4. Daire 2025/1185 E. 2026/276 K. — Danıştay Kararı :: Hukuk Asistan
Danıştay Kararı

4. Daire 2025/1185 E. 2026/276 K. — Danıştay Kararı

4. Daire 2025/1185 Esas 2026/276 Karar 22.01.2026
Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2025/1185 E.,  2026/276 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2025/1185
Karar No : 2026/276

DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...

DAVANIN KONUSU : İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamında iş ekipmanlarının muayene ve test faaliyetlerine ilişkin periyodik kontrol yapma yetki belgesi sahibi olan davacı tarafından, "..." adresinde faaliyet gösteren "... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti." unvanlı işyerinde periyodik kontrol hizmetinin gerçekleştirilmesinden en az 1 gün önce İSG-KATİP sistemi üzerinden yapılması gereken sözleşmenin yapılmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlendiği tespit edildiğinden bahisle, anılan Yönetmeliğin 14/A maddesinin 8. fıkrası hükmü gereğince periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bu işleme dayanak olarak gösterilen İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin 7. maddesinin 6. fıkrası ile 14/A maddesinin 6. ve 8. fıkralarının iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI : Davacı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından 6331 sayılı Kanun'un 24. maddesi gereğince yetkilendirilmiş mühendis olarak çalıştığı, ... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ekipmanlarının muayenesinin yapılması için sözleşme akdedildiği ve yetkili mühendis olarak görevlendirildiği, davalı idare müfettişlerince 11-13/06/2024 ve 04/07/2024 tarihlerinde gerçekleştirilen programlı teftişte düzenlenen 26/06/2024 tarihli rapora göre, işyerinde periyodik kontrol hizmetinin gerçekleştirilmesinden en az bir gün önce İSG-KATİP sistemi üzerinden yapılması gereken sözleşmeyi yapmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlendiğinin tespit edildiğinden, Yönetmelik'in 7/6 maddesindeki, "(Ek:RG-4/2/2024-32450) İşveren ile periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi arasında periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden en geç 1 gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşme düzenlenir ve karşılıklı olarak imzalanır." hükmü ve 14/A/8 fıkrasındaki, "(Ek:RG-4/2/2024-32450)İSG-KATİP üzerinden sözleşme olmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlenemez. Sözleşme olmaksızın düzenlenen periyodik kontrol raporları geçersizdir. Bu hükme aykırı davranan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişinin yetkisi altı ay süreyle askıya alınır." düzenlemesine aykırılık nedeniyle periyodik kontrol yapma yetkisinin altı (6) ay süreyle askıya alındığı; oysa, Yönetmelik hükmü uyarınca periyodik kontrolü hizmet sözleşmesinin bir gün önce İSG-KATİP üzerinden onaylandığı, şirketin tek vergi numarasına kayıtlı yan yana fakat Sosyal Güvenlik Kurumu mevzuatına göre farklı Sosyal Güvenlik Kurumu işyeri sicil numarası alan üç adet işyerinin tamamı için ekipman kontrolünün yapıldığı, idari yaptırım kararının şirkete ait diğer işyeri sicil numarasına kayıtlı işyerleri için yapıldığı, yetkisinde olmayan bir işlem için idari yaptırım kararı uygulanmasının hukuka aykırı olduğu, anılan Yönetmelik'in 7/6. maddesindeki düzenleme ile 14/A/8 maddesindeki düzenleme arasında çelişki bulunduğu, savunma alınmadan veya itiraz hakkı tanınmadan meslekten men sonucunu doğuracak ağırlıkta bir idari yaptırım uygulanamayacağı, Anayasanın 38. maddesi uyarınca ceza ve ceza tedbiri yerine geçen tedbirlerin kanun ile konulması gerekirken Yönetmelik ile düzenlenmesinin hukuka aykırı olduğu ve iptali gerektiği ileri sürülmektedir.

DAVALININ SAVUNMASI : Usule ilişkin olarak, davacının dava açma ehliyetinin bulunmadığı ve davanın süresinde açılmadığı ileri sürülmüştür.
Esasa ilişkin olarak ise, (I) sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının teşkilat, görev ve yetkilerine ilişkin usul ve esasları düzenleyen "Görev" başlıklı 86. maddesinde, işyerlerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önleyici ve koruyucu hizmetleri yürütenlerin niteliklerini belirlemek, eğitimlerini ve sertifikalandırılmalarını sağlamak görevinin bulunduğu; "İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü" başlıklı 90. maddesinde, iş sağlığı ve güvenliği alanında ölçüm, analiz, teknik kontrol, risk analizi ve değerlendirmesi, eğitim, danışmanlık, uzmanlık hizmetlerini yapmak ve bu tür hizmetleri verecek özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirlemek, yetki vermek, yetkilerini iptal etmek, kontrol ve denetimini sağlamak görevinin bulunduğu; 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun "İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çeşitli yönetmelikler" başlıklı 30. maddesinde,"(1) Aşağıdaki konular ile bunlara ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmeliklerle düzenlenir:
a) İlgili bakanlıkların görüşü alınarak, iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması, sürdürülmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi amacıyla; işyeri bina ve eklentileri, iş ekipmanı, işin her “safhasında kullanılan ve ortaya çıkan maddeler, çalışma ortam ve şartları, özel risk taşıyan iş ekipmanı ve işler ile işyerleri, özel politika gerektiren grupların çalıştırılması, işin özelliğine göre gece çalışmaları ve postalar hâlinde çalışmalar, sağlık kuralları bakımından daha az çalışılması gereken işler, gebe ve emziren kadınların çalışma şartları, emzirme odaları ve çocuk bakım yurtlarının kurulması veya dışarıdan hizmet alınması ve benzeri özel düzenleme gerektirebilecek konular ve bunlara bağlı bildirim ve izinler ile bu Kanunun uygulanmasına yönelik diğer hususlar.
