Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/12649 E.,  2023/7583 K.

T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/12649
Karar No : 2023/7583

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı

VEKİLİ : 1. Hukuk Müşaviri Yrd. V. ...

KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1) ...
2) ...
VEKİLLERİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : .. Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

DAVANIN KONUSU : Davacılar tarafından, çocukları ...'in 11/09/2009 tarihinde abisi Mahsum Teğin ile birlikte Diyarbakır ili, Kulp ilçesi, Hanza Mezrası, Hopa Mevkiinde hayvan otlatırken buldukları yabancı cisimle oynamaları esnasında meydana gelen patlama neticesinde ...'in yaralanması ve takip eden tedavi sürecinde hayatını kaybetmesinde idarenin sorumluluğu bulunduğu ileri sürülerek ... için 50.000,00 TL (miktar artırım dilekçesiyle 59.126,56 TL) maddi, 25.000,00 TL manevi tazminat ile ... için 50.000,00 TL maddi, 25.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

YARGILAMA SÜRECİ :
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla, olayın meydana geldiği Diyarbakır İli, Kulp İlçesi, Hanza Mezrası, Hopka Mevkiinin, yerleşme alanı olmasa da hayvan ve insanların geçici süreli barınması için kullanılan barakalara 400 metre mesafede olması ve hayvan otlatılabilen bir yerde bulunması ve olayın meydana geldiği bölgeye vatandaşların girmelerinin tehlikeli bulunması nedeniyle idarece verilmiş bir yasaklama kararının olmaması dikkate alındığında zararın doğmasına neden olan yabancı mühimmatın, insanların sürekli kullanımına açık bir bölgede bulunmasında davalı idarenin hizmet kusurunun bulunduğu, dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile taraf iddiaları da göz önünde bulundurularak davacılar yakınları ...'in bulduğu yabancı cismin patlaması sonucu önce yaralanması, yargılama devam ederken ölmesi olayının; oluş ve verilere göre, yaralanmaya bağlı ölüm mü, menenjit rahatsızlığına dayalı ölüm mü veya bu menejit tanısının yaralanmaya mı bağlı olduğu veyahut da başka rahatsızlığa dayalı ölüm mü olabileceğine dair seçenekler ölçeğinde hangi nedenle meydana gelmiş olabileceği hususuna ilişkin olarak alınan İstanbul Adli Tıp Kurumu 1. Adli Tıp İhtisas Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı raporunda, ...'in ölümünün mayın patlaması sonucu kafatası kırığı, akciğer hasarı, beyin doku hasarı, beyin parankiminde yabancı cisim artefaktları ve gelişen komplikasyonlar sonucu meydana gelmiş olduğu, çocuğun 11/09/2009 tarihinde mayın patlaması sonucu meydana gelen yaralanma ile ölüm arasında illiyet bağı bulunduğunun mütalaa olunduğu, dava konusu olay ile davacılar yakını ...'in ölüm olayı arasında illiyet bağı bulunduğu sonucuna varıldığı, davacıların uğradığı maddi tazminat tutarının hesaplanması amacıyla dosya üzerinden yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen 12/10/2017 tarihli raporda, davacılardan ... için 44.525,66 TL, ... için 59.126,56 TL maddi tazminat tutarının belirlendiği, bilirkişi raporu hükme esas alınabilecek nitelikte bulunarak ve davacılardan ... yönünden verilen miktar artırım dilekçesi dikkate alınarak davacılardan ...'in 59.126,56 TL maddi tazminat isteminin kabulü ile 50.000,00 TL'sine adli yargıda davanın açıldığı 03/02/2012 tarihinden, 9.126,56 TL'sine miktar artırım dilekçesinin davalı idareye tebliğ edildiği 04/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine, ...'in 44.525,66 TL maddi tazminat isteminin kabulü ile adli yargıda davanın açıldığı 03/02/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, idarenin kusuru, olayın oluş şekli ve zararın niteliği, mühimmatın tam olarak ne zaman patladığı alana bırakıldığı ve bu bağlamda hizmetin işlememesi süresinin tam olarak tespit edilememesi dikkate alınmak suretiyle davacıların olay nedeniyle duyduğu acı, üzüntü ve ruhsal sıkıntılarının kısmen de olsa dindirilmesi için takdiren ... ve ... için ayrı ayrı 20.000,00 TL manevi tazminatın adli yargıda davanın açıldığı 03/02/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine, fazlaya ilişkin istemlerinin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: .... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi 3. fıkrası uyarınca davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davanın süre aşımına uğradığı, olayın gerçekleşmesinde davacılar yakının ağır kusuru bulunduğu, davacıların bakım ve gözetim yükümlülüğünü tam olarak yerine getirmediği, olaya ilişkin olarak tarafların kusur oranlarına ilişkin rapor alınması gerekirken olayın bütünüyle idarelerinin hizmet kusurundan kaynaklı olduğunun kabulü ile tazminata hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin REDDİNE,
2. Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 29/11/2023 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.