olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: Dosyanın incelenmesinden, asıl amme borçlusu şirket adına düzenlenen ödeme emrinin 25/01/2022 tarihinde, davacı adına düzenlenen ödeme emirlerinin ise 19/02/2022 tarihinde tebliğ edildiği, ancak asıl borçlu adına ödeme emrinin tebliğ edilmesinin ve 15 günlük ödeme-dava açma süresinin geçmesinin ardından davacıya ödeme emri düzenlenmeden önce şirket hakkında malvarlığı araştırmasının yapılmadığı, asıl borçlu şirket hakkında 2019 yılında malvarlığı araştırması yapılmış olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacı adına, ... Züccaciye Elektrik Elektronik İnş. Tur. Akar. Day. Tük. Mal. Gıd. Teks. Oto. San. Tic. Ltd. Şti.'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmektedir.

İLGİLİ MEVZUAT :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinde; tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde, bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri, tüzel kişiliği olmayan teşekkülleri idare edenler ve varsa bunların temsilcileri tarafından yerine getirileceği, yukarıda yazılı olanların bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınmayan vergi ve buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı düzenlenmiştir.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un mükerrer 35. maddesinde; tüzel kişilerle küçüklerin ve kısıtlıların, vakıflar ve cemaatler gibi tüzel kişiliği olmayan teşekküllerin mal varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacaklarının, kanunî temsilcilerin ve tüzel kişiliği olmayan teşekkülü idare edenlerin şahsi mal varlıklarından bu Kanun hükümlerine göre tahsil edileceği, aynı Kanun'un 54. maddesinde; ödeme müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının tahsil dairesince cebren tahsil olunacağı, 55. maddesinde ise; kamu alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları hususunda bir ödeme emri tebliğ olunacağı, 58. maddesinde; kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zaman aşımına uğradığı iddiası ile tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde alacaklı tahsil dairesine ait davalara bakan vergi mahkemesi nezdinde dava açabileceği hüküm altına alınmıştır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Elektronik Ortamda Tebliğ" başlıklı 107/A maddesinde, bu Kanun hükümlerine göre tebliğ yapılacak kimselere, 93 üncü maddede sayılan usullerle bağlı kalınmaksızın, tebliğe elverişli elektronik bir adres vasıtasıyla elektronik ortamda tebliğ yapılabileceği, elektronik ortamda tebligatın, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılacağı, Maliye Bakanlığı'nın, elektronik ortamda yapılacak tebliğle ilgili her türlü teknik altyapıyı kurmaya veya kurulmuş olanları kullanmaya, tebliğe elverişli elektronik adres kullanma zorunluluğu getirmeye ve kendisine elektronik ortamda tebliğ yapılacakları ve elektronik tebliğe ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesinin 3. fıkrası uyarınca verilen yetkiye dayanılarak 27/08/2015 tarihinde yayımlanan 456 Sıra No'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği'nin "Elektronik Tebligat Sisteminden Çıkış" başlıklı 7. maddesi: "Zorunlu veya ihtiyari olarak elektronik tebligat sistemine dahil olanların aşağıdaki durumlar dışında sistemden çıkmaları mümkün değildir.
Tüzel kişilerde ticaret sicil kaydının silindiği (nevi değişikliği ve birleşme halleri dahil) tarih itibarıyla, elektronik tebligat adresi kapatılır. ..." şeklinde düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, davacı adına, ... Züccaciye Elektrik Elektronik İnş. Tur. Akar. Day. Tük. Mal. Gıd. Teks. Oto. San. Tic. Ltd. Şti.'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emirlerinin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Elektronik tebligat, vergilendirme ile ilgili evrakın Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından e-imzalı olarak muhatabın elektronik tebligat adresine gönderilmesi işlemidir.
Vergi Usul Kanunu'nun 107/A maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tebliğ evrakı muhatabın elektronik ortamdaki adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılacaktır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, tüzel kişilerin ticaret sicil kaydının silinmesi hali (nevi değişikliği ve birleşme halleri dahil) dışında elektronik tebligat sisteminden çıkmaları mümkün görülmediği gibi elektronik tebligat adresinin kapatılmasını gerektiren haller arasında mükellefiyetin sona ermesi hali yer almadığından, mükellefiyetleri sona erse de tüzel kişilere elektronik ortamda tebliğ yapılabileceği sonucuna varılmıştır.
Olayda, dava konusu ödeme emirlerinin dayanağı olan ve asıl borçlu şirket hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin mükellefiyet kaydı re'sen terkin edildikten sonra 25/01/2022 tarihinde elektronik ortamda şirkete tebliğ edilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Öte yandan, davalı idarece savunma dilekçesinin eki olarak sunulan belgelerin incelenmesinden; asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emrinin tebliği üzerine 15 günlük ödeme ve yasal dava açma süresinin 09/02/2022 tarihinde sona erdiği, kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen dava konusu ödeme emirlerinin davacıya 19/02/2022 tarihinde tebliğ edildiği, asıl borçlu şirket hakkında yapılan malvarlığı araştırmasına ilişkin belgelerin ise 2019 yılına ilişkin olduğu anlaşıldığından, amme alacağının kanuni temsilciden tahsili yoluna başvurulmadan önce, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emri içeriği borçlara ilişkin olarak usulüne uygun şekilde mal varlığı araştırması yapılıp amme alacağının tahsil edilemediği veya edilemeyeceği ortaya konulmaksızın davacı adına düzenlenen dava konusu ödeme emirlerinde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu durumda, asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emrinin tebliğinden sonra 15 günlük yasal sürenin geçmesi beklenilmeksizin davacı adına dava konusu ödeme emirlerinin düzenlenmiş olduğu gerekçesiyle davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusunu, mükellefiyeti re'sen terkin edilmiş olan asıl amme borçlusu şirket adına yapılan elektronik tebligatın hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davalının temyiz isteminin reddine,
2 ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda yazılı gerekçeyle ONANMASINA,
3.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 20/02/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.