...
d) Yapılan işin niteliği, çalışan sayısı, işyerinin büyüklüğü, kullanılan, depolanan ve üretilen maddeler, iş ekipmanı ve işyerinin konumu gibi hususlar dikkate alınarak acil durum planlarının hazırlanması, önleme, koruma, tahliye, ilk yardım ve benzeri konular ile bu konularda görevlendirilecek kişiler.
... dair usul ve esaslar Bakanlıkça bir yıl içinde çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir."; "Belgelendirme, ihtar, askı ve iptaller" başlıklı 31. maddesinde, "(1) Bu Kanun kapsamında yetkilendirilen veya belgelendirilen kişi ve kuruluşlara yönelik yetkilendirme ve belgelendirme bedelleri, bu kişi ve kurumlara getirilen kuralların ihlali hâlinde hafif, orta ve ağır ihtar olarak kayda alınması ile yetki belgelerinin geçerliliğinin doğrudan veya ihtar puanları esas alınarak askıya alınması ve iptaline dair usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir." hükmünün yer aldığı; 6331 sayılı Kanun'un 30. ve 31. maddelerine ve 10/7/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan (I) sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 86. ve 90. maddelerine dayanılarak hazırlanılan İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin 25/04/2013 tarih ve 28628 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiği, anılan Yönetmelik'in "İş Ekipmanlarının Periyodik Kontrolü" başlıklı 7. maddesinin 6. fıkrasında, "İşveren ile periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi arasında periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden en geç 1 gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşme düzenlenir ve karşılıklı olarak imzalanır."; "Genel kurallar, denetim ve idari yaptırımlar" başlıklı 14/A maddesinin 8. fıkrasında, "(Ek:RG-4/2/2024-32450) İSG-KATİP üzerinden sözleşme olmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlenemez. Sözleşme olmaksızın düzenlenen periyodik kontrol raporları geçersizdir. Bu hükme aykırı davranan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişinin yetkisi altı ay süreyle askıya alınır." düzenlemesine yer verildiği; idarenin yaptırım uygulama yetkisini kullanırken göz önünde bulunduracağı en önemli kuralın "Kanunilik İlkesi" olduğu; Anayasa'nın 123/1. maddesine göre, idarenin kuruluş ve görevleriyle bir bütün olduğu ve kanunla düzenlendiği ilkesi uyarınca, idarenin Kanun ile kendisine tanınan yetki doğrultusunda tesis ettiği idari işlemin unsurları yönünden usule ve hukuka uygun olduğu belirtilerek, haksız ve mesnetsiz davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava konusu Yönetmelik'te, iş ekipmanlarının periyodik kontrollerinin ne şekilde yapılacağının belirlenmesi ve iş yerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi amacıyla periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden önce örneğine uygun sözleşme düzenleneceği ve karşılıklı olarak imzalanacağı ve bu yükümlülüğe uymayanlara yaptırım getirileceği yolunda düzenleme getirilmesinde hukuka, hizmet gereklerine ve üst hukuk normuna aykırılık bulunmadığı; işlemin dayanağı Yönetmelik'in 7. maddesinin 6. fıkrasında da belirtildiği üzere, işverenle periyodik kontrol yapmaya yetkili davacı arasında periyodik kontrolün yapıldığı 01/07/2024 tarihinden bir gün önce 16/04/2024 tarihinde İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşmenin yapıldığı anlaşılmakla, davacının periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle, Yönetmelik maddelerinin iptali istemi yönünden davanın reddi, bireysel idari işlemin ise iptali gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : Dava; İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamında iş ekipmanlarının muayene ve test faaliyetlerine ilişkin periyodik kontrol yapma yetki belgesi sahibi olan davacı tarafından, "..." adresinde faaliyet gösteren "... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti." unvanlı işyerinde periyodik kontrol hizmetinin gerçekleştirilmesinden en az 1 gün önce İSG-KATİP sistemi üzerinden yapılması gereken sözleşmenin yapılmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlendiği tespit edildiğinden bahisle, anılan Yönetmeliğin 14/A maddesinin 8. fıkrası hükmü gereğince periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile bu işleme dayanak olarak gösterilen İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin 7. maddesinin 6. fıkrasının, 14/A maddesinin 6. ve 8. fıkralarının iptali istemiyle açılmıştır.
İşyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemek amacıyla hazırlanmış olan 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun "iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çeşitli yönetmelikler" başlıklı 30. maddesinin 1. fıkrasında, "aşağıdaki konular ile bunlara ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmeliklerle düzenlenir." hükmüne yer verilmiş; aynı fıkranın (a) bendinde de, "İlgili bakanlıkların görüşü alınarak, iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması, sürdürülmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi amacıyla; işyeri bina ve eklentileri, iş ekipmanı, işin her safhasında kullanılan ve ortaya çıkan maddeler, çalışma ortam ve şartları, özel risk taşıyan iş ekipmanı ve işler ile işyerleri, özel politika gerektiren grupların çalıştırılması, işin özelliğine göre gece çalışmaları ve postalar hâlinde çalışmalar, sağlık kuralları bakımından daha az çalışılması gereken işler, gebe ve emziren kadınların çalışma şartları, emzirme odaları ve çocuk bakım yurtlarının kurulması veya dışarıdan hizmet alınması ve benzeri özel düzenleme gerektirebilecek konular ve bunlara bağlı bildirim ve izinler ile bu Kanunun uygulanmasına yönelik diğer hususların yönetmelikle düzenleneceği" hüküm altına alınmıştır.
6331 sayılı Kanun'un "belgelendirme, ihtar ve iptaller" başlıklı 31. maddesinde ise, "İş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunan, ölçüm ve analizleri yapan kişi, kurum, kuruluşlar ve eğitim kurumları ile ilgili olarak yetkilendirme ve belgelendirme bedelleri, bu kişi ve kurumlara getirilen kuralların ihlali hâlinde hafif, orta ve ağır ihtar olarak kayda alınması ile yetki belgelerinin geçerliliğinin doğrudan veya ihtar puanları esas alınarak askıya alınması ve iptaline dair usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Dava konusu Yönetmeliğin yayımlandığı tarihte yürürlükte bulunan haliyle 3146 sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un "Görev" başlıklı 2. maddesinde, "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının görevleri şunlardır: ... g) İş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin uygulanmasını izlemek, ... r) İşyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önleyici ve koruyucu hizmetleri yürütenlerin niteliklerini belirlemek, eğitimlerini ve sertifikalandırılmalarını sağlamak, ..."; "İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü" başlıklı 12. maddesinde, "İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünün görevleri şunlardır: a) İş sağlığı ve güvenliği konularında, mevzuatın uygulanmasını sağlamak ve mevzuat çalışması yapmak. ... l) İş sağlığı ve güvenliği alanında ölçüm, analiz, teknik kontrol, risk analizi ve değerlendirmesi, eğitim, danışmanlık, uzmanlık hizmetlerini yapmak ve bu tür hizmetleri verecek özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirlemek, yetki vermek, yetkilerini iptal etmek, kontrol ve denetimini sağlamak. ..."; "Bakanlığın düzenleme görev ve yetkisi" başlıklı 34. maddesinde de, "Bakanlık, kanunla yerine getirmekle yükümlü olduğu hizmetleri tüzük, yönetmelik, tebliğ, genelge ve diğer idari metinlerle düzenlemekle görevli ve yetkilidir." hükümleri düzenlenmiştir.
Dava konusu Yönetmeliğin, 18/02/2022 tarihli Yönetmelik değişikliğiyle dayanakları arasında yer verilen 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı" başlıklı üçüncü bölümünün "Görev" başlıklı 86. maddesinin 1. fıkrasında, "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının görev ve yetkileri şunlardır: ... f) İş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin uygulanmasını izlemek, j) İşyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önleyici ve koruyucu hizmetleri yürütenlerin niteliklerini belirlemek, eğitimlerini ve sertifikalandırılmalarını sağlamak, k) Kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmak."; "İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü" başlıklı 90. maddesinin 1. fıkrasında, "İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri şunlardır: c) İşyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önlemek ve koruyucu hizmetleri yürütmek üzere görevlendirilecek işyeri hekimleri, iş güvenliği uzmanları ve diğer görevlilerin iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eğitim ve belgelendirme usul ve esaslarını belirlemek, ... e) İş sağlığı ve güvenliği alanında ölçüm, analiz, teknik kontrol, risk analizi ve değerlendirmesi, eğitim, danışmanlık, uzmanlık hizmetlerini yapmak ve bu tür hizmetleri verecek özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirlemek, yetki vermek, yetkilerini iptal etmek, kontrol ve denetimini sağlamak, f) İşyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı, diğer teknik ve sağlık personel ile işçilere eğitim vermek için kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler ve 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre faaliyet gösteren şirketler ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerini yetkilendirmek, gerektiğinde yetkilerini iptal etmek, hizmetin etkin ve verimli bir şekilde verilip verilmediğinin kontrol ve denetimini sağlamak, işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının eğitimleri sonundaki sınavları yapmak veya yaptırmak, belgelerini vermek," hükümleri yer almaktadır.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun anılan 30 ve 31. maddeleri ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 86. ve 90. maddelerine dayanılarak ve 03/10/2009 tarihli ve 2009/104/EC sayılı Avrupa Birliği Direktifine paralel olarak "İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği" hazırlanarak yürürlüğe konulan Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, iş ekipmanının; işin yapılmasında kullanılan herhangi bir makine, alet, tesis ve tesisatı; (g) bendinde, periyodik kontrolün; iş ekipmanlarının bu Yönetmelikte öngörülen aralıklarda ve belirtilen yöntemlere uygun olarak yetkili kişilerce yapılan muayene, deney ve test faaliyetlerini; (ğ) bendinde de, periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişilerin; bu Yönetmelikte belirtilen iş ekipmanlarının teknik özelliklerinin gerektirdiği ve Ek-III te yer alan istisnalar saklı kalmak kaydıyla ilgili branşlardan mühendis, teknik öğretmen, tekniker ve yüksek teknikerleri ifade ettiği hüküm altına alınmıştır.
