Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2023/5057 E.,  2025/6300 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2023/5057
Karar No : 2025/6300

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1- ...
2- ...
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İzmir ili, ... ilçesi, ... Belediye Meclis üyesi olan davacılar tarafından, ... Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının, 5 üyeden oluşmasına karar verilen İhtisas Komisyonlarında siyasi parti gruplarından seçilecek üyelerin sayısının belirlenmesine ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; ... Belediye Meclisinin 31 üye ve bir başkandan oluştuğu, meclis üyelerinin siyasi gruplara göre dağılımının 20 ..., 9 ..., 2 ... ve 1 bağımsız üyeden olduğu, ... Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 24. maddesi uyarınca yapılan "ihtisas komisyonunun" 5 kişi olarak belirlendiği, D'Hont sistemine göre yapılan dağıtımda, ihtisas komisyonlarında yer alacak 4 üyenin ... mensubu üyelerden, 1 üyenin ise ... mensubu üyelerden seçilmesine karar verildiği, anılan karara ret oyu vermek suretiyle azlıkta kalan davacı tarafından ihtisas komisyonlarının siyasi partilere göre üye dağılımının basit orantı sistemi ile yapılması gerekirken D'Hont sistemine göre dağılım yapılmasının hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek anılan meclis kararının siyasi parti gruplarından seçilecek üyelerin sayısının belirlenmesine ilişkin kısmının iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı, mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, ihtisas komisyonlarına üye seçiminin nisbi çoğunlukla gerçekleştirileceği, bununla birlikte komisyondaki üyelerin parti dağılımının, her siyasî parti grubunun ve bağımsız üyelerin meclisteki üye sayısının meclis üye tam sayısına oranlanması suretiyle belirleneceği, dolayısıyla anılan hususta basit oran yönteminin benimsendiği sonucuna ulaşıldığı, öte yandan, kanun koyucu siyasi parti grupları ve bağımsız üyelerin ihtisas komisyonlarında hangi sayıda yer alacağını belirlerken basit oranlama yöntemini benimsediği, bu şekilde, kanun koyucu tarafından, ihtisas komisyonlarına her parti grubu ve bağımsızların mutlak suretle katılımını amaçlayan ve sağlayan bir düzenleme yapılmadığı, basit oran yöntemiyle komisyondaki partiler arası üye dağılımının belirlenmesi, temsilde adalet ilkesine, çoğulcu demokrasi anlayışına ve ihtisas komisyonlarının kurulmasından beklenen faydaya daha uygun olduğu, her ne kadar, davalı idarece Belediye Meclisi Çalışma Yönetmeliği’nin 21. maddesinin ilk fıkrasında ihtisas komisyonlarının nisbi çoğunlukla kurulacağının belirtilmesi nedeniyle komisyondaki partiler arası üye dağılımının nisbi temsil (D'Hont) yöntemine göre belirlenmesinde hukuka aykırılık olmadığı ileri sürülmekte ise de, anılan "nisbi çoğunluk" şartının komisyonlara üye seçimi ile ilgili olduğu ve Yönetmelikte de belirtildiği üzere aynı yöndeki oyların, diğer oy topluluklarından fazla olması durumunu ifade ettiği; komisyonların, her siyasî parti grubunun ve bağımsız üyelerin meclisteki üye sayısının meclis üye tam sayısına oranlanması suretiyle oluşturulacağı şeklindeki açık hüküm göz önünde bulundurulduğunda, 20 ... Partisi üyesi, 9 ... Partisi üyesi, 2 ... Partisi ve 1 bağımsız üye bulunan Mecliste 5 kişilik ihtisas komisyonu oluşturulurken 3 üyenin ise ... Partisi üyesi, 2 üyenin ... Partisi üyesi olması gerektiğinden iddiaların yerinde görülmediği, bu durumda, komisyondaki partiler arası üye dağılımında basit oran metodunun uygulanmasına ilişkin özel bir düzenleme bulunmakta iken, nisbi temsil (D'hont) metodunun uygulanmasının mevzuata açık bir aykırılık teşkil edeceğinden, basit oran metodunun demokratik teamüllere daha uygun düştüğü göz önünde bulundurulduğunda, dava konusu ... Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının, 5 üyeden oluşmasına karar verilen İhtisas Komisyonlarında siyasi parti gruplarından seçilecek üyelerin sayısının belirlenmesine ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı, gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, ihtisas komisyonlarının belediye meclisinde her siyasi partinin üye tam sayısına oranlaması suretiyle yani D'hont yöntemine göre belirlendiği, D'hont yönteminin tüm temsilcilerin partiler arasında dağılımı sağlayan nispi bir temsil sistemi olduğu, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davacılar tarafından, 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 24. maddesi gereğince ihtisas komisyonlarının her siyasi parti grubunun ve bağımsız üyelerin meclisteki üye sayısının meclis üye sayısına oranlanması suretiyle oluşturulacağının düzenlendiği, anılan maddenin yoruma açık olmamasına rağmen dava konusu işlemle keyfi olarak D'Hondt sistemine göre dağılım yapılmasının hukuka aykırı olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3.Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak, 02/07/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.