Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2020/2101 E.,  2023/5445 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2020/2101
Karar No:2023/5445

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Enerji Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Kurumu
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Konya ili, Derbent ilçesi, ... Mahallesi, ... Mevkii, ... Ada, ... parsel sayılı taşınmaz üzerinde kurulması planlanan lisanssız güneş enerjisine dayalı üretim tesisi ile ilgili bağlantı anlaşması kapsamında süre uzatımı talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirketin lisanssız güneş enerjisi santrali kurabilmek için ilgili dağıtım şirketi olan ... Elektrik Dağıtım A.Ş. (...) ile 01/12/2015 tarihinde "Bağlantı Anlaşması" imzaladığı, Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmeliğin 24. maddesi uyarınca söz konusu tesisin 01/12/2017 tarihine kadar geçici kabulünün tamamlanarak işletmeye geçmesi gerektiği, davacı şirket tarafından 27/11/2017 tarihinde ...'a yapılan başvuruda, mücbir sebep kapsamında süre bitiminden başlamak üzere ağır ekonomik koşulların oluşması nedeniyle 360 gün ek süre verilmesi istemine yer verildiği, sonrasında ...'ın davalı idareden davacının ek süre verilmesi istemi hakkındaki görüşlerin bildirilmesinin istenmesi üzerine dava konusu Kurul kararıyla davacının başvurusunun reddedildiği,
Davacı tarafından güneş enerjisi santrali kurulmak için sözleşme imzalanan sahada planlanan bitirme tarihinden 1 gün önce yapılan 30/11/2017 tarihli denetimde, sahada herhangi bir çalışma yapılmadığının tespit edildiği, davacı şirket tarafından gerek sektörde gerekse ülkemizin içinde bulunduğu ekonomik koşullardaki olumsuzlukların mücbir sebep teşkil ettiği iddia edilmekte ise de, TEİAŞ verilerine göre 2016 ve 2017 yılları içerisinde pek çok lisanssız elektrik üretimi tesisinin işletmeye geçtiği, dosya kapsamında bulunan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Elektrik Piyasası Dairesi Başkanlığı yazısının, güneş enerjisi santrali yapımına ilişkin anlaşmalar ve bu piyasanın koşullarına yönelik olmadığı, dolayısıyla bu yazının davalı idarece bahse konu piyasada olağanüstü koşulların bulunduğunun kabul edildiği şeklinde yorumlanamayacağı, söz konusu tesisin finansmanı konusunda sıkıntı yaşanması durumunun, üretim tesisinin finansmanı "basiretli bir tacir olma" ilkesi gereği davacı şirketin sorumluluğunda olduğundan, bunun mücbir sebep olarak kabul edilebilmesi için aranan "gerekli özen ve dikkati göstermiş ve tüm önlemleri almış olmasına karşın olayın önlenemeyecek, kaçınılamayacak ve öngörülemeyecek olması" şartını taşımadığı, bu itibarla, somut olayın ilgili mevzuat ve yapılan açıklamalar ile birlikte değerlendirilmesinden, davacı şirketin süre uzatım talebinin kabul edilebilmesi için gerekli olan şartların oluşmadığı anlaşıldığından, süre uzatım talebinin reddine dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı soncuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ülkede yaşanan olağanüstü koşullar nedeniyle banka kredilerinde daralma yaşandığı ve ekonomik tedbirler alındığı, yatırımdaki gecikmenin bu olağanüstü durumdan kaynaklandığı, idarece olağanüstü gelişmelerin kabul edildiği, gerekli çalışmalar yapılmasına rağmen elinde olmayan nedenlerle yatırımda gecikme olduğundan bağlantı anlaşmasının süresinin uzatılmak istenildiği, idarece revize projenin 7 ay sonra onaylandığı, Kurul kararında ileri sürülen delillerin neden mücbir sebep olarak değerlendirilmediğinin açıklanmadığı, işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 11/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.