İş yerinde iş ekipmanlarının kullanımı ile ilgili sağlık ve güvenlik yönünden uyulması gereken asgari şartları belirlemek amacıyla hazırlanmış olan Yönetmeliğin dava konusu edilen "iş ekipmanının periyodik kontrolü" başlıklı 7. maddesinin 6. fıkrasında: "6)(Ek:RG-4/2/2024-32450) İşveren ile periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi arasında periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden en geç 1 gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşme düzenlenir ve karşılıklı olarak imzalanır." düzenlemesine, "Genel kurallar, denetim ve idari yaptırımlar" başlıklı 14/A maddesinin 6. fıkrasında; "(6) Bu maddede yer alan şartlar 6331 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinin birinci veya ikinci fıkrası kapsamında tespit edilir, uygunsuzluklar delilleriyle birlikte İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne bildirilir. Kamu kurum ve kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları tarafından tespit edilen periyodik kontrollere ilişkin uygunsuzluklar da delilleriyle birlikte İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne bildirilir. İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü uygunsuzluklara ilişkin bu madde kapsamında idari yaptırım uygular." düzenlemesine, 8. fıkrasında da ; "(8) (Ek:RG-4/2/2024-32450) İSG-KATİP üzerinden sözleşme olmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlenemez. Sözleşme olmaksızın düzenlenen periyodik kontrol raporları geçersizdir. Bu hükme aykırı davranan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişinin yetkisi altı ay süreyle askıya alınır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; ..." adresinde faaliyet gösteren "... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti." unvanlı işyerinde davalı Bakanlığın iş müfettişleri tarafından 11-13/06/2024-04/07/2024 tarihleri arasında denetim yapıldığı ve iş yerinde 01/07/2024 tarihinde davacı Makine Yüksek Mühendisi ... tarafından havalandırma tesisatı periyodik kontrolünün yapıldığı ancak İSG-KATİP sistemi üzerinde yapılan sorgulamada anılan kişi ile iş veren kurulu arasında herhangi bir periyodik kontrol sözleşmesinin yapılmadığının tespit edilmesi nedeniyle İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin 7. maddesinin 6. fıkrasına aykırı hareket ettiğinden bahisle anılan Yönetmeliğin 14/A maddesinin 8. fıkrası hükmü gereğince davacının periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin işlemin tesis edildiği; davacı tarafından anılan işlemin ve dayanağı Yönetmelik maddelerinin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, davalı Bakanlığın, iş ekipmanları, iş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunan, ölçüm ve analiz yapan kişi, kurum ve kuruluşlar, bunların eğitim, yetkilendirme ve belgelendirilmeleri, iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlere yönelik olarak düzenleme yapma yetkisinin bulunduğu açıktır.
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği, işyerinde iş ekipmanlarının kullanımı ile ilgili sağlık ve güvenlik yönünden uyulması gerekli asgari şartları belirlemek amacıyla yürürlüğe konulmuş olup 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamına giren tüm işyerlerini kapsamaktadır.
Yönetmelikte, iş ekipmanlarının periyodik kontrollerinin ne şekilde yapılacağının belirlenmesi ve iş yerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi amacıyla periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşme düzenleneceği ve karşılıklı olarak imzalanacağı ve bu yükümlülüğe uymayanlara yaptırım getirileceği yolunda düzenleme getirilmesinde hukuka ve hizmet gereklerine aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Diğer taraftan davacı tarafından, Bakanlıkça denetim yapılan işyerinde periyodik kontrol hizmetinin gerçekleştirilmesinden en az 1 gün önce İSG-KATİP sistemi üzerinden yapılması gereken sözleşmenin yapılmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlendiği açık olduğundan hukuka aykırı olmadığı sonucuna ulaşılan Yönetmelik maddelerine dayanılarak tesis edilen dava konusu İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminde de hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği, düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamında iş ekipmanlarının muayene ve test faaliyetlerine ilişkin periyodik kontrol yapma yetki belgesi sahibi olan davacının, "..." adresinde faaliyet gösteren "... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti." unvanlı işyerinde periyodik kontrol hizmetinin gerçekleştirilmesinden en az 1 gün önce İSG-KATİP sistemi üzerinden yapılması gereken sözleşme yapılmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlediğinin tespit edildiğinden bahisle, İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığı tarafından periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı işleminin tesis edildiği, davacı tarafından da söz konusu bireysel işlem ile bu işleme dayanak olarak gösterilen İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin 7. maddesinin 6. fıkrası ile 14/A maddesinin 6. ve 8. fıkralarının iptali istenilmektedir.

İNCELEME VE GEREKÇE :
USUL YÖNÜNDEN:
Davalı tarafından, davanın süresinde açılmadığı ve davacının dava açma ehliyetinin bulunmadığı ileri sürülmüştür.
Dava konusu 04/12/2024 tarihli bireysel idari işlem ile bu işlemin dayanağı Yönetmelik maddelerine karşı 06/01/2025 tarihinde açılan davanın süresinde olduğu; periyodik kontrol yapma yetki belgesi sahibi olan davacının, bu yetkisinin 6 ay süre ile askıya alınmasına ilişkin işlem ile bu işlemin dayanağı olan düzenlemelere karşı dava açmakta güncel ve meşru menfaatinin bulunduğu anlaşılmakla, davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.

