6. Hukuk Dairesi 2023/3562 E.,  2025/610 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2020/230 E., 2023/172 K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı idare tarafından ihaleye çıkartılan...Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Deprem Güçlendirme ve Onarım İnşaatı işinin 980.000,00 TL ihale bedeli ile aldığını inşaat işleri devam ederken ihale kapsamına tabi olmayan ve davalı idarenin talimatı doğrultusunda bir takım ek iş ve imalâtlar yaparak davalı idareye teslim ettiğini ancak bedelinin ödenmediğini, ödenmeyen iş ve imalât bedeli için başlatılan takibe itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; ihalenin 4734 sayılı Kanun’un 21/b maddesi gereğince pazarlık usulü ile anahtar teslimi götürü bedel olarak davacıya verildiğini, götürü bedel söz konusu olduğundan ek imalât ve iş bedelinin istenemeyeceğini, müvekkili kuruma ait işlerin zorunlu olarak 4734 Sayılı İhale Kanunu kapsamında yapılması gerektiğini bu kapsam dışında yapılan işlerden dolayı alacak talebinde bulunulamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 19.11.2013 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulüne, 241.357,00 TL asıl alacak, 126.792,88 TL işlemiş faiz, icra gideri ve vekalet ücreti ile 241.357,00 TL asıl alacağa 12.05.2010 takip tarihinden tahsil gününe kadar yürütülecek yıllık %16 oranını aşmamak üzere avans faizi ile birlikte sınırlı olarak iptaline, işlemiş faiz yönünden fazlaya ait istemin reddine, icra inkâr tazminatının reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
1.İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi'nce, harçlandırılan miktara bakıldığında davanın 241.357,00 TL asıl alacak ve 634,00 TL faiz alacağı ile sınırlı olarak açıldığının kabulü, faize yönelik istemin temerrüt oluşmadığından reddi gerektiği, icra takibinde asıl alacağa dayanak olarak davacı tarafından düzenlenen ve idarece onaylı bulunmayan hakediş raporunu ve sözleşme dışında ilave olarak yapılan imalâtlar listesinin ibraz edildiği, hesaplamanın bu belgeler dikkate alınarak yapılması gerektiği, keşif artış oranının denetlenebilir şekilde ortaya konulması, işin %10 keşif artışı dahilinde kalan imalâtlarını sözleşme fiyatlarıyla %10'u aşan imalâtların ise geçici kabul itibar tarihi olan 23.12.2003 serbest piyasa rayiçleri ile hesaplanması gerektiği, asıl alacağın hükme esas alınan bilirkişi raporunda doğru yöntemle hesaplanmadığı gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesi'nin 11.12.2017 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulüne, takibin 32.891,90 TL asıl alacak üzerinden devamına, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi'nin 17.04.2019 tarihli ve 2018/3694 Esas, 2019/1831 Karar sayılı kararıyla; mahkeme tarafından bozmaya uyulmuş ise de bozma kapsamı doğrultusunda rapor alınıp, hüküm verilmediği, ek rapor alınarak bozma ilamında açıklanan yönteme göre keşif artış oranı belirlenip, fazla iş bedelinin saptanılması, %10'luk kısım için sözleşme fiyatları, aşan kısım için 2003 yılı mahalli piyasa rayiçleri uygulanarak (serbest piyasa rayiçlerinin içinde KDV'de yer aldığından mükerrerliğe sebebiyet verecek şekilde ayrıca KDV eklenmemesi) sonucuna uygun bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

3. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamına uyulmasına, bozma ilamındaki esaslar çerçevesinde hazırlanan rapora göre davacının davalıdan KDV dahil 40.713,00 TL alacağı olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Hakediş raporunda yer almayan imalatların hesaplanmamasının hatalı olduğunu,
b. İdarenin şifahi talimatıyla yapılmayan işlerin alacaktan mahsup edilmemesi gerektiğini,
c. Alacağın hesabında 2004 yılı rakamlarının kullanılması gerektiğini,
d. İcra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, beyan etmektedir.

2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
a. Davanın reddinin gerektiğini,
b. Müvekkil üniversitenin harçtan muaf olduğu halde bir kısım harçların müvekkili kurumdan alınmasına karar verildiğini, beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, eser sözleşmesi niteliğindeki kamu ihale sözleşmesinden kaynaklanan sözleşme dışında ilave olarak yaptırılan iş bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptâli istemine ilişkindir.

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 ncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 nci maddesi ile 439 ncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

2. İlk Derece Mahkemesince dosya kapsamında alınan bilirkişi raporuna davacı vekilinin yapmış olduğu itirazlar, raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli nitelikte bulunduğu gerekçesi ile reddedildiğinden buna yönelik temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla temyiz eden davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

3. Davalı, Uludağ Üniversitesi Rektörlüğü 2547 sayılı Yüksek Öğretim Kanun'un 56/a maddesi uyarınca harçtan muaf olduğu halde mahkemece davalının harçla sorumlu tutulması doğru olmamıştır.

Ne var ki yapılan bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı HMK'nın geçici 3. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı HUMK'un 438/VII. maddesi gereğince hükmün düzeltilerek onanması uygun bulunmuştur.

VI. KARAR
Yukarıda 2. bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, davalı vekilinin 3. bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, davalı vekilinin temyiz itirazlarının 3. bentte açıklanan nedenlerle kabulü ile yerel mahkeme kararının HÜKÜM” fıkrasının 3. bendinin hükümden çıkarılmasına yerine 3. bent olarak “davalı üniversite harçtan muaf olduğundan ilam harcı alınmasına yer olmadığına” ibaresinin yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının davacıdan alınmasına,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
19.02.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.