ESAS YÖNÜNDEN:
İlgili Mevzuat :
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanun'un 30. maddesinde, ilgili bakanlıkların görüşü alınarak, iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması, sürdürülmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi amacıyla; işyeri bina ve eklentileri, iş ekipmanı, işin her safhasında kullanılan ve ortaya çıkan maddeler, çalışma ortam ve şartları, özel risk taşıyan iş ekipmanı ve işler ile işyerleri, özel politika gerektiren grupların çalıştırılması, işin özelliğine göre gece çalışmaları ve postalar hâlinde çalışmalar, sağlık kuralları bakımından daha az çalışılması gereken işler, gebe ve emziren kadınların çalışma şartları, emzirme odaları ve çocuk bakım yurtlarının kurulması veya dışarıdan hizmet alınması ve benzeri özel düzenleme gerektirebilecek konular ve bunlara bağlı bildirim ve izinler ile bu Kanun'un uygulanmasına yönelik diğer hususların Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği; 31. maddesinin dava konusu bireysel idari işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükteki şeklinde, iş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunan, ölçüm ve analizleri yapan kişi, kurum, kuruluşlar ve eğitim kurumları ile ilgili olarak yetkilendirme ve belgelendirme bedelleri, bu kişi ve kurumlara getirilen kuralların ihlali hâlinde hafif, orta ve ağır ihtar olarak kayda alınması ile yetki belgelerinin geçerliliğinin doğrudan veya ihtar puanları esas alınarak askıya alınması ve iptaline dair usul ve esasların Bakanlıkça belirleneceği kurala bağlanmıştır.
Dava konusu Yönetmelik'in yayımlandığı tarihte yürürlükte bulunan haliyle 3146 sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 2. maddesinde, iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin uygulanmasını izlemek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları koruyucu ve çalışmayı destekleyici tedbirleri almak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının; 12. maddesinde de, iş sağlığı ve güvenliği konularında, mevzuatın uygulanmasını sağlamak ve mevzuat çalışması yapmak, iş sağlığı ve güvenliği alanında ölçüm, analiz, teknik kontrol, risk analizi ve değerlendirmesi, eğitim, danışmanlık, uzmanlık hizmetlerini yapmak ve bu tür hizmetleri verecek özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirlemek, yetki vermek, yetkilerini iptal etmek, kontrol ve denetimini sağlamak İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünün görevleri arasında sayılmıştır.
(1) sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı" başlıklı üçüncü bölümünün "Görev" başlıklı 86. maddesinin 1. fıkrasında, iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin uygulanmasını izlemek, işyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önleyici ve koruyucu hizmetleri yürütenlerin niteliklerini belirlemek, eğitimlerini ve sertifikalandırılmalarını sağlamak, kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmak, "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının görev ve yetkileri arasında sayılmış; "İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü" başlıklı 90. maddesinin 1. fıkrasında, işyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önlemek ve koruyucu hizmetleri yürütmek üzere görevlendirilecek işyeri hekimleri, iş güvenliği uzmanları ve diğer görevlilerin iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eğitim ve belgelendirme usul ve esaslarını belirlemek, iş sağlığı ve güvenliği alanında ölçüm, analiz, teknik kontrol, risk analizi ve değerlendirmesi, eğitim, danışmanlık, uzmanlık hizmetlerini yapmak ve bu tür hizmetleri verecek özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirlemek, yetki vermek, yetkilerini iptal etmek, kontrol ve denetimini sağlamak, işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı, diğer teknik ve sağlık personel ile işçilere eğitim vermek için kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler ve 13/1/2011 tarih ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre faaliyet gösteren şirketler ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerini yetkilendirmek, gerektiğinde yetkilerini iptal etmek, hizmetin etkin ve verimli bir şekilde verilip verilmediğinin kontrol ve denetimini sağlamak, işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının eğitimleri sonundaki sınavları yapmak veya yaptırmak, belgelerini vermek İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri olarak gösterilmiştir.
Yukarıda yer verilen 6331 sayılı Kanun'un anılan 30. ve 31. maddeleri ile (1) sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 86. ve 90. maddelerine dayanılarak hazırlanan ve 25/04/2013 tarih ve 28628 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde, iş ekipmanının; işin yapılmasında kullanılan herhangi bir makine, alet, cihaz, teçhizat, tesis ve tesisatı; (g) bendinde, iş ekipmanının kullanımının; iş ekipmanının çalıştırılması, durdurulması, kullanılması, taşınması, tamiri, tadili, bakımı, devreye alınması, hizmete sunulması ve temizlenmesi gibi iş ekipmanı ile ilgili her türlü faaliyeti; (m) bendinde, periyodik kontrolün; iş ekipmanlarının, bu Yönetmelikte öngörülen aralıklarda ve belirtilen yöntemlere uygun olarak yetkili kişilerce yapılan muayene ve/veya test faaliyetlerini; (n) bendinde, periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişinin; bu Yönetmelikte belirtilen iş ekipmanlarının teknik özelliklerinin gerektirdiği ve EK-III’te yer alan istisnalar saklı kalmak kaydıyla EKİPNET’e kayıtlı ilgili branşlardan mühendis, teknik öğretmen, tekniker ve yüksek teknikerleri; (r) bendinde ise, İSG-KATİP'in; iş sağlığı ve güvenliği hizmetleri ile ilgili iş ve işlemlerin Genel Müdürlükçe kayıt, takip ve izlenmesi amacıyla kullanılan iş sağlığı ve güvenliği kayıt, takip ve izleme programını ifade ettiği belirtilmiştir.
Yönetmelik'in işyerinde kullanılan iş ekipmanlarının periyodik kontrolünde uyulması gereken hususları düzenleyen "İş ekipmanının periyodik kontrolü" başlıklı 7. maddesinin 6. fıkrasının dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki şeklinde, "İşveren ile periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi arasında periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden en geç 1 gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşme düzenlenir ve karşılıklı olarak imzalanır."; "Genel kurallar, denetim ve idari yaptırımlar" başlıklı 14/A maddesinin 6. fıkrasında, "Bu maddede yer alan şartlar 6331 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinin birinci veya ikinci fıkrası kapsamında tespit edilir, uygunsuzluklar delilleriyle birlikte İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne bildirilir. Kamu kurum ve kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları tarafından tespit edilen periyodik kontrollere ilişkin uygunsuzluklar da delilleriyle birlikte İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne bildirilir. İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü uygunsuzluklara ilişkin bu madde kapsamında idari yaptırım uygular."; aynı maddenin 8. fıkrasının dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki şeklinde, "İSG-KATİP üzerinden sözleşme olmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlenemez. Sözleşme olmaksızın düzenlenen periyodik kontrol raporları geçersizdir. Bu hükme aykırı davranan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişinin yetkisi altı ay süreyle askıya alınır." düzenlemesi yer almıştır.
Dava Konusu Yönetmeliğin İncelenmesi:
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği, işyerinde iş ekipmanlarının kullanımı ile ilgili sağlık ve güvenlik yönünden uyulması gerekli asgari şartları belirlemek amacıyla yürürlüğe konulmuş olup, 6331 sayılı Kanun kapsamına giren tüm işyerlerini kapsamaktadır.
6331 ve 3146 sayılı kanunlar ile (1) sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin yukarıda aktarılan hükümlerinden de görüleceği üzere, davalı Bakanlığın, iş ekipmanları, iş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunan, ölçüm ve analiz yapan kişi, kurum ve kuruluşlar, bunların eğitim, yetkilendirme ve belgelendirilmeleri, iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlere yönelik olarak düzenleme yapmaya yetkili olduğunda duraksama bulunmamaktadır.
Yönetmelikte, iş ekipmanlarının periyodik kontrollerinin ne şekilde yapılacağının belirlenmesi ve iş yerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi amacıyla periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşme düzenleneceği ve karşılıklı olarak imzalanacağı ve bu yükümlülüğe uymayanlara yaptırım uygulanacağı yolunda düzenleme yapılmasında hukuka, hizmet gereklerine ve dayanağı üst hukuk normlarına aykırılık bulunmamaktadır.
Davacının periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin işlemin incelenmesi:
Dosyanın incelenmesinden; 26/01/2020 tarihinden itibaren periyodik kontrol yapma yetkisi bulunan davacının, ... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait işyerinin havalandırma tesisatının periyodik kontrolü için işveren ile 16/04/2024 tarihinde "Ekipman Periyodik Kontrolü Hizmet Sözleşmesi imzalandığı; Sözleşmenin başlangıç tarihinin 16/04/2024, bitiş tarihinin ise 16/04/2025 olduğu, Sözleşmede şirkete ait Yayla Mahallesinde bulunan işyerine ait sigorta sicili numarasının belirtildiği; davacı tarafından periyodik kontrol hizmeti çerçevesinde 01/07/2024 tarihinde söz konusu şirketin Uğur Mumcu Mahallesinde bulunan işyerindeki havalandırma tesisatına yönelik olarak periyodik kontrol raporu düzenlendiği, davalı idarece 11-13/06/2024-04/07/2024 tarihleri arasında yapılan teftiş incelemesi neticesinde düzenlenen rapora göre İstanbul ili, Sultangazi ilçesi, ... adresinde faaliyet gösteren ... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait işyerinde periyodik kontrol hizmetinin gerçekleştirilmesinden en az 1 gün önce İSG-KATİP sistemi üzerinden yapılması gereken sözleşme yapılmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlediğinin tespit edildiğinden bahisle, davacının periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin dava konusu bireysel idari işlem tesis edilmiş ise de, işlemin dayanağı İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin yukarıda yer verilen 7. maddesinin 6. fıkrasında da belirtildiği üzere, işverenle periyodik kontrol yapmaya yetkili davacı arasında periyodik kontrolün yapıldığı 01/07/2024 tarihinden bir gün önce 16/04/2024 tarihinde İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşmenin yapıldığı anlaşılmakla, davacının periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin 7. maddesinin 6. fıkrası ile 14/A maddesinin 6. ve 8. fıkralarının iptali istemi yönünden oybirliğiyle DAVANIN REDDİNE,
2. Davacının periyodik kontrol yapma yetkisinin 6 ay süreyle askıya alınmasına ilişkin İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminin Üye ...'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla İPTALİNE,
3. Aşağıda dökümü yapılan ... TL yargılama giderinin yarısı olan ... TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına, diğer yarısı olan ... TL'nin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, kararın kesinleşmesinden sonra artan posta ücretinin davacıya iadesine,
4. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen ... TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, ... TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen otuz (30) gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, 22/01/2026 tarihinde karar verildi.

(X) KARŞI OY :
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanun'un 30. maddesinde, ilgili bakanlıkların görüşü alınarak, iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması, sürdürülmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi amacıyla; işyeri bina ve eklentileri, iş ekipmanı, işin her safhasında kullanılan ve ortaya çıkan maddeler, çalışma ortam ve şartları, özel risk taşıyan iş ekipmanı ve işler ile işyerleri, özel politika gerektiren grupların çalıştırılması, işin özelliğine göre gece çalışmaları ve postalar hâlinde çalışmalar, sağlık kuralları bakımından daha az çalışılması gereken işler, gebe ve emziren kadınların çalışma şartları, emzirme odaları ve çocuk bakım yurtlarının kurulması veya dışarıdan hizmet alınması ve benzeri özel düzenleme gerektirebilecek konular ve bunlara bağlı bildirim ve izinler ile bu Kanun'un uygulanmasına yönelik diğer hususların Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği; 31. maddesinin dava konusu bireysel idari işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükteki şeklinde, iş sağlığı ve güvenliği hizmeti sunan, ölçüm ve analizleri yapan kişi, kurum, kuruluşlar ve eğitim kurumları ile ilgili olarak yetkilendirme ve belgelendirme bedelleri, bu kişi ve kurumlara getirilen kuralların ihlali hâlinde hafif, orta ve ağır ihtar olarak kayda alınması ile yetki belgelerinin geçerliliğinin doğrudan veya ihtar puanları esas alınarak askıya alınması ve iptaline dair usul ve esasların Bakanlıkça belirleneceği kurala bağlanmıştır.
Dava konusu Yönetmelik'in yayımlandığı tarihte yürürlükte bulunan haliyle 3146 sayılı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 2. maddesinde, iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin uygulanmasını izlemek, çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları koruyucu ve çalışmayı destekleyici tedbirleri almak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının; 12. maddesinde de, iş sağlığı ve güvenliği konularında, mevzuatın uygulanmasını sağlamak ve mevzuat çalışması yapmak, iş sağlığı ve güvenliği alanında ölçüm, analiz, teknik kontrol, risk analizi ve değerlendirmesi, eğitim, danışmanlık, uzmanlık hizmetlerini yapmak ve bu tür hizmetleri verecek özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirlemek, yetki vermek, yetkilerini iptal etmek, kontrol ve denetimini sağlamak İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünün görevleri arasında sayılmıştır.
(1) sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı" başlıklı üçüncü bölümünün "Görev" başlıklı 86. maddesinin 1. fıkrasında, iş sağlığı ve güvenliğini sağlayacak tedbirlerin uygulanmasını izlemek, işyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önleyici ve koruyucu hizmetleri yürütenlerin niteliklerini belirlemek, eğitimlerini ve sertifikalandırılmalarını sağlamak, kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yapmak, "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının görev ve yetkileri arasında sayılmış; "İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü" başlıklı 90. maddesinin 1. fıkrasında, işyerindeki sağlık ve güvenlik risklerini önlemek ve koruyucu hizmetleri yürütmek üzere görevlendirilecek işyeri hekimleri, iş güvenliği uzmanları ve diğer görevlilerin iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eğitim ve belgelendirme usul ve esaslarını belirlemek, iş sağlığı ve güvenliği alanında ölçüm, analiz, teknik kontrol, risk analizi ve değerlendirmesi, eğitim, danışmanlık, uzmanlık hizmetlerini yapmak ve bu tür hizmetleri verecek özel ve tüzel kişi ve kuruluşların niteliklerini belirlemek, yetki vermek, yetkilerini iptal etmek, kontrol ve denetimini sağlamak, işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı, diğer teknik ve sağlık personel ile işçilere eğitim vermek için kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler ve 13/1/2011 tarih ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre faaliyet gösteren şirketler ile ortak sağlık ve güvenlik birimlerini yetkilendirmek, gerektiğinde yetkilerini iptal etmek, hizmetin etkin ve verimli bir şekilde verilip verilmediğinin kontrol ve denetimini sağlamak, işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının eğitimleri sonundaki sınavları yapmak veya yaptırmak, belgelerini vermek İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri olarak gösterilmiştir.
Yukarıda yer verilen 6331 sayılı Kanun'un anılan 30. ve 31. maddeleri ile (1) sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 86. ve 90. maddelerine dayanılarak hazırlanan ve 25/04/2013 tarih ve 28628 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe konulan İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde, iş ekipmanının; işin yapılmasında kullanılan herhangi bir makine, alet, cihaz, teçhizat, tesis ve tesisatı; (g) bendinde, iş ekipmanının kullanımının; iş ekipmanının çalıştırılması, durdurulması, kullanılması, taşınması, tamiri, tadili, bakımı, devreye alınması, hizmete sunulması ve temizlenmesi gibi iş ekipmanı ile ilgili her türlü faaliyeti; (m) bendinde, periyodik kontrolün; iş ekipmanlarının, bu Yönetmelikte öngörülen aralıklarda ve belirtilen yöntemlere uygun olarak yetkili kişilerce yapılan muayene ve/veya test faaliyetlerini; (n) bendinde, periyodik kontrolleri yapmaya yetkili kişinin; bu Yönetmelikte belirtilen iş ekipmanlarının teknik özelliklerinin gerektirdiği ve EK-III’te yer alan istisnalar saklı kalmak kaydıyla EKİPNET’e kayıtlı ilgili branşlardan mühendis, teknik öğretmen, tekniker ve yüksek teknikerleri; (r) bendinde ise, İSG-KATİP'in; iş sağlığı ve güvenliği hizmetleri ile ilgili iş ve işlemlerin Genel Müdürlükçe kayıt, takip ve izlenmesi amacıyla kullanılan iş sağlığı ve güvenliği kayıt, takip ve izleme programını ifade ettiği belirtilmiştir.
Yönetmelik'in işyerinde kullanılan iş ekipmanlarının periyodik kontrolünde uyulması gereken hususları düzenleyen "İş ekipmanının periyodik kontrolü" başlıklı 7. maddesinin 6. fıkrasının dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki şeklinde, "İşveren ile periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi arasında periyodik kontrol hizmeti gerçekleştirilmeden en geç 1 gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun sözleşme düzenlenir ve karşılıklı olarak imzalanır."; "Genel kurallar, denetim ve idari yaptırımlar" başlıklı 14/A maddesinin 6. fıkrasında, "Bu maddede yer alan şartlar 6331 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinin birinci veya ikinci fıkrası kapsamında tespit edilir, uygunsuzluklar delilleriyle birlikte İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne bildirilir. Kamu kurum ve kuruluşları veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları tarafından tespit edilen periyodik kontrollere ilişkin uygunsuzluklar da delilleriyle birlikte İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğüne bildirilir. İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü uygunsuzluklara ilişkin bu madde kapsamında idari yaptırım uygular."; aynı maddenin 8. fıkrasının dava konusu işlemin tesis edildiği tarihteki şeklinde, "İSG-KATİP üzerinden sözleşme olmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlenemez. Sözleşme olmaksızın düzenlenen periyodik kontrol raporları geçersizdir. Bu hükme aykırı davranan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişinin yetkisi altı ay süreyle askıya alınır." düzenlemesi yer almıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca, işyerinde kullanılan iş ekipmanlarının periyodik kontrolünün iş ekipmanının güvenliğinin kurulma, montaj, kurulmasından sonra ve ilk defa kullanılmadan önce, önemli bakım ve onarımlardan sonra ve her yer değişikliğinde periyodik kontrol yapmaya yetkili kişiler ile işveren arasında en geç bir gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun düzenlenecek sözleşmeye dayanılarak gerçekleştirileceği, söz konusu sözleşme olmaksızın periyodik kontrol raporunun düzenlenemeyeceği, düzenlenmesi halinde geçersiz sayılacağı, buna aykırı davranan periyodik kontrol yapmaya yetkili kişinin bu yetkisinin altı ay süreyle askıya alınacağı öngörülmüştür.
Buna göre, periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi ile işveren arasında karşılıklı olarak imzalanacak sözleşmenin; gerek 6331 sayılı Kanun'da gerekse de İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliğinde işyerinde kullanılacak iş ekipmanlarının güvenliğinin periyodik kontrolünün gerçekleştirilmesi suretiyle iş sağlığı ve güvenliğinin işyeri bazında korunması ve sağlanmasının amaçlandığı hususu göz önüne alındığında, İSG-KATİP sistemindeki örneğine uygun olarak işyeri için periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi ile işveren arasında karşılıklı olarak imzalanacağı, işverenin farklı yerlerde bulunan birden fazla işyeri bulunması halinde her bir işyeri esas alınmak suretiyle ayrı ayrı düzenleneceği ve imzalanacağı anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; davacı ile işveren arasında imzalanan 16/04/2024 başlangıç tarihli periyodik kontrol sözleşmesinin ... Cam Dekorasyon San. ve Tic. Ltd. Şti. ünvanlı işverenin Yayla Mahallesindeki işyerine ilişkin olduğu, işverenin ... adresinde bulunan işyeri için ise davacı ile yapılmış bir sözleşme bulunmadığından, Bakanlıkça denetim yapılan işyerinde periyodik kontrol hizmetinin gerçekleştirilmesinden en az 1 gün önce İSG-KATİP sistemi üzerinden yapılması gereken sözleşmenin yapılmaksızın periyodik kontrol raporu düzenlendiği açık olduğundan hukuka aykırı olmadığı sonucuna ulaşılan Yönetmelik maddelerine dayanılarak tesis edilen dava konusu İş Sağlığı ve Güvenliği Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Başkanlığının ... tarih ve ... sayılı işleminde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, dava konusu davacının periyodik kontrol yapma yetkisinin altı (6) ay süreyle askıya alınmasına ilişkin bireysel idari işlem yönünden de davanın reddi gerektiği oyu ile Daire kararının bu kısmına katılmıyorum.

Bu kararı dosyanızda kullanın

Hukuk Asistan ile Danıştay, Danıştay ve emsal kararlarında gelişmiş arama yapın; kararları dosyalarınıza ekleyin, UYAP ve UETS entegrasyonuyla işlerinizi tek yerden yönetin.

Bize